Pola paz

     27ª concentración. Pola paz.

 

Sobre as novas do concello

    Nestes menos de oito meses que levamos de 2022 lévanse publicadas 275 novas polo concello. Iso significa que a estas alturas de ano, séguese a marcar máximos de emisión, con trinta máis que o ano pasado, que tamén foi ano de máximos.

    Polo momento, lévanse publicado tantas novas como no 2015, superando a anos como 2014, 2012 ou 2011.

    É dicir, a inflacción de novas tamén afecta ás enviadas polo concello, que vemos que se consolida como fonte produtora principal non só das novas que lle atinxen, senón en xeral, das novas que teñen lugar no territorio municipal. Iso implica cousas como o desprazamento nos medios doutras novas, como poden ser as xeradas polas asociacións veciñais, ou como a capacidade de dirixir e focalizar a atención sobre uns ou outros feitos dos que se producen, ou mesmo dos que se deixan de producir, entre outras consecuencias.

Táboa coas novas poblicadas polo concello anualmente.

Pedindo paz. 26 veces e moitas máis

    26ª concentración pola paz en Ribadeo dende que comezou a 'úylitma guerra' mediática. Tentando, ó tempo que pedimos paz, construíla.

Non é só a paisaxe. Somos nós: de Utopía a Distopía

Non é só a paisaxe. Somos nós: de Utopía a Distopía

    Estes días cheguei a unha serie de fotos e imaxes construídas, mesmo debuxos, diferentes, e en diferentes lugares da rede, cunha semellanza: o aproveitamento da sombra dunha árbore (xeralmente, dunha árbore, pero tamén, con outras orientacións interpretativas, doutros obxectos, como galiñas á sombra dunha sinal de tráfico) por parte de xente e/ou outros animais nun día de Sol 'de xustiza'. Nesas imaxes con seres a resgardo do Sol grazas a outro ser vivo e verde, que tamén nos subministra de osíxeno mentres nos protexe, soe acompañarse unha lenda do tipo "máis árbores, menos coches" ou semellante, a modo de reforzo expresivo da idea representada.

    Por suposto, estou de acordo coa idea que pretenden, manifestada no pé de imaxe ou mediante diálogos dun ou outro xeito. Mais a interpretación das imaxes por medio dunha petición asociada a unha sentencia, como a citada "máis árbores, menos coches", soe quedarse moi curta. As imaxes usadas amosan unha realidade que vai máis aló da interpretación rápida e chusqueira. En particular, a necesidade de protexernos do Sol; de algo que, sabemos, nos dá a vida na Terra, pero tamén, recibido en 'moita cantidade', nola quita, e o perigo incrementado ó asocialo como símbolo de altas temperaturas / cambio climático. Ou a chamada á atención sobre a falta de árbores, ata o de agora con tendencia a ser eliminadas da paisaxe urbanizada por aquelo de que quitan espazo e ademais, hai que mantelas, deixarlles terra (algo, como todos sabemos, que 'mancha'), regalas, porque o asfalto do seu arredor non deixa que pase auga abondo, e recoller as súas follas cando se caen, para que asfalto e asociados sigan co seu aspecto, sen ser colonizados pola natureza rexeneradora. Falan tamén as imaxes, sen ser recollido polas palabras que as acompañan, da necesidade que temos desa mesma natureza para a nosa adaptación a un entorno ó que non estamos afeitos. E falan do agrupamento, da sociedade, do estar xuntos, para solucionar problemas de todos, problemas comúns... ou, de xeito alternativo, sufrir eses problemas en conxunto -aínda que, a este respecto, sabemos que polo momento sempre hai xente que sofre máis e outra que sofre menos-. Por suposto, a máis das cousas que as imaxes non indican de xeito explícito, pero están aí, como o seren acubillo de vida e formar parte do ecosistema de diversos animais.

    Esas imaxes falan dunha viaxe clara. Da Utopía da Arcadia ou do Paraíso, con árbores que, espalladas, contribúen ó noso alimento a máis do equilibrio, harmonía e beleza do entorno, coas que estariamos integrados, pasamos á procura das árbores como último recurso, utilitario, ó que volvemos por necesidade. Por necesidade nosa nun mundo no que somos nós quen lles facemos a vida máis difícil. Si, tamén ás árbores, igual que a nós mesmos. Unha viaxe á distopía.

