20221205

Oito mil millóns


Oito mil millóns

    Escrito de xeito numérico? 8 000 000 000. É unha cifra como outra, mais é a cifra que hai hoxe tres semanas foi sobrepasada pola poboación mundial, segundo os expertos no tema. En Galicia, cunha poboación minguante mesmo a pesar da inmigración, somos capaces de ter unha idea sobre que a poboación aumente, pero quizais, en xeral, non sexamos quen de xuntar esa cifra, a poboación que medra e o significado cara ó futuro, dun xeito consistente.

    Por poñer un exemplo, nos tempos nos que corría cara ás clases de xeografía, Europa tiña unha poboación maior ca de África, nada que ver coa relación hoxe en día, e a India, que o próximo ano será o estado máis poboado do planeta, tiña unha poboación de un terzo da actual. Algo que, aplicado a un mapa, fai cambiar o xeito no que (e do que) de se ve.

    A cantidade non é máis que unha das facetas en relación á poboación. Marrocos daquela tiña un terzo da poboación de España, e hoxe por hoxe supera os 4/5, a máis de que España integra hoxe por hoxe unha porcentaxe de persoas de orixe marroquí nas súas contas (1,6 % do total de poboación). E iso ten importancia na relación 'de forza' dos estados. O dentro deles: Galicia ten hoxe por hoxe unha porcentaxe de poboación do estado dun 5,5 %, mentres no 1970 a porcentaxe era un 7,6 %, é dicir, en xeito xeito, a 'importancia' de Galicia en España era case un 50 % maior hai cincuenta anos.

    Máis? Mentres hoxe a idade media da poboación en Galicia aproxímase ós 48 anos, no 1970 andaba polos 35. Algo bo é algo malo: ser máis lonxevos vai asociado a unha mellor calidade de vida. Pero o ter relativamente menos xente nova leva consigo cousas como menor impulso vital ou económico, ou problemas de sostibilidade social completamente diferentes. É un cambio máis da estrutura da poboación que vai moito máis aló da apreciación dunha menor necesidade de garderías infantís e maior de residencias de maiores.

    E, todo o anterior, sen considerar a sociación das meras cifras de poboación con outras, como consumo de recursos ou produción de contaminantes per cápita (e polo tanto, a nivel global e de cada comunidade).

    Fíxoseme raro que desta volta, xa digo, hai tres semanas, se tomara a cifra de oito mil millóns sen asociala, nos medios galegos, á decrecente poboación local, por outra banda, fonte de titulares recorrentes ao menos dúas veces ó ano, con motivo dos informes dos institutos de estatística (INE e IGE). Ó igual que se me fai curioso a insistencia nas cifras e non no significado que levan asociado e a rede de relacións entre cifras diversas, nun mundo en transformación, non só con moitos e grandes problemas e desafíos, senón tamén con moitas e grandes oportunidades.

A farola de Ribadeo

    Na páxina numerada como 10 da revista 'Eco de Galicia', editada na Habana (hai outros 'ecos' que o foron en Lugo, A Coruña ou Bos Aires), nº 339, agosto de 1928, aparece unha pequena reportaxe de Francisco Lanza sobre 'a farola de Ribadeo'. Con algún erro e/ou inexactitude, coido que é unha peza que pode ser agradable para os ribadenses ou xente que se sinta próxima a Ribadeo e que vexa con cariño a illa Pancha. Xa no dominio público, aí vai:



Escrito entregado aos presidentes da Xunta e do Principado

    Hai xa unha semana que os presidentes de Galicia e Asturias reunironse en Ribadeo. Coido que a difusión anterior á xuntanza non abondou, mais aínda así parece debeu ser un acto para a galería polo lugar onde foi -'Encuentros en el Eo', e patrocinado por un medio galego con intereses tamén en Asturias-. Desenvolto no auditorio municipal de Ribadeo o pasado 28 de novembro, participou (invitado, non a falar de xeito directo) nel tamén o alcalde, como Presidente tamén do lugar anfitrión (o 'Eo', ó que parece). E a ambos lles entregou un documento que deixo a continuación. Un documento que se entendería político, pero que tras a lectura coido que vai ao menos tanto dirixido á cidadanía como ós políticos de diversas administracións, presentes ou ausentes.

Escrito entregado aos presidentes da Xunta e do Principado (novembro 2022)

Á atención do Presidente da Xunta de Galicia

Á atención do Presidente do Principado de Asturias

RIBADEO E A RÍA DE RIBADEO COMO LUGAR DE ENCONTRO

En Ribadeo, a Porta Norte de Galicia, levamos con moito orgullo o feito de ser un pobo acolledor e un cruce de camiños dos de aquí e dos de aló.

Tamén nos enche de orgullo vivir ao pé dunha Ría que non separa, senón que une a galegos e asturianos. A Ría de Ribadeo, co seu nome histórico, científico e tradicional, toma o nome da poboación portuaria máis importante ao longo da historia, ao igual que o fan o resto de rías sexan de Galiza, Asturias, do Atlántico ou do Cantábrico. Por iso, estamos moi contrariados pola Resolución que adoptou o Instituto Geográfico Nacional e que sen dúbida apelaremos para que se faga xustiza, pois a Ría é de todos e de todas, pero o seu lexítimo nome foi e é Ría de Ribadeo.

No entanto, e máis aló deste debate interesado polo nome, quizais para desviar o foco de atención doutras carencias, seguimos vendo moi pouca preocupación pola situación ambiental do espazo e a necesidade de conservación da Ría e a súa contorna como un espazo natural fundamental, tanto para Galiza como para Asturias.

SANEAMENTO DA RÍA DE RIBADEO

A calidade sanitaria das augas residuais que verquen na Ría, produto dos asentamentos de poboación nas súas beiras, segue sen ser a mellor. E de maneira concreta, deben requirir especial atención as que veñen de Asturias. Cómpre dunha vez por todas resolver as verteduras, os emisarios rotos e os alivios que se aprecian a simple vista coa baixamar e que aportan unha cantidade inxustificada de bacterias coliformes. Estes feitos non son en absoluto beneficiosos para a flora e para a fauna da Ría, nin en consecuencia para os habitantes das dúas beiras. Débense poñer prazos para resolver isto.

AVANZAR DE XEITO DECISIVO NA ELIMINACIÓN DE INVASORAS E PLANTACIÓN DE AUTÓCTONAS COMO FACEMOS EN RIBADEO.

Como tamén cómpre estender a ambas as dúas beiras da Ría o que desde o Concello de Ribadeo levamos anos facendo como auténticos Quixotes nun mundo onde as outras administracións seguen a mirar con desleixo para o outro lado: Substituír as masas forestais de especies exóticas e invasoras por outras frondosas autóctonas. Unha palmeira, unha acacia ou un eucalipto poden estar perfectamente nun parque urbano. No espazo natural da ribeira da Ría non. Sabemos que a cidadanía o está a valorar positivamente e que continuamente nos anima a completar esta tarefa por toda a nosa ribeira até o límite do Concello, pero precisamos doutras administracións para avanzar máis axiña, e que á volta de poucos anos poidamos ver as dúas ribeiras como unha marabilla natural, viva e con todo o seu esplendor.

AXUNTAR E COORDINAR ESFORZOS ENTRE ADMINISTRACIÓNS

Tamén facemos unha chamada a axuntar esforzos por parte da Xunta, do Principado e do Goberno do Estado para ben dos nosos paisanos e paisanas. Primeiramente requirimos axuda decidida da Xunta de Galicia para renovar a vella acometida principal de auga da que nos servimos Ribadeo e Trabada e que pasa polo antigo trazado do tren mineiro.

E seguidamente, necesitamos a colaboración entre o Goberno do Estado, a Xunta e o Principado para facer da antiga vía do tren mineiro Ribadeo – Vilaodriz unha vía verde entre Ribadeo, Trabada, San Tirso e A Pontenova, que sería unha das rutas verdes máis importantes a nivel do Estado. Unha oportunidade turística, deportiva, socioeconómica de primeiro nivel. Os alcaldes e máis a alcaldesa destes Concellos levamos anos loitando por este proxecto que sería marabilloso para os veciños e as veciñas desta comarca natural.