Produtos sostibles: cómpre falar de propiedade intelectual

    O que deixo a continuación é unha tradución ó galego dun artigo que apareceu o 22 de xullo en Communia. A licenza é CC BY SA, como está especificado na ligazón. E o interese foi o que me levou a facer a traducción e deixala aquí.

 

Produtos sostibles: cómpre falar de propiedade intelectual

22 de xullo de 2022

por Maximilian Voigt

En só cinco anos, a cantidade de residuos electrónicos [producidos anualmente] aumentou un 21 por cento. Só se recicla unha fracción. Europa está na cabeza desta triste estatística, segundo o Global E-Waste Monitor 2020. Unha das razóns máis comúns para que os dispositivos acaben no lixo son as baterías que xa non están en bo estado. Cada vez máis a miúdo, escóndense en carcasas retractiladas ou pegadas. Os cepillos de dentes eléctricos permítennos escoller: serrar ou lixo?

A Comisión da UE traballa para cambiar isto desde 2019 e quere facer que os produtos introducidos no mercado na UE sexan máis sostibles. Coa denominada “Iniciativa de Produtos Sostibles” búscase revisar a Directiva de Ecodeseño e, se é necesario, propor medidas adicionais. Para iso, a Comisión presentou agora un proxecto de regulamento inicial, que estaba aberto ao público.

A iniciativa pretende afectar a todos os produtos introducidos no mercado na UE, así como aos seus compoñentes individuais. O obxectivo é facelos máis duradeiros, máis fáciles de reutilizar, máis reparables, máis reciclables e máis eficientes enerxéticamente. Para iso, a Comisión quere estandarizar os requisitos de rendemento e información e desenvolver un pasaporte de produtos para toda a UE.

Trátase de promover produtos sostibles e procesos circulares en todos os estados membros, "creando un mercado máis amplo e eficiente e, polo tanto, incentivos máis fortes para que a industria desenvolva estes produtos". Incentivos en lugar de especificacións claras de deseño.

Isto significa que, no futuro, quen queira mercar un cepillo de dentes eléctrico, por exemplo, debería poder ver dunha ollada se a batería é substituíble ou como se compara o dispositivo con cepillos de dentes especialmente duradeiros. A suposición subxacente é que se os consumidores compran produtos sostibles con máis frecuencia, a lonxevidade global dos produtos mellorará.

O borrador limítase a especificacións xerais de rendemento, como valores mínimos ou máximos para os parámetros do produto e requisitos de información para tales parámetros. Estas son declaracións xerais destinadas a proporcionar información sobre o rendemento do produto, como indicadores de "facilidade de reparación e mantemento". Estes serían “características, dispoñibilidade e prazo de entrega dos recambios, modularidade, compatibilidade con recambios comúnmente dispoñibles” e outros. Non hai plans para facer obrigatorio que os produtos sexan modulares e compatibles. Iso debería ser regulado polo mercado, como parece pensar a Comisión.

A comparabilidade dos produtos en termos de sustentabilidade chega atrasada, pero non é suficiente. Se os produtos están deseñados para ser reparables, se hai información relevante dispoñible para a súa reparación e como se proporcionan realmente as pezas de reposto, non debería depender da súa demanda e da reacción dos fabricantes ante ela.

Por exemplo, se os produtos van acompañados de instrucións de reparación ,non di nada sobre a súa calidade e reparabilidade. Ademais da información xeral sobre os produtos, hai que contar con criterios de deseño e especificacións sobre como os fabricantes deben proporcionar información relevante para a reparación. Pero estes faltan no borrador.

O deseño aberto e o hardware aberto apoian a sustentabilidade

O proxecto de regulamento menciona que os produtos sostibles deben ser reutilizables, actualizables, reparables e reciclables. Todo isto vólvese moito máis doado e, polo tanto, máis probable cando un deseño está aberto. Así o mostra, por exemplo, Jérémy Bonvoisin na súa publicación "Limits of Ecodesign: The Case for Open Source Product Development".

Nela, o desenvolvedor de produtos analiza 18 exemplos que van desde instrumentos musicais ata roupa ou tractores e explica como están interrelacionados o código aberto e o desenvolvemento de produtos sostibles. O Ministerio de Investigación alemán, no seu informe "Economía circular eficiente dos recursos", tamén subliña que o deseño aberto e o código aberto son condicións importantes para a economía circular.

Polo tanto, o desenvolvemento aberto de produtos é importante para unha produción sostible. Os produtos feitos de pezas e materiais dispoñibles universalmente cun deseño modular e doado de seguir adoitan ser tamén máis doados de reutilizar, adaptar, reparar e reciclar creativamente.

A idea trás do deseño aberto e do hardware aberto é facer que os produtos e a súa produción sexan máis accesibles. Isto conséguese, por exemplo, mediante un deseño sinxelo e facilmente comprensible, o uso de materiais e compoñentes xeralmente coñecidos e accesibles e o uso de técnicas e procesos de produción abertos a moitos. Tamén é importante ter dispoñible documentación que facilite aos fabricantes e consumidores traballar cun produto.

O hardware de código aberto tamén concede importancia ao feito de que os produtos de deseño aberto e a súa documentación non estean protexidos por dereitos de propiedade como patentes ou dereitos de deseño. Todo o mundo pode e debe poder traballar con el, incluso comercialmente.

A vaca sagrada: propiedade intelectual

Son os aspectos que debería ter en conta unha iniciativa de futuro da UE. Debe especificar criterios concretos para o deseño aberto e modular dos produtos, así como para a apertura da tecnoloxía, por exemplo, esixindo que se poñan a disposición deseños CAD de pezas de desgaste ou diagramas de circuítos para a resolución de problemas.

Pero [no borrador] faltan estas especificacións, e iso pode non ser unha coincidencia. Tanto as percepcións xeneralizadas sobre como deben ser os modelos de negocio como as comunicacións da Comisión, ou o informe sobre a "Nova Estratexia Industrial para Europa" publicado en 2020, obstaculizan un enfoque máis aberto. Este "Plan de Acción de Propiedade Intelectual" prevé "mellorar a loita contra o roubo de propiedade intelectual". Así que, en lugar de abrir os produtos, a UE está a desenvolver mecanismos para facer o contrario.

O resultado é unha imaxe dunha política que actúa en interese dunha economía establecida en lugar de introducir medidas innovadoras para produtos e producións sostibles.

"Tes unha patente?" Esta é a miúdo unha das primeiras preguntas que se fai unha startup despois dun lanzamento. En lugar do mantra "Sen dereitos de propiedade, sen negocios", necesitamos unha discusión e un deseño intelixente e aberto dos dereitos de propiedade. E o desenvolvemento de novos modelos de negocio baseados neles. Hai exemplos concretos diso, como o portátil MNT Reform desenvolvido en Berlín. Este portátil está deseñado para que os usuarios poidan reparalo eles mesmos. Cada parte do dispositivo pódese substituír. Para iso, a empresa publica todas as instrucións de construción e os ficheiros de deseño completos, para que, por exemplo, tamén se poidan reimprimir pezas de recambio individuais nunha impresora 3D. "Despois de todo, non se trata só do material que vendo. Inclúe unha marca, un ecosistema e servizos”, di o fundador sobre o modelo de negocio.

Pero a Comisión non conseguiu trazar tales camiños. A recuperación dos dereitos de monopolio por defecto dificulta a transformación dos nosos mundos de produtos cara á sustentabilidade. Un pasaporte de produto, tal e como prevé o proxecto de regulamento, non é suficiente para iniciar este cambio.

Maximilian Voigt traballa coa Open Knowledge Foundation Deutschland nos temas de educación aberta e hardware aberto. En 2022, lanzou o Prototype Fund Hardware. Este artigo publicouse por primeira vez en alemán en netzpolitik.org (CC BY-NC-SA 4.0).