Alegrámonos moitísimo de ter aquí aos Presidentes da Xunta de Galicia e máis do Principado de Asturias para expoñerlles todo isto porque agora é o momento. Agora é cando hai dispoñibilidade de fondos europeos para tal fin, xa sexan xestionados directamente polo Estado como transferidos as CC.AA. Agora non debe ser tempo de escusas, senón que debe ser tempo de vontades firmes.

CONCLUSIÓN

Se non teñen escusas, e se teñen vontade de levar todo isto adiante, terán en nós a máis leal colaboración e coordinación. Sabemos do que falamos, e sabemos o que queremos. Só queremos que vostedes tamén falen, acorden e fagan. As xentes de aquí e de acolá hánllelo agradecer.

Ribadeo, 28 de novembro de 2022

Asdo. O Alcalde de Ribadeo,

Fernando Suárez Barcia

Rueda, Suárez e Barbón.

 

20221204

DEBUXAR UN XORNAL. Xosé Carlos Rodríguez Rañón

 

Plantu, nunha conferencia. Jérémy Barande / Ecole polytechnique Université Paris-Saclay en https://commons.wikimedia.org. CC BY-SA 2.0

DEBUXAR UN XORNAL

Xosé Carlos Rodríguez Rañón

    Cando naceron os xornais tal e como os coñecemos hoxe, no século XIX, os debuxantes de prensa estaban considerados un simple accesorio, unha especie de artistas na marxe da páxina e polo tanto á marxe do xornalismo. A cousa mudou desde a primeira guerra mundial, pasando a seren verdadeiros editorialistas gráficos respectados polo seu enxeño e o seu trazo áxil como signo da liberdade de opinión.

    Un bo debuxante xornalístico debe provocar, interpelar, amolar, reflexionar e por suposto facer rir ou, como mínimo, sorrir. Ese é o caso de Jean Plantureux (alias Plantu), un clásico das páxinas de Le Monde. Discípulo do mesmísimo Hergé, debutou coa guerra de Vietnam abrindo fogo no papel. Os seus lapis de cores eran mísiles de precisión dirixidos aos seus lectores. Cos anos, rematou debuxando na propia portada do rotativo, recoñecemento ao seu humor negro, lúcido e ao mesmo tempo profundamente informativo. Como marca persoal sempre acompañou as súas viñetas co debuxo dun rato de biblioteca.

    Na prensa española houbo e hai grandísimos profesionais neste eido e por suposto tamén na galega. Para mostra o que asina neste mesmo xornal [Nota: dirixido ó El Progreso] facendo marabillas coa actualidade do cotián.

20221203

Concentración de pensionistas en Ribadeo 20221202. Palabras de Evaristo Lombardero

    Adxunto as verbas de Evaristo Lombardero na concentración de hoxe sobre as pensións, con algunha foto tomada por Suso Fernández e un comentario deste último.

Verbas de Evaristo:

Bo día compañeiros e compañeiras, como hoxe é o último sábado de 2022 temos que facer un breve repaso das actividades que tivemos este ano e de algún xeito prantexarnos os plans para o 2023.

Nunca poderemos estar totalmente satisfeitos mentras non se consigan definitivamente e se asenten de unha maneira estable tódalas reivindicacións que temos pendentes e moito menos pasarnos a man polo lombo decindo que somos mais listos ou mellores que os demais pero non é ningunha falsedade recoñecer que o 2022 non foi un mal ano para os movementos e plataformas de pensionistas do estado español. En primeiro lugar porque saímos bastante airosos de unha gravísisma crise social e política derivada da pandemia e da chantaxe permanente das dereitas e o seu aparato mediático, das multinacionais, particularmente da enerxía, da banca, das guerras, e de todo o contexto sociopolítico que deriva nun sistematico acoso ao estado de benestar, ca suba escandalosa do coste da vida das clases traballadoras e os intentos de privatizar ata o aire que respiramos. En segundo lugar porque mantivemos e recuperamos grandes espazos de unidade e de movilización que de algún xeito estivo na corda froxa nos dous anos anteriores e en terceiro lugar porque fomos quen de dar resposta a tódalas propostas do goberno e concretamente de Escrivá, que en moitos aspectos tivo que dar marcha atrás aos proxectos de privatización do sistema de pensións e finalmente aprobar unha suba arredor do 8.5 % que se ben está lonxe de ser unha solución aos problemas das pensións mais baixas é moi superior ao que teríamos se nos quedásemos na casa e por suposto se gobernase o trifachito do PP-VOX-CIUDADANOS.

Ao longo de este ano fomos a Madrid a unha concentración no mes de Abril a presentar mais de 300 000 sinaturas recollidas en todo o estado para esixir a auditoria de contas da Seguridade Social, aquela foi unha concentración nas cortes con representantes de todo o estado e con varios deputados de distintos partidos que apoiaron as nosas reivindicacións, pero o maior éxito do ano foi a manifestación masiva do 15 de outubro, tamén en Madrid con unha participación de perto de 50 000 persoas esixindo a suba das pensións de acordo co IPC real e non coa media mensual que prantexaba Escrivá. Polo medio tamén debe suliñarse un acordo entre o goberno e Bildu para unha suba do 15 % nas pensións non contributivas que sen ser a panacea tampouco é despreciable porque para a maioría vai supoñer unha suba duns 700 euros ao ano. Quero insistir no que dixen ao primeiro, en absoluto citar estas cifras é para darnos xabón, pero o feito é que sen a nosas movilizacións non se houbese conseguido nada de nada e xa non digamos se lembramos unha vez o 0,25 de Mariano Rajoy.

Lembraremos tamén a manifestación de Santiago do pasado 19 de novembro na que participaron diferentes colectivos sociais e algún sindicato anque non nos apoiaron os sindicatos maioritarios. Nesta xornada prantexabamos unha movilización pola defensa do estado de benestar conxunta en mais de 50 localidades do estado español, prantexando a esixencia dunha vida digna, a contención da suba do coste da vida para que se pare a sangría da perda de poder adquisitivo das clases traballadoras e pensionistas, a denuncia do deterioro e privatización dos servizos sociais e sanitarios, a suba das pensións e do salario mínimo ata o 60% do salario medio como esixe a Carta Social Europea, un paquete de medidas urxentes para superar a fenda de xénero en salarios e pensións e sobre todo poñer en primer plano que a movilización e a loita unitaria son a única ferramenta eficaz a curto e longo prazo para defender os dereitos das maiorías traballadoras fronte a voracidade obscena do gran capital.

Lembraremos tamén que hai uns meses fixemos unha estimación do que suporía unha suba das pensións en Ribadeo dun 10 % e saíame unha cifra dun aporte de capital de 3 750 000 euros para o 2023. Agora co 8,5 % saen uns 3 200 000 euros aproximadamente. Naturalmente estes ingresos van repercutir sobre todo no consumo local de produtos de primeira necesidade, polo tanto danos pé para insistir en que o noso movemento e as nosas reivindicacions non son exclusivistas e teñen un impacto social que se fai extensivo a todos os sectores da economía local e de aí que debamos explicalo para que se entenda que os nosos intereses en gran medida coinciden cos da maioría da veciñanza e non só porque os futuros pensionistas tamén se van beneficiar das nosas movilizacións no futuro, senón porque agora mesmo xa benefician a amplos sectores da nosa comunidade.