Acceso á illa Pancha: teatro e realidade. Nota de prensa AVV Por Nuestro Faro

 

Acceso á illa Pancha: teatro e realidade

(Nota de prensa AVV Por Nuestro Faro)

Dado que o Concello de Ribadeo está publicando notas con información nesgada sobre o asunto do Faro e da Illa Pancha vémonos na obriga de clarexar algúns puntos para dar unha información veraz á opinión pública.

1. O Concello de Ribadeo apoiou dende o primeiro momento a proxecto de privatización da Illa Pancha promovido pola Autoridade Portuaria, non só porque o alcalde o considerase «un premio para Ribadeo» (El País, 24 de abril de 2015). Hai outros exemplos, como unha carta á Autoridade Portuaria (08/06/2017, web do Concello) onde o alcalde escribe «Que quede claro, e digo outra vez máis, que nunca dixemos que alí non podía existir un hotel, que non podía existir unha cafetería ou que non podía existir unha tenda de roupa».

2. O Concello escribe á Autoridade Portuaria hai dous meses informando sobre o que todo o mundo sabe : que a porta da illa está pechada. Pero hai 7 anos que isto é así. Lembremos que en 2017 Fernando Suárez autoriza a reapertura do hotel tras as deficiencias técnicas observadas, e solventadas, segundo os técnicos. Nesta ocasión Fernando Suárez informa de que o promotor remataba de presentar unha terceira declaración responsable ademais de garantir o «acceso público á mesma Illa Pancha». Como sabemos o acceso público nunca foi respectado polo concesionario nin esixido polo Concello. Catro anos despois, o concesionario, coa apertura da cafetería decidiu abrir a illa en función de horarios ditados polo seu propio interese comercial, sen que iso supuxese o máis mínimo problema para o Concello de Ribadeo. Coa recente resolución da Autoridade Portuaria de abrir a illa ao público, o Concello acata -porque llo mandan expresamente- unha das condicións de apertura do hotel. Cinco anos despois da reapertura.

3. O Defensor del Pueblo informou á Autoridade Portuaria e ao Concello o día 16 de febreiro de 2016 de que o proxecto era ilegal porque lle faltaba o Estudo de Impacto Ambiental que esixe a lexislación vixente española e europea en zonas afectadas pola Rede Natura 2000. O Sr. Alcalde púxose de costas e consultou a súa opinión á Autoridade Portuaria que respondeu con evasivas e sen ningún argumento xurídico. O Defensor emitiu cinco informes máis (ata o 18 de outubro) ratificándose no seu informe inicial. A Autoridade Portuaria acabou recoñecendo que era preceptivo o Estudo de Impacto Ambiental pero non o realizou. O Concello seguiu poñéndose de costas e aínda aprobou o proxecto de cafetería o día 18 de maio de 2021, sen este estudo obrigatorio por lei.

Polo tanto o Sr. Alcalde non informa da realidade cando afirma que se seguiron os trámites legais. O que se seguiu foron as instrucións da Autoridade Portuaria pero non a lexislación vixente. Aínda máis, no pleno do 23 de marzo de 2017, no que estivemos presentes, o Sr. alcalde declarou que o Defensor del Pueblo podía ser un incompetente. Folgan comentarios.

4. O Concello segue defendendo o dereito da Autoridade Portuaria a regular as entradas e saídas e a concesionar un edificio do que non fai uso dende 1981, e ese é un asunto no que imos incidir, porque non hai ningunha norma legal que ampare o devandito dereito. Véxase o artigo “Los Faros españoles: evolución legislativa y régimen de utilización” (Angel Menéndez Rexach. Profesor emérito Universidad Autónoma de Madrid. 2021).

A AVV “Por Nuestro Faro” seguirá defendendo os intereses dos veciños de Ribadeo e dos visitantes a facer un uso totalmente libre da Illa Pancha porque é un dereito democrático e legal como temos demostrado en infinidade de ocasións. Sen ir mais lonxe a illa do faro de Tapia está totalmente aberta ao público sen ningún tipo de limitacións. Que nos expliquen por que alá si e aquí non, e deixen de xogar con radiais e querellas.

Transporte, turismo, tendencia... Á beira da terra baleirada

Transporte, turismo, tendencia... Á beira da terra baleirada

    Verán nunha vila costeira. Vivindo. Si,  aquí tamén vivimos.

    Aparcar? Máis doado, non? Hai máis prazas no verán, especiais para a tempada! En Ribadeo, medraron prazas coma fungos, nunha operación na procura de desconxestionar o pobo. Van empeño, houbo prazas, mais o tráfico non mellorou. Diríase máis ben o contrario.

    Vexo estes días que en Bruxelas, ó estilo doutras vilas do centro de Europa, tenden a restrinxir o numero de prazas de aparcamento, aniquilándoas na zona centro. As diferenzas entre orientacións cara ó futuro nun e outro caso poden estar no tamaño da poboación, pero sobre todo nunha planificación, difícil en todo lugar, mais inexistente nestas terras, onde iso de 'o Ribadeo que queremos' non é que soe raro, senón que non soa. Pero, queremos a Ribadeo, non?

    Diferenzas entre vila e cidade poden facilitar de xeito relativo a planificación nas cidades (máis difíciles na xestión día a día, por ser máis grandes, pero máis doadas para planificar a grandes trazos o futuro, por pura aplicación estatística a máis de por recursos). Non é allea neste caso do transporte a posibilidade de conexións públicas, abandonadas e caras nas zonas rurais en despoboamento mentres se pretenden, din, 'medidas paliativas' para evitar ese mesmo despoboarse.

    Un tráfico 'endiañado'? polo turismo, con outros modos diferentes ós que por aquí se levan, fai retraer a presenza física dos locais nun espazo que sería o seu para a xente de aquí. Unha imaxe que nos leva á xa estudada xentrificación turística doutros lugares e situacións (chega lembrar a despoboamento de Venecia a menos da metade dende hai cincuenta anos). E ademais, algo que fai resaltar a falta de alternativas para pequenos desprazamentos (entre outras eivas) dentro do concello e con concellos limítrofes (a non ser excepcións relativas, como no caso de Ribadeo, da vila co resto da 'cidade lineal' costeira mariñá): queres desprazarte do centro urbano a Cedofeita? Vai pensando en arrincar o coche...

    Pode que sexa hora de meter na lembranza o movemento dos 'gilets jaunes', os chalecos amarelos franceses de hai poucos anos. Denostados dende o poder, moitas veces incomprendidos por quen non ten os seus problemas, de composición política transversal, a protesta comezou pola carestía dos carburantes para os desprazamentos e a falta de alternativas reais ó transporte privado e particular, dunha xente necesitada do mesmo ó ser expulsada das cidades polo alto custo de vivenda e vida nelas. Xente que pode comprender as necesidades ecolóxicas, a escaseza de materias primas ou a emerxencia climática, relacionadas co transporte, pero que procura, como os demais, un equilibrio nas súas vidas e unhas posibilidades equivalentes á xente de cidade (ou, noutros casos, "ós turistas").

    Fai falta unha nova mentalidade. Non todo  vale, tampouco poñendo por fronte o turismo, cartos e empregos derivados (moitas veces, facendo as contas con moito nesgo e pulo de intereses). Iniciativas como a de Pontevedra a pé ou Vilalba a pé son loables, pero insuficientes, necesitan non só de cosas como a potenciación da bici, senón tamén outras como a extensión e fluidificación  das liñas férreas e diversos tipos de transporte público para non afondar máis a xentrificación que se suma ó despoboamento pola falta de servizos e oportunidades. Necesitan -necesitamos- dun acordo moito máis amplo, global.

LIBROS E LEMBRANZAS RIBADENSES DE HOXE. Pancho Campos Dorado

LIBROS E LEMBRANZAS RIBADENSES DE HOXE

Pancho Campos Dorado

O título deste artigo dáse á interpretación de particularizar certos libros cando realmente os libros toman carácter universal unha vez publicados. Non, eu quero referirme a libros e lembranzas escritas por e para ribadenses ou que teñen que ver coas xentes de Ribadeo.

Vemos neste querido semanario, La Comarca del Eo, varios artigos describindo o entrañable e familiar libro de “Poesía en la tangente” do Presidente Leopoldo Calvo-Sotelo Bustelo. Por outra banda se escribe unha gran lembranza a labor profesional do ilustre ribadense Victor Moro e un resumen biográfico auténtico e sincero do pintor ribadense Xusto Moreda.