Deixo para o final dous comentario que tamén fixemos anteriormente e que van ser algúns dos nosos obxectivos no 2023. A auditoría de contas de Seguridade Social que foi aprobada por lei o 28 de decembro de 2021 e que obrigaba ao goberno a nomear unha comisión de traballo no prazo de un mes e ter un informe no prazo de seis meses. Pero o goberno segue mareando a perdiz e aínda non se nomeou a comisión de traballo que xa tiña que estar funcionando dende xaneiro deste ano. A lei esixia e esixe a auditoría das contas da caixa de pensións dende 1967 ata 2019 e hai cálculos de un grupo de economistas que estiman que a derivación de fondos da caixa de pensións para financiar actividades de diverso tipo pode superar os 800 000 millóns de euros. As plataformas de pensionistas esixen que o estudo o faga o Tribunal de Contas, un organismo autónomo dentro do estado, pero Escrivá pretendía que a fixese a propia Seguridade Social e mais recentemente unha consultora privada. A nosa oposición derivase da sospeita de que pode haber unha manipulación á baixa xa que despois de coñecerse os resultados poderíase esixir a devolución deses fondos substraídos da caixa das pensións ao longo de cáseque 50 anos. Lembremos que esta auditoría foi esixida polo movemento de pensionistas xa no 2019, e despois asumida polo Pacto de Toledo e polos sindicatos maioritarios. A importancia desta auditoría é doada de entender: cando se faga quedará demostrado definitivamente que todos os bulos de que o sistema público de pensións non é sostible son absolutamente falsos e este sistema podería ser perfectamente compatible ca economía española se non se roubasen miles e miles de millóns aportados polas cotizacios de tantos anos, e as débedas débense a esa práctica depredadora que levou en tempos de M. Rajoy a transferir aos bancos mais de 63 000 millons de euros no ano 2008. Dos que por certo so se devolveron catro mil. Polo tanto para que se consolide o sistema público de pensións e se rexeite definitivamente calquer proxecto de privatización seguiremos loitando por que se faga canto mais axiña a auditoría das contas da seguridade social e que esta sexa feita con rigor e transparencia para que saian a luz pública todos os roubos que se viñeron facendo ao longo de tantos anos da caixa dos pensionistas.

O segundo asunto que quero comentar agora é o proxecto de Escrivá de prolongar o período de cómputo para o cálculo das pensións. Estamos en contra de esa ampliación porque vai supoñer unha perda de ingresos para os futuros pensionistas, afectando especialmente ás mulleres que non tiveron oportunidade de incorporarse ao mercado de traballo externo pola sua adicación á familia e aos coidados e que son traballos que non serían avaliados no proxecto de Escrivá que sería o causante dunha maior fenda de xénero.

Estamos xa que logo diante de un novo ano no que seguiremos loitando e movilizándonos polo obxectivos que viñemos defendendo en anos anteriores, pensións dignas que permitan unha calidade de vida xusta, suba anual das pensións dacordo co IPC real, pensión e salario mínimo do 60 % do salario medio como recomenda a Carta Social Europea, non á fenda de xénero, non aos plans de pensións privatizados de empresa, auditoria de contas da seguridade social para coñecer as retiradas de fondos fraudulentas ao longo de 50 anos, dereito á saude e a unha asistencia médica correcta sen recortes nin privatizacions, e aquí temos que denunciar a último invento do paraguas da Xunta de Galicia que é copia do que implantou Ayuso en Madrid e son os servizos de urxencias sen médicos ca desculpa de que non hai este tipo de facultativos cando está perfectamente estudado que o persoal sanitario tanto médico como de enfermería vaise do sistema público pola precariedade e inestabilidade no emprego e non por motivos económicos e esa política de persoal responde a unha estratexia de disolución e debilitamento do sistema público para favorecer o crecemento do privado, dereito a unha alimentación sana e equilibrada rexeitando as cadenas industriais que producen comida-lixo e son unha das primeiras causas de cancro, esiximos un plan e un compromiso político e económico ca atención a dependencia, en primeiro lugar a través de institucións públicas onde todo o persoal se sinta seguro e estable con uns salarios, unha formación profesional e unhas condicións laborais dignas e un incremento dos investimentos do 0,7 actual ao 1,7 que é a media europea para achegarse ao 3 % do PIB que é a media dos Paises Nórdicos. En fin seguiremos esixindo unha educación pública de calidade e un parque público de vivendas de aluguer a presos xustos para xoves e clases traballadoras veñan de onde veñan.

Compañeiros e compañeiras: GOBERNE QUEN GOBERNE AS PENSIONS E SERVIZOS PUBLICOS DEFENDENSE 

Comentario de Suso:

Medio cento de persoas xuntámonos este primeiro sábado de mes 2/12/2022, na loita por pensións e servizos públicos, que nos foron, e seguen arrebatándonos pouco a pouco, e sen ver a xente moverse, tede presente o noso lema: Goberne quen goberne, as pensións e o público deféndense.

Fumos moitos, xa fomos menos e agora estamos a medrar de novo. Isto quere dicir que a xente segue descontenta; por moito 8,5 % de promesa, sube moito máis (moitísimo máis) a cesta da compra e dos servizos básicos que as pensións.


20221202

A insoportable levedade de «Por nuestro faro». Covadonga Suárez

A illa da Creba, na ría de Muros e Noia

 A insoportable levedade de «Por nuestro faro»

En 7 anos de loita polo público, nunca nos sentimos tan pequenos como o pasado verán, cando todos os xornais recollían en portada a chegada salvadora do señor alcalde de Ribadeo ás portas de ferro da illa Pancha, para abrilas por mandato da Autoridade Portuaria, como se estivese a liberar aos prisioneiros dun campo de concentración. O espectáculo, dunha teatralidade sen precedente, parecía escenificar unha heroicidade onde en realidade só había acatamento. Con todo, as ameazas de aparecer cunha radial para acabar despegando unha placa, marcaron os titulares dun momento cinematográfico entre «A matanza de Texas» e o desembarco de Normandía.

A resolución do TSXG contra a empresa concesionaria e a resolución de Portos de abrir a illa son unha excelente noticia, a pesar da inacción da Autoridade Portuaria durante todo este tempo e os notables esforzos do Concello por cubrir de silencio o asunto, sen esquecer a súa gran habilidade para surfear as ondas do Panchorro segundo van vindo.

Por nuestro faro dirixiuse a Portos de Ferrol-San Cibrao en numerosas ocasións, pero aínda máis ao Concello de Ribadeo, por ser este, en última instancia, quen daba as licenzas de obra e de apertura, a pesar de non contar con fosa séptica legalizada, con informe ambiental, e non respectar a apertura ao público, que era a condición explícita para a concesión de devandita licenza. Tiveron que aparecer sentenzas do TSXG (tras unha denuncia do concesionario ao Concello, non por ningunha iniciativa do alcalde) e a resolución definitiva de Portos para que Fernando Suárez acudise ás portas dunha Illa Pancha que levaba 7 anos pechada aos ribadenses.

Nestes anos a asociación de veciños Por nuestro faro dirixiuse ó Valedor do Pobo, organismo en Galicia encargado de facer respectar a transparencia e o dereito á información, para reclamar respostas ao Concello de Ribadeo. Tamén nos diriximos ó Defensor do Pobo en varias ocasións, quen nos deu a razón e pedira o informe ambiental a Portos de Ferrol-San Cibrao: trátase dun informe inexistente aínda a día de hoxe, xa que Portos non o esixiu á empresa concesionaria nin o Concello mostrou ningún interese por esixilo a Portos. Igualmente dirixímonos a Ecoloxistas en Acción para exporlles o problema, quen ante o silencio reiterado das institucións, decidiron outorgar a bandeira negra 2022 á Illa Pancha.

Tamén chamamos recentemente ás portas do grupo parlamentario do BNG cando nos decatamos de que o Bloque reclamaba a illa da Creba como pública, traballando de xeito conxunto xunto á 'Plataforma pola recuperación da illa da Creba'. Un BNG en defensa do público era todo o que a asociación «Por nuestro faro» quería para Ribadeo. Pouco despois empezaron a moverse as cousas, e, aínda que ninguén dos de aló arriba nos mencionounos en ningún momento, os agradecementos doutros fannos pensar que estes anos de loita non foron en balde.

Pero non imos perder o tempo dándonos palmadiñas no ombreiro. En primeiro lugar estimamos, e así o di a lei de Costas, que a natureza e o mar non debe ter portas. Dicir que podemos entrar de tal hora a tal hora nunha praia como se fose un museo é pouco menos que ridículo. Porque, se pór portas ao campo é posible é debido á privatización dun espazo que nunca debeu ser explotado por particulares. Seguimos pensando que a illa Pancha é de todos, e iso non será efectivo mentres haxa unha porta e un negocio dentro.

Obtivemos o acceso libre en horario restrinxido, e é un triunfo, pero non a panacea que nos vende estes días na prensa o noso alcalde. É inaceptable declarar: «nada temos que obxectar ás actividades que o Estado poida concesionar nesta illa», como xa declarou outras veces, e despreocuparse das consecuencias. Iso significa que a illa non é de Ribadeo senón do goberno español de quenda, -neste caso foi o PP de Rajoy o que impulsou a reconversión dos faros en hoteis a través do programa «Faros de España»- e que pode facer o que considere oportuno. É dicir, que alí poden montar a marimorena, sexa ou non patrimonio público, sexa ou non un lugar emblemático para Ribadeo, sexa ou non un espazo protexido pola lei Natura 2000.

Seguimos sen estudo de impacto ambiental, e descoñecemos se o alcalde vai esperar outros 7 anos para reclamalo como mensaxeiro de Portos, a Xunta ou o goberno español, así que pese á nosa insoportable levedade como asociación, dende Por nuestro faro imos seguir esixindo garantías para que a illa Pancha sexa un espazo público e protexido, para todos os efectos. Non como agora, unha illa en mans alleas onde, grazas á sinalización explícita, todo o espazo transitable é unha cafetaría e os seus accesos, en horarios comerciais.

Covadonga Suárez, presidenta da AVV Por nuestro faro

20221130

Concentración en Ribadeo

     Un novo primeiro sábado de mes, unha nova concentración. Diríase que é unha 'concentración pensionista', pero non: convocada polos pensionistas, é aberta, e avoga polas pensións, si, pero tamén pola sanidade ou educación públicas. Avoga por unha mellor calidade de vida para todos. Por iso é aberta, a todos e todas.

    Que non podes ir? Procura o xeito de participar, non te autoexclúas, participa polo ben de todos, incluído o teu.


 

Arredor da homenaxe cancelada a Luz Pozo Garza

    Antonte recibín o anuncio dunha homenaxe a Pozo Garza para onte que onte mesmo avisei que se cancelara. Agora teño nas miñas mans unha nota de prensa do Gabinete de Comunicación do PP de Lugo, e o documento presentado polo PP hoxe no concello de Ribadeo, complementarios da información anterior. Aí van:

--

A concelleira popular, Begoña Sanjurjo, fai unha exposición dos motivos para facer a homenaxe a Luz Pozo Garza, que este ano cumpriría 100 anos luz, “como diría ela”


O PP de Ribadeo reclama, no centenario de Luz Pozo Garza, unha homenaxe para reivindicar a súa figura de filla predilecta na vila

• O Grupo Municipal Popular pide que se inclúa unha ofrenda floral aos pés do monolito que a lembra e un recital poético coa participación dos centros educativos de Ribadeo

• “Un día como onte, 29 de novembro, Luz Pozo Garza ingresaba como numeraria na Real Academia Galega data en que deu lectura ao discurso de ingreso titulado “Diálogos con Rosalía”, explica Sanjurjo

• Os populares esperan que desde o concello estean todos os grupos á altura para facer un acto conxunto que reivindique a súa figura como máxima representante da literatura ribadense

Ribadeo, 30 de novembro de 2022. O Partido Popular de Ribadeo rexistrou no Concello unha proposta na que se reclama ao goberno do BNG a homenaxe para Luz Pozo Garza con motivo do seu centenario e para reivindicar a súa figura como filla predilecta da vila. “Hoxe cumpriría 100 anos luz, como diría ela”, explica a concelleira Begoña Sanjurjo.

Sanjurjo explica, “un día como onte, 29 de novembro, Luz Pozo Garza ingresaba como numeraria na Real Academia Galega data en que deu lectura ao discurso de ingreso titulado “Diálogos con Rosalía”.

Os populares esperan que as agrupacións locais que forman parte do Concello se sensibilicen e poñan da súa parte para facer un acto conxunto que reivindique a figura de Luz Pozo Garza como máxima representante da literatura ribadense. Ademais, o grupo popular demanda unha ofrenda floral aos pés do monolito que a lembra e un recital poético coa participación dos centros educativos de Ribadeo.

Datos biográficos

Fai estudos musicais de solfexo, piano, violín e laúde que deixaron unha singular pegada na súa poética, estudos de maxisterio e de filoloxía románica. Licénciase en Filosofía e Letras en 1963 Como poeta dáse a coñecer co libro Ánfora (1949) e no ano seguinte gaña o premio Adonais con “El vagabundo”, entrando así no Parnaso da man de Gerardo Diego.

En 1952 inaugura a Colección Xistral co seu poemario O paxaro na boca, para a partir de 1976 pasar a ser só poeta en galego. Di a crítica que a súa poesía representa a fusión entre a tradición do Rexurdimento e a descuberta serodia do tesouro das cantigas.

Obtivo o Premio Miguel González Garcés en 1992 por Prometo a flor de Loto, poemario concibido como un diálogo co poeta finado Eduardo Moreiras (o seu segundo esposo), e o Premio da Crítica por Deter o día cunha flor. Os seus poemas foron traducidos ao portugués, catalán, francés, inglés, alemán, húngaro, ruso e xaponés.

Forma parte da Real Academia Galega como membro correspondente desde 1950 e como membro numerario desde o 29 de novembro de 1996, data en que deu lectura ao discurso de ingreso titulado “Diálogos con Rosalía”. No 2019 é nomeada Filla Predilecta de Ribadeo. Falece o 20 de abril de 2020.

--



 

RESOLUCION DO IGN SOBRE O NOME DA RIA. Evaristo Lombardero Rico

 

RESOLUCION DO IGN SOBRE O NOME DA RÍA 

A semana pasada recibimos [Evaristo Lombardero en nome da Plataforma de defensa da ría de Ribadeo] a resolución de 15 de Novembro do Instituto Geográfico Nacional sobre o nome da Ría de Ribadeo na que resolve: 

"1.Mantener la denominación de “Ría de Ribadeo” como identificador geográfico de la ría en la que desemboca el rio Eo.

2.Otorgar al topónimo “Ría del Eo” el carácter de nombre alternativo, es decir con el mismo nivel de oficialidad y uso que “Ría de Ribadeo”. 

En la práctica esto supondrá la inclusión de ambos topónimos en todas las bases de datos geográficas y cartográficas producidas por las administraciones publicas (…)" 

O texto íntegro da resolución está colgado no blog “Ribadeando” de Antonio Gregorio e recomendamos encarecidamente a sua lectura ás persoas interesadas, porque a maioría das mensaxes que circulan están nesgadas por intereses particulares ou sectoriais e distan moito de reflectir o contido da resolución. 

Aquí imos expoñer o noso punto de vista sobre as motivacións da devandita resolución. Na páxina cuarta parágrafo terceiro podemos ler o seguinte: 

“Así, se ha constatado que la denominación “Ría del Eo” es utilizada mayoritariamente en los territorios de la margen asturiana del rio homónimo, además de estar recogida con un nivel de uso similar a “Ría de Ribadeo” en cartografía y otros documentos relativamente recientes (…) especialmente a partir de 2007 (…) También se ha detectado el uso de “Ría del Eo” en la Gaceta de Madrid –equivalente al BOE- (…) en el año 1871”. 

Estes argumentos eran tamén as ideas forza do informe da Comisión Especializada de Nombres Geográficos de 27 de setembro de 2021 cuxo informe respostamos no seu día cos argumentos que imos reproducir brevemente e que son perfectamente aplicables a esta resolución: 

1.O mantra de que a denominación “Ría del Eo” é utilizada maioritariamente na marxe asturiana é unha afirmación gratuíta que carece de soporte documental ou estudo sociolingüístico algún e so reflicte os intereses de sectores concretos.

2.O uso cartográfico da denominación “Ría del Eo” dende 2007 responde a unha decisión e influencia política e non é o resultado do azar ou doutro criterio xeográfico ou historicista.

3.A presencia dun documento oficial illado de 1871, non de “documentos”, como deixou escrito a CENG e agora reproduce o IGN non pode considerarse un argumento de peso para reformar o Nomenclator Geográfico Español porque se así fose non habería un só dato de mesmo que se mantivese en pé. O feito de un so documento ca denominación “Ría del Eo” fronte a centos de documentos ca denominación “Ría de Ribadeo” sexa utilizado con valor probatorio demostra unha clara tendenciosidade. 