Pola miña parte, levo intentando escribir algo sobre os últimos libros que lin, libros tamén de persoas con natureza total ou parcial de Ribadeo.

Tiven a honra de presentar o 17 de maio deste ano, o documentadísimo libro “Ciencia e conciencia. Historia Social” do escultor Fernando Villapol Parapar, un traballo particular de investigación xenealóxica familiar que en moi poucos casos se atopa tan amplamente documentada e cuxa historia dos Villapol, cabaleiros da Mariña de Lugo, sábese que acompañaron ao conde santo Osorio Gutiérrez en diversas campañas guerreiras ate que este se retira e se recolle cara á vida de santidade en Vilanova onde funda o mosteiro de San Salvador de Lourenzá o 17 xuño de 969 (era 1007).

Facendo un inciso, dicir que neste Testamento de Fundación do mosteiro de Lourenzá do ano 969, aparece a máis antiga denominación de Ribadeo como “Riba Euve” (España Sagrada, Fr. Henrique Florez, tomo XVIII, p. 336).

A historia xenealóxica narrada dos Villapol consta de XX xeracións con rigorosa e estrita documentación que comeza de forma continuada desde a xeración I con Lope Alonso de Villapol no século XIV, ate a XX con Shayla Antía e Sabela Jane nos días de hoxe. Unha historia onde se entrecruzan estirpes de fidalgos, escribáns, artistas, escultores, escritores e xentes do común que nos fan reflexionar, e moito, en como unha exposición científica da orixe, filiación e da propagación das familias ao cabo dos tempos, a traveso dos séculos, entrecrúzanse con decenas de mencións transversais e paralelas con outras ramas de familias da bisbarra ou de alén do mar. Esta viaxe no tempo ao que nos leva Fernando, é tan extraordinario que non cabe dúbida de que si todos os veciños dunha provincia soubésemos das nosas árbores xenealóxicas, seguramente nos atoparíamos coa sorpresa de que por un ou outro lado, todos estamos emparentados consanguínea ou politicamente, e non precisamente por unha endogamia de casta, senón por sermos veciños.

Outro libro, neste caso científico, é o do físico Antonio Gregorio Montes, “A Temperie Ribadense no 2021”, continuación dun anterior “A Temperie Ribadense no 2020”. Un traballo estatístico do microclima ribadense cuxo estudo se remonta ao ano 1929, con algunha que outra anotación feita na Estación pluviométrica da Illa Pancha, mais as estatísticas máis continuadas fanse na Granxa-Escola de Pedro Murias. Hai que resaltar que algo así nunca se tiña realizado có microclima ribadense, polo que estes libros teñen un alto valor histórico para presentes e futuros estudos comparativos sobre o tema.

Teño que confesar que me chamou moitísimo a atención o ensaio histórico, “O Gran Triángulo” do profesor Francisco Diaz-Fierros Viqueira, unha narración na que conta a historia pseudobigráfica de dous astrónomos franceses, Jean Baptiste Biot e Francois Arago, e un galego, o astrónomo e matemático de Bermés, Xosé Rodríguez González, que no transcurso dos anos 1806 e 1808, mediron a prolongación do meridiano de París ata as illas Baleares. É un relato no que entras de cheo despois de desenrolar a fórmula trigonométrica da altura (Z) dun triángulo, na que Z = AB (tg A tgB / tg A + tg B)

Isto leva ós métodos de triangulación para coñecer as distancias necesarias para desenrolo do arco de meridiano e o por que de tantas penalidades que tivo que pasar o galego Xosé Rodríguez, particularmente, para manter os fachos acesos, nos picos dos montes escollidos. Traballo de heroes anónimos que fixeron avanzar o saber da raza humana, e que como di Francisco Díaz-Fierros, “dunha transcendencia que, coido, aínda non soubemos valorar moi ben”, e que serviron para ofrecer novas perspectivas sobre o cálculo da latitude terrestre, imprescindible, xunto coa lonxitude, para situarse nun punto calquera da Terra.

Con agarimo a todos estes autores que me fixeron pasar días moi agradables e interesantes.