Debemos suliñar asemade que a resolución que comentamos elude calquer referencia ao voto particular dun dos membros da CENG e que xa vimos reiterando pola nosa banda dende hai varios anos. A denominación “Ría del Eo” é un erro dende o punto de vista xeográfico e xeolóxico e reflicte, entre outras cousas, a crenza popular de que as rías se formaron polo efecto erosivo das correntes fluviais, cando é ben sabido que o coñecemento científico ten desbotado esta hipótese dende hai moitos anos, substituída pola certeza de que foi o afundimento dos estratos costeiros o que deu lugar a formación das rías. Entendemos que o IGN non debe dar carta de natureza a este erro conceptual sancionando unha denominación a toda luces errónea. 

Contra a resolución cómpre o recurso de alzada no prazo dun mes que exerceremos na mesma liña que aquí comentamos.

Evaristo Lombardero Rico 

Ribadeo, 29 de Novembro de 202

Resolución pola que se establece a denominación oficial da ría de Ribadeo (15 novembro 2022)

     Déixoa en dous formatos, serie de .jpg e un .pdf. Escaneado da recibida por Evaristo Lombardero (Plataforma pola Defensa da ría de Ribadeo).

    jpg:





    pdf:
 

 

Unha ollada ós orzamentos de Ribadeo

    Vexo que hai unha nota de prensa do concello sobre a aprobación dos orzamentos. Como anos anteriores, deixo unha pequena gráfica, á que habería que engadir outra a valor do euro constante (é dicir, deflactada), pero para iso hai que esperar a que remate o ano. Polo tanto, polo momento, a gráfica e a nota de prensa do concello máis un pequeno apunte: a inflación este ano é moi posible que quede por riba do 8%.

INCLÚEN A SUBA SALARIAL DO PERSOAL PÚBLICO

Aprobado o orzamento de 2023

29/11/2022

Aprobado o orzamento do Concello ribadense para 2023 que ascende a máis de 10 600 000 euros. O concelleiro de Economía, Pablo Vizoso, subliña que son uns presupostos equilibrados, que non incorren en déficit e que reducen o nivel de débeda. 

O edil contou que "na tarde de onte celebrouse o pleno extraordinario no Concello de Ribadeo no que aprobamos os orzamentos para o vindeiro ano 2023. Trátase duns orzamentos que superan os 10 600 000 euros, que son equilibrados e non incorren en déficit, tal e como recolle o informe de intervención e experimentan un incremento da case o 8% con respecto ao exercicio actual, para manter e mellorar o elevado nivel de actividades e inversións no noso concello: dende reposición de rúas e camiños,  instalacións deportivas, actuacións en locais sociais, adquisición de terreos, apoio a asociacións de carácter cultural, deportivo ou asistencial, medidas e actividades de apoio ao comercio local e actuacións de protección social que benefician a todo o pobo de Ribadeo".

Vizoso Galdo dixo que "tamén inclúen a subida salarial do persoal público e outra vez máis unha aposta forte pola inversión, centrada agora na reforma integral do Hospital Asilo e nos terreos para o novo centro de saúde. Unha inversión á que se suman os proxectos que se están licitando nestas semanas para iniciar a súa execución dende primeiros do vindeiro ano, e tamén os convenios que se asinen con outras administracións".

O concelleiro de Economía subliñou que "outra característica destes orzamentos é que se consegue chegar a estas magnitudes sen subir os impostos e incluso reducindo o nivel da débeda do Concello, que se situará ao peche deste exercicio no 9,8% e que nada ten que ver coa existente hai algúns anos e que condicionaban o día a día".

Pablo Vizoso referiuse á postura do PP  no pleno celebrado onte: "por parte da oposición, concretamente a concelleira do PP, dedicou a súa intervención a criticarnos por que para a reforma do Hospital Asilo necesitábamos acudir a un crédito en vez de empregar outras fontes de financiamento como poden ser os fondos Next Generation".

Para o edil ribadense "esta forma de proceder dos representantes do PP non resulta aceptable, ademais de demostrar que non teñen claro do que falan e que o seu obxectivo é enredar en enganar aos veciños de Ribadeo, hai que deixar claro que o Concello non solicitou a subvención á que se refire o Partido Popular por que non cubría nin a terceira parte da inversión necesaria senón que acudiu e solicitou outra axuda con cargo aos fondos Next Generation a través do plan Pirep estatal (Programa de Impulso á Rehabilitación de Edificios Públicos) que sí pode chegar ao 100 % do custe da obra que hai que acometer".

Vizoso Galdo explicou que "neste punto tamén aproveitamos para lembrarlle aos representantes do PP que a quen se bota de menos neste asunto é a Xunta, que unha vez máis está desaparecida e nin resposta aos requirimentos do Concello; e que se trata de competencias autonómicas, tanto a de asistencia social como a de asistencia sanitaria e, polo tanto, debería ser a Xunta a que financiase a reforma integral do Hospital Asilo. Mentres tanto, ou si finalmente a achega da Xunta non se produce, por parte do Concello de Ribadeo e dende xa realizamos a consignación económica necesaria".

O concelleiro de Economía engadiu: "en realidade é unha magoa por que si dende a administración autonómica se aportasen fondos para este fin ou se increméntase o que aportan ao Fondo de Cooperación Local, que leva conxelado dende o 2010,  poderíanse dedicar máis recursos para investir noutros ámbitos".


CIDADE DE CINE. Xosé Carlos Rodríguez Rañón

 


CIDADE DE CINE

 Xosé Carlos Rodríguez Rañón

    París, a cidade da luz (eléctrica) sempre tivo un pacto co cinema, non en van os seus inventores foron franceses: os irmáns Lumière, cuxo apelido significa precisamente luz tamén. Desde o primeiro filme rodado na capital do Sena en 1930 (“Sous les toits de Paris”/Baixo os teitos de París), a urbe foi lugar de rodaxes, de decorados urbanos e mesmo moitas veces personaxe principal das fitas.

    Despois chegarían os cineastas da Nouvelle Vague que tanto a mimarían, como Truffaut e Godard, facendo que o cinema de autor fose maioritariamente parisino. O patrimonio artístico co que conta relacionado coa sétima arte é abafante: 400 salas (moitas delas históricas) con 500 estreas cada semana, por non falar do Forum des Images ou da Cinemateca Francesa, que atesoura 40000 filmes e medio millón de fotogramas, ademais de milleiros de libros, cartaces, aparellos cinematográficos, decorados e traxes. Cada ano ródanse nas súas rúas 800 longametraxes en máis de 4000 localizacións diferentes polas cales se pode deambular nun máxico roteiro turístico de cine, nunca mellor dito.

    Desde hai unhas décadas, tamén a paisaxe e a paisanaxe da Mariña seduciron directores tanto nativos como doutras latitudes e nótase como quere a cámara a esta fermosa e personalísima bisbarra.

20221129

Actas dos derradeiros plenos do concello de Ribadeo


     Cunha rapidez que non soe ser común, as actas dos dous últimos plenos, ambos neste mes de novembro, un deles o 20221109, e o outro onte mesmo, 20221128, están xa publicadas:

      ACTA DO PLENO 2022-0009 [ACTA DA SESION PLENO EXTRAORDINARIO 28.11.2022.]

     ACTA DO PLENO 2022-0008 [Acta Pleno Ordinario 9.11.2022] 

      Outras actas de plenos: actas do pleno

Resucitou, resucitou, aleluia!

Foto de Singapur tomada de Google Maps. amosa que Singapur está deshabitado...

Resucitou, resucitou, aleluia!

    Unha vella canción de igrexa veuseme á cabeza a conto dunha noticia. O titular dicía: resucitan moléculas de neandertais para loitar contra as superbacterias. O certo é que non foi o único pensamento que se me viu, en auténtico tropel xerado polo titular da nova. Tamén imaxinei unha estrutura molecular cunha espada nunha man e un escudo na outra, imaxe máis gráfica que portando unha ametralladora. A imaxinación dá para iso e para moito máis.

    A imaxinación, si, pero a realidade, aínda podendo ser inimaxinable, soe ser abondo máis limitada, ten que seguir unhas leis por moito de que por exemplo, algunhas poidan ser de predición estatística. Así que, tentando unir o titular e o real, entre as primeiras consideracións estaría o cavilar sobre a (escasa) cultura científica que se mantén na nosa sociedade.

    Por se non lembrara outros casos anteriores, ó día seguinte atopo no mesmo xornal outra frase, desta volta como pé de imaxe, por riba do titular: 'En Galicia, o 97 % do territorio é rural e unha proba é esta imaxe aérea na que se ve a aldea (...)'. A "proba do algodón": temos unha imaxe aérea dunha zona onde se ve só unha aldea e é proba (unha, pode haber máis!) de que o 97 % do territorio é rural.

    En tempos das fake news non nos asustamos de xeito doado das parvadas que podamos ler nos xornais ou obter doutros medios de difusión; sinxelamente, son demasiadas. Mais no caso das relacionadas coa ciencia, en termos xerais teñen unha característica común: son só iso, 'cousas' que se poñen pensando que máis ou menos corresponden coa realidade, sen malicia, sen segundas intencións tendenciosas para ocultar a realidade ou colgarlle o sambenito a alguén. É dicir, só son redaccións que xorden do descoñecemento das bases científicas da nova que se pretende transmitir. Pero o resultado é o que é: desinformación, transmisión de ideas falsas, inculturización.

    Volvamos ó comezo, ós dous casos. No primeiro, as moléculas, para resucitar, terían que ter estado vivas nalgún momento, e volver á vida. Mais a RAG é clara, algo está vivo se medra, se reproduce, etc. Só coa primeira condición, con que medre, o titular xa non parece posible: o mesmo dicionario di que as moléculas son "A máis pequena parte en que se pode dividir un corpo sen que este perda as súas propiedades." Evidentemente, se medran, xa non é a parte máis pequena, aínda no caso de que manteñan as súas propiedades (cousa difícil para todas, se aumenta o seu tamaño). No segundo, a frase vai contra do que é o método científico, a ciencia non funciona así. Unha foto pode dar fe da existencia dunha posibilidade, pero mil fotos ó chou non serven para confirmar unha porcentaxe elevada. Unha foto dunha área de Singapur (dunha extensión aínda maior que a referida na citada imaxe aérea dunha aldea galega) sen edificios non implica que Singapur esté deshabitada... Ou si?

Cancelada a homenaxe a Luz Pozo

Como información provisional, cancélase a homenaxe a Luz Pozo Garza.



20221128

Mañá, acto de homenaxe a Luz Pozo Garza en Ribadeo

     Comezará ó pé do monólito que se lle ten dedicado no Xardín. Despois de terse declarado a Luz Pozo Garza filla predilecta de Ribadeo e terlle adicado unha rúa, mañá terá lugar un novo acto de homenaxe.

20221126

Ribadenses destacados. Verbas no acto de presentación

     Onte tivo lugar a presentación do libro de Ribadenses destacados. Deixo unha foto e as verbas dos catro participantes na mesa, Por orde, F. Díaz Fierros Viqueira, Eduardo Gutiérrez, María Xosé Gómez (representante da Secr. Xeral de Política lingüística) e Fernando Suárez. Para outros días queda o ir publicando algunhas -ou todas- das biografías expostas e algunha cousa máis.

F. Díaz Fierros Viqueira

 Eduardo Gutiérrez

María Xosé Gómez
Fernando Suárez

OBSESIÓN POR ÁFRICA. Xosé Carlos Rodríguez Rañón

OBSESIÓN POR ÁFRICA

Xosé Carlos Rodríguez Rañón

    O feitizo colonial por parte dos europeos por África vén de lonxe. Misioneiros, aventureiros, exploradores, explotadores, escravistas, cazafortunas e tesouros, científicos, militares, escritores, artistas ou colonos, todos sentiron a chamada da selva do continente negro e mouro de vastos desertos, xunglas, sabanas e océanos. Ningún deles descubriu nada porque todo o que viron xa estaba alí, mais moitos amosáronlles esas exuberantes belezas lonxanas aos seus correlixionarios e coetáneos occidentais.

    Un deles foi o xesuíta español Pedro Páez, que chegou ás fontes do Nilo no século XVIII, moito antes que o doutor Livingstone (perdido e rescatado en terras centroafricanas na súa inútil procura) e que os seus posteriores “descubridores oficiais”: Stanley e Speke. Mais a imaxe máis literaria do continente se cadra foi a da baronesa e escritora dinamarquesa Karen Blixen quen escribiu, co pseudónimo masculino de Isaak Dinesen, as cinematográficas “Memorias de África” con ese xa característico comezo do seu libro tan coñecido como o do Quixote: “Eu tiña unha granxa en África ao pé das montañas de Ngong”.

Museo Blixen en Nairobi. Imaxe de Alexander Leisser en https://commons.wikimedia.org, lic CC BY SA 4.0
     Na banda oposta habería que falar do xenocida rei Leopoldo de Bélxica polos seus estragos no Congo, froito da súa teima por que o seu recente reino tivese un imperio como as grandes potencias coloniais europeas. O poeta maldito Rimbaud tamén estivo polos lares da África Occidental francesa traficando con escravos mentres se adicaba ao malditismo de aventura e aos versos estupefacientes, todo o contrario que Winston Churchill ou o escritor de terror gótico Arthur Conan Doyle, quen participaron como soldados do exército británico en África do Sul loitando contra os colonos boers holandeses. O escritor anglófono nado en Polonia reflectiría moitas desas vivencias na súa obra “Ébano”.

    Despois da segunda guerra mundial, a visión europea sobre África muda de xeito radical. Principia o proceso de descolonización (moitas veces traumático para africanos e europeos) e unha corrente de mímese e simpatía asenta en moitos brancos (como Camus ou Goytisolo) e tamén en moitos nativos que reivindican as tradicións das súas culturas autóctonas mais tamén se senten herdeiros da tradición colonial europea expresada nas súas respectivas linguas. Froito desa mestura foron moitos os africanos que se trasladaron ao vello continente non só para traballar e mellorar, mais tamén para levar canda eles un anaco de África para deixar en terras europeas como símbolo de simbiose fraternal.

20221124

Ribadenses destacados

    O venres 25 de novembro, no Cine Teatro terá lugar a presentación do libro Ribadenses destacados. 44 biografías (Séculos XIX a XXI). O cartel da nota do fundamental, entre o que cabe destacar a coordinación de Francisco Díaz-Fierros Viqueira e a colaboración que inclúe Concello e Xunta.

    E volvea aparecer de novo por Ribadeo Egeria.

20221123

Respeto Barbón, Ria do Eo, NON. Pancho Campos Dorado

 


Respeto Barbón, Ria do Eo, NON

Pancho Campos Dorado

Cada día quedamos máis asombrados da calidade da democracia na que vive este país chamado España, cada día máis corrupta e máis podrecida. Temos unha Constitución que a todas luces non se cumpre na súa totalidade, pero segundo quen a interprete, a leva máis cara a esquerda ou máis cara a dereita. Por outro lado, temos tipos ben empoleirados en altos cargos políticos, que xa nin a interpretan, para qué? Teñen o número do teléfono de aqueles cos que se pode amañar facilmente calquera cousa, con só facerlles unha chamada, pois son xente ben colocada, que por nada quixeran romper as “relacións” con círculos de poder que os manteñen no seu inmerecido paraíso terreal.

Temos un problema. Teñen un problema. Por suposto. Levamos anos dicindo que o nome da Ría de Ribadeo non se cambia nin se comparte con vulgarismos estraños, e seguiremos loitando contra tanto descaro, contra tanta canallada de tendencia galegofóbica que levamos sofrendo na Galiza desde os tempos dos reis “católicos”.

O Ministerio de Transportes, Movilidad y Agenda Urbana, cun señor ministro José Luís Ábalos Meco, do PSOE, otorga ao vulgar e localista sintagma de Ría do Eo dado por Asturias, o mesmo nivel de oficialidade que o topónimo Ría de Ribadeo, denominación maioritaria non só na autonomía do Reino da Galiza senón en todos os mapas e cartas de navegación do mundo enteiro. E para máis INRI, faino a través dun organismo oficial como é Instituto Xeográfico Nacional. Inconcibible, que se chame Instituto Xeográfico Nacional, que como xa dixen noutra ocasión debería chamarse “Instituto Geográfico Terrestre Nacional” (IGTN) pois ese cadro de asalariados parece entender pouco ou nada de hidronimia, de talasonimia, nin de Usos e Costumes do Mar, vista a súa intervención neste caso, pero así é como mantemos a tantos funcionarios “por doquier”, que non resolven absolutamente nada, e deixamos que se “fumen” os recursos da Sanidade, da Educación e da Investigación, pezas fundamentais da civilización dun país.

O señor Adrián Barbón Rodríguez do PSOE, presidente do Principado, cando lle chegou a resolución do Ministerio de Transportes, comentaba na prensa que era “una cuestión de justicia que veníamos reivindicando desde Asturias”.

O verbo “reivindicar” significa “pedir con vehemencia unha cousa a que se ten dereito e da cal se foi desposuído”. Cando existiu a denominación Ría do Eo.? Nunca. Polo tanto non pode reivindicar o que non nunca se tivo, e menos en xustiza.

Miren vostedes, non sei como amañaron o cambalache entre todos eses membros do PSOE de Madrid e do Principado, non sei o que se quedaron a deber, nin me importa, pero algo gordo tivo que haber para transgredir todas as normas da ética máis elemental. A Historia de Ribadeo, pisárona con ansia malévola, con saña. Non tiveron pudor ningún. Apoiaron a resolución en probas preparadas nun informe da “Oficina de Política Lingüistica del Principado de Asturias” que amañaron o seu a antoxo, catro verbas mal intencionadas e sen ningún escrúpulo foron aceptadas por todos estes organismos, que como unha secuencia de fichas de dominó, fóronse empurrando uns a outros polo arte dun primeiro impulso dado polo PP de Asturias na sede do parlamento asturiano. Aquel impulso, levounos a votar unha resolución antigalega e antihistórica, e aquí non pasa nada, os galeguiños que se jodan!

Expresión moi Ppera, no parlamento español, e agora apoiada polo clase parlamentaria e patriotera do asturiano señor Barbón. Ten narices a cuestión, de que VOX o único partido “antibable” de Asturias, “antigalego de occidente” o que hoxe chaman “a fala”, “antilingüista” de calquera clase que non sexa o castelán, votara en contra do vulgarismo Ría do Eo, por ser un despropósito contra o topónimo da Ría de Ribadeo. Moitas grazas!

No ano 2011, alertabamos do que estaban a facer no Principado ao poñer un nome a Reserva da Biosfera- Oscos-Río Eo e Terras de Burón co programa LEADER, no cal non se mencionaba para nada a Ribadeo, cando máis das tres cuartas partes do territorio son das Terras de Ribadeo e Miranda (La Comarca del Eo, 13 novembro 2011, publicado no blog aquí).

Tal é galegofobia destilada por todos estes organismos oficiais do Estado español, que o Ministerio de Transportes nin sequera tivo a cortesía de mandarnos contestación as alegacións que nós, a Plataforma de Mariños de Ribadeo e AVV “O Tesón” presentamos. Un traballo que levou horas e días de investigación para revisar, alegar e matizar a legalidade dentro de todos os códigos éticos e xurídicos do Estado. Pero a descortesía, segundo para quen se faga non importa. Vimos sufrindo esta desvergoña institucional española cara as cousas da Galiza en xeral e de Ribadeo en particular, desde que se mandaron os primeiros escritos coas alegacións pertinentes as distintas instancias estatais. A última á Subsecretaría do IGN (Instituto Geográfico Nacional). Non leron nada de canto lles mandamos o día 26 de outubro de 2022, e están tan mal educados que nin sequera nos contestaron. Para qué? Só son catro galeguiños, parviños eles!. Que emigren que é onde están ben, no estranxeiro!. Despois din que os galeguistas nonos estimamos!

Pero non van a saltar por encima da historia do Porto de Ribadeo nin da historia da súa poboación, nin no Principado, nin no Estado español. Se falará da Ría de Ribadeo sempre por dereito propio, e non se agregará nada neste século XXI de política podrecida e infame, que sexa espurio ó mundo da talasonimia, por moitos tipos de medio pelo que dirixan o cotarro. O tempo e a lei nos darán a razón.

Señor Barbón, a Historia da Poboación de Ribadeo remóntase no asentamento de Louselas ao Paleolítico inferior, poboación anterior a calquera asentamento do norte peninsular (Louselas. Los inicios del poblamiento humano en la región cantábrica. E. Ramil Rego e J. Ramil Soneira, Museo de Prehistoria e Arqueoloxía de Vilalba, Monografía Nª6, 2014, p.19).

Fai douscentos mil anos, a cota do mar estaba 38 m por debaixo da cota actual, e fai cento oitenta mil o mar estaba aínda máis baixo, a case 150 metros por debaixo do nivel actual, e a ría era un entrante do mar onde desaugaban ou non tres ríos: Grande, Suarón e Eo, e outros regatos como o Río dos Malatos e río Amalló.

A estas terras xa habitadas, chegaron primeiro fenicios e gregos que viñeron a comerciar; na Ría de Ribadeo aparece cerámica do século VI a.C. massaliota, de Massalia, actual Marsella, polo que xa había tráfico marítimo na Idade do Ferro (entre os anos 800-450 a.C.) (El País, xullo-2021, Galeón Santiago). Logo chegáronse os celtas arredor do ano 290 a.C. e colonizaron a bisbarra. No ano 68 a.C. chega Julio Cesar a Hispania Citerior e nos anos 61-50 a.C. estaba “cartografiando” minuciosamente o litoral cantábrico que serviría para que máis tarde Augusto leve a cabo as Guerras Cántabras. Neste intre, podemos pensar que foi creado o Porto de Porcillán (Portus Julianus) no cal habería poboación autóctona, posto que había pesca e marisco e as terras da bisbarra de A Devesa, Piñeira, Vilaselán, Obe, As Anzas, Cubelas, Cedofeita son magníficas e dan froitos de todo tipo. Tanto é así que o máis antigo documento que se conserva, o “Diploma do rei Silo”, datado o 23-agosto do ano 775 (era 813) só fala destas terras da bisbarra de Ribadeo, polo tanto, tiñan que ser de entidade suliñable por antonomasia.

En 844-846 os vikingos preséntanse nas costas de Ribadeo. Aqueles piratas de Xutlandia e do Mar Báltico consideraban a Terra Galega a súa medida, acaso por que lles recordaba a súa propia. Chovía, na deles tamén (Victoria Armesto, Galicia Feudal I, p.149) Por qué entran na ría de Ribadeo? A buscar o botín do convento de Esperautano, que segundo o noso inolvidable veciño José María Rodríguez Díaz (El Monasterio de Esperautano y su Coto) (...) o 23 de agosto do ano 775, segundo ano do reinado do rei Don Silo, e co fin de acometer a cristianización de esta comarca oriental da Galiza, o rei Silo firmou un documento de doazón polo que, por medio do abad de Esperautano, llo otorgaba aos presbíteros Pedro, Avito y Valentín e aos conversos Alanti y Lubini, así como tamén aos monxes e anacoretas que residían en dito lugar e (...).

En 985 (era 1023) ao río Eo, unha das escrituras antigas do Mosteiro de Sobrado dos Monxes, dalle o nome de Euve; outra de Meyra do ano 1128 (era 1166); dille “a flumine Euve...” e outra do ano 1143 di “Ripa Evii”. Da voz “Euve” quitouse a segunda sílaba e quedou “Eu” que se castelanizou a “Eo” así como toda a ribeira deste río e particularmente aplicouse ao porto daquela ribeira e principal poboación que se levantou co nome de Ripa-d’eo desde o século XII (H. Florez, p.57). Esta anotación é parte da que recolle F. Lanza no seu Ribadeo Antiguo (p.29-30-31) cando transcribe o documento en castelán da “Compra y Repoblación de Ribadeo” que o P. Florez transcribe en latín. Era dono das vilas e poboación o conde D. Rodrigo (Velaz Osorio de Montenegro) a quen llo compra o rei Fernando II (1157-1188) no ano 1182 por 1500 morabitinos de ouro (dínares almorábides; marabedís) (Lanza p.30). Cómpraa con tódolos dereitos e pertenzas (Florez p.57-58) e “o rei para que lograse máis comercio levou a vila desde a Vilavella máis cara o mar”.

Pero Galiza mantivo unión con Asturias e coas terras do Bierzo e León, acadando gran proxección nos reinados de Fernando II e Afonso VIII. Floreceu o comercio e a lingua galega sentou a base trobadoresca dos séculos XIII e XIV. Resulta indubidábel que a morte de Afonso VIII e a usurpación de Fernando de Castela en 1230 precipitou ao Reino de Galiza nunha profunda crise. Momento que a monarquía castelá-toledana aproveitou para reescribir a memoria do pasado á súa propia medida.

Nos séculos XIII e XV ten gran desenrolo a pesca da sardiña, da pescada e peixe salgado na Ría de Ribadeo, desde onde se exporta madeira, coiros e ferro, e se importan cereais. No século XIV Ribadeo exportaba viño. Francia nestes momentos padece a peste e os mercados europeos demandan viño galego que é exportado en barcos desde a Ría de Ribadeo. No século XIV Ribadeo dependía do Rei, e foi cando Enrique II de Castilla, da dinastía Trastámara concede a Pierre Lobesgue de Villanes en 1369 o título de Conde de Ribadeo, primeira falcatruada trastamarista contra da Galiza que apoiara ao rei Pedro I.

En 1388 nace o Principado de Asturias, creado por Juan I de Castela que reina desde 24 de agosto de 1379 ata súa morte o 9 de octubre de 1390. Como podemos ver, Ribadeo xa tiña entidade propia anos antes que o Principado de Asturias se creara e anos antes de houbera un principe de Asturias. No ano 1551, o Conde de Ribadeo e Conde Salinas, vendeu por 8500 ducados as Terras de Ribadeo e servidumes entre os ríos Navia e Eo, segundo escritura de Medina del Campo (Ribadeo Antiguo de Francisco Lanza, páx. 78-79-80). Segunda falcatruada. Como é posible que se desligaran do Reino de Galiza e pasaran para o Principado de Asturias?. Teimuda é esa provincia de Oviedo en obter territorio alleo e agora quer incluso “crear” toponimia nunha metade da Ría de Ribadeo. Conduta exemplar do Parlamento astur. Que están vostedes reivindicando en xustiza? Nada, absolutamente nada, a Ría de Ribadeo chámase así, por dereito propio non de apropiación untada. Basta xa de explicacións que non entende, pois a a súa actitude política non é a dun xurista que entenda argumentos, senón que é vostede un simple avogado que chegou a un grado de “autoritas” e potestade que para nós, non lle corresponde. Seguiremos estando aquí, por suposto.

20221116

Novas sobre a illa Pancha, dos tribunais e da AVV Por Nuestro Faro

     Hoxe, 16 de novembro, deuse a coñecer un feito encamiñado por outros anteriores: O TSXG desestima o recurso de Eirobra S.L.para evitar o acceso libre á illa Pancha. Despois de anos loitando, a AVV Por Nuestro Faro ve cumprido un dos seus obxectivos, o lograr que a illa sexa do pobo. En realidade, o obxectivo aínda non está conseguido, entre outras cousas porque o acceso pode considerarse parcial ó estar regulado temporalmente, pero esa regulación mesmo podería considerarse beneficiosa. O caso é que a concesionaria non pode dicir 'ti entras se eu quero e cando eu queira', e sei que non fun o único que veu o paso negado á illa.

    Como ó final a cousa ía polo xulgado, e contra o concello de Ribadeo, foi o concello o encargado de dar a noticia, cunha nota que deixo abaixo.

    Tamén a AVV Por Nuestro Faro, en relación ó uso da illa Pancha, volve a preguntarlle ó concello de Ribadeo por cousas como o cumprimento da concesión, se xa foi inspeccionado o cumprimento da Declaración Responsable da empresa que deu pé a abrir a cafetería, ou o estado e legalidade da fosa séptica, 'perdida' na administración dende hai varios anos e que pode ser unha fonte de vertidos á ría.

    Nota de prensa da AVV Por Nuestro Faro:

Na sede electrónica do Concello acumúlanse os correos sen resposta que a asociación de Veciños «Por Nuestro Faro» lle ten dirixido ao alcalde, con datas como 28/08/2021 ou 28/03/2022. Mesmo tras a mediación da Valedora do Pobo, organismo en Galicia encargado de velar pola transparencia e o dereito á información, non obtivemos do Concello ningunha resposta clara nin directa.

Por esa razón, o 16 de novembro de 2022 enviouse un novo correo ao Concello de Ribadeo, insistindo na necesidade de obter informacións concretas sobre cuestións vitais na Illa Pancha.

Á vista do despregue de camiños, varandas, terrazas e niveis que ocupan de xeito amplo a visión de calquera visitante que se interne na illa, volvemoslle preguntar ao alcalde se está en posición de dicirnos «se a cafetaría e os seus servizos invaden terreos da Illa Pancha fora do espazo concedido de 500 m²». En consecuencia, preguntamos se «as obras de execución da cafetaría da Illa Pancha, que funciona dende agosto de 2021, se axustan ao proxecto inicial».

Tamén reiteramos a pregunta sobre se por fin «existe informe da inspección técnica» que daría o visto bo á Declaración Responsable da empresa concesionaria para abrir a cafetaría (lembremos que a cafetaría se abriu por primeira vez fai xa 15 meses).

Doutra banda, e dado que o sistema de eliminación de residuais proposto pola concesionaria está a tramitarse desde agosto de 2018, quixéramos saber se a día de hoxe “no concello de Ribadeo existe constancia de que a fosa séptica teña resolución favorable de Augas de Galicia» e que aclare «cal é o sistema de depuración de residuais, tendo en conta que pode estar vertendo á Ría de Ribadeo en zona de protección dá Rede Natura 2000, e que este proxecto foi presentado antes de que existise a cafetaría que obviamente incrementa as emisións ao medio ambiente.».

AVV Por Nuestro Faro

    Nota de prensa do concello:

TAMÉN O CONDENA AO PAGO DAS COSTAS

Acceso á Illa Pancha

16/11/2022

O alcalde, Fernando Suárez, valora de xeito positivo a inadmisión a trámite por parte do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia do recurso de casación presentado polo concesionario do Faro sobre o uso e acceso á Illa Pancha. Barcia subliña que agora está ben clariño: é libre para todas e todas. 

O rexedor lembrou que "hai poucos meses o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia resolveu de xeito claro que o acceso á Illa Pancha debía ser libre e público con independencia da xestión que poida facer a actividade privada, que nunha pequena parte da illa concesionou o Estado a través da Autoridade Portuaria de Ferrol-San Cibrao".

Suárez Barcia dixo que "con isto quedaba resolta calquera outra interpretación xurídica ao tempo que confirmaba a actuación administrativa levada a cabo polo Concello de Ribadeo en todo este proceso".

O alcalde ribadense manifestou que "lamentablemente, vimos que a aplicación das sentenzas non eran todo o inmediatas que deberan ser posto que durante un tempo seguiuse a incumprir por parte do concesionario coa pasividade da administración titular da Illa, A Autoridade Portuaria Ferrol-San Cibrao, o que obrigou ao Concello a impoñer sendas multas coercitivas ao titular da actividade privativa e finalmente un requirimento de non argallar máis para incumprir as normas ou o Concello veríase na necesidade de executar as accións subsidiarias pertinentes para garantir o acceso público".

Fernando Suárez contou que "o concesionario apelou esta sentenza e agora vimos de saber hoxe que o Tribunal desestima completamente ese recurso, e aínda por riba, o condena en costas".

O rexedor subliñou que "desde o Concello de Ribadeo, celebramos que dunha vez por todas quede ben clariño para todos: particulares, institucións, concesionarios, etc, que o uso e o acceso é libre. Xa vemos que a Autoridade Portuaria, titular da Illa, foi tomando as medidas necesarias para que nunca máis teñamos que perder o tempo en andar xogando ao gato e ao rato. Alegrámonos e valorámolo positivamente".

E engadiu que "desde o Concello de Ribadeo manifestamos, como sempre o temos dito, que nada temos que obxectar ás actividades que o Estado poida concesionar nesta illa, apartamentos turísticos ou unha cafetería, como de feito o fai noutros espazos públicos da súa titularidade no resto do litoral, pero queremos que o resto de cidadanía poida ir, pasear, pescar ou facer o que lle pete, dentro dos dereitos e deberes que calquera persoa poida facer no resto do litoral".