Chegou o Natal. Manuel Rivero

    O que se acompaña en baixo foi publicado en La Región o 24 de decembro:

Chegou o Natal

A maxia do Natal é contaxiosa, sen apenas darnos conta desandamos o tempo e revivimos escenarios, modos, espazos, rituais, falares e cantares da nosa infancia. Recuperamos a intensidade dos recendos e dos sabores da cociña das nosas avoas, tan sabia, equilibrada,  completa e dixestiva.
Memoria dos tempos idos, que se fai  presente nas nosas historias de vida; eu sigo botando en falta o bacallau cocido coa verza branca e patacas, co refrito de allo e pemento;  do polbo a feira; das uvas pasas; dos figos secos; dos fríos intensos;  xeadas;  neves que duraban semanas  e  das panxoliñas que lle cantábamos ao neno Deus, no lugar de Vilela da freguesía do Baño de Bande.
Lembro este Natal, dándolle a voz ás nosas e aos nosos poetas, somos uns afortunados, temos tantos e de tanta calidade, que se fai difícil escoller. Quero agradecer a José Martinho Montero, a Pepe Boullosa e Alfonso Blanco, a súa axuda para darlle forma a esta breve escolma.

Manuel María: “Verbas pro tempo do Nadal”

Agora é o tempo do Nadal.
Agora é o tempo de poner
en pé o noso amor
e percurar a Estrela
que nos alume sempre o corazón.

Agora é o tempo do Nadal
O tempo da neve
e mais o da canción
¡Agora é o tempo
de encender pra sempre o noso amor!

Ricardo Carvalho Calero: “Natal”

O Neno Jesus nas palhas
é um sol com raiolas de ouro.
A estrela que veu de Oriente
baixa a bicá-lo nos olhos.

Ai, quem viu cousa parelha:
que o sol alume na noite?
As estrelinhas murchecem
ao brilhar da sua fronte.

Deus meninho, Deus meninho,
o teu abrente hoje é.
Na terra a tua mãe alegra-se,
no céu o teu Pai também.

As luzes de festa acende
Jesus no céu e na terra.
A Nossa Senhora veste
o manto azul com estrelas.

Ernesto Guerra da Cal: “Sagrada Família marinheira”

Dois anjinhos marinheiros
ajudam a São José,
grão-calafate do céu.
Nossa Senhora da Barca
tinha de ir à sua romagem.
A barca estava rachada!

O neno Jesus brincava
sentado numa pedrinha
a fazer papas de lama.

São José disse: «– Maria,
isso é uma coisa de nada:
isso eu o componho aginha».

Duas sereias de prata
desassossegam na espera
para jungirem-se à barca.

Xosé Díaz Xácome: “Ai, Dios canto Amor”

“Ai, Dios canto amor!
Nun berce de palla
naceu el Señor…”

“Nun berce de palla
naciches para nós,
folerpa de gloria,
froliña de amor…”

Manuel-Luís Acunha “Nadal”

Uma, duas, vinte, cem
estrelas estrelecidas
na noite em luz de Belém.
Uma, duas, vinte, cem...

Os anjos, canta que canta;
os pastores, as pastoras,
canta que canta também:
“Glória a Deus que nasceu pobre,
e paz pra os homens de bem!”

Uma, duas, vinte, cem...
Canta que canta que canta
na noite em luz de Belém:
“Glória a Deus que nasceu pobre,
e pra  os homens de bem!”

Sebastião Martínez Risco: “Nadalinha”

Uma pombinha ferida
foi ao portal a parar,
e ao ver no colo brilhar
da Virgem o sol da vida,
da sua dor esquecida

rompeu a arrolar tão leda
como quando na arvoreda
o dia vinha luzir.
(O neno deu em sorrir
e a mãe mirava-o, queda...).

Pura Vázquez: “O Deus pobrinho”

Panos de ingelas pontilhas
e savãs de linho quero,
para envolver o pobrinho
neno bonito do céu.

Ai, que doce, que pequeno
este amor dos meus amores!;
ponde-lhe no berce duro
ternuras de beijo e flores!

Ponde-lhe lã da mais fina
na têpeda cabeceira,
e alegrai-lhe a Noite Boa
com gaitas e pandeiretas!

Fazei-me doce regaço,
Senhor, pra este pequeninho!;
pra que possa cobijá-lo
fazei-me flor, pluma e ninho!

Vinde todos, vinde aginha,
romeiros dos mil caminhos:
a estrela aluma em Belém
o Deus de azuis olhinhos.

Dora Vázquez: “Meu caravelinho”

Coitado, coitado,
meu caravelinho!,
nasceste nas palhas,
não houve outro ninho...

Rengia a geada
em cristais de frio,
e o teu tenro corpo
estava espidinho.

Por que, sendo rei,
nasceste pobrinho?
Coitado, coitado,
meu caravelinho!.

Como Tu me dóis
a mim, meu rulinho,
que também de palhas
te tive o meu ninho!

Celso Emílio Ferreiro: “Baixo os telhados da noite”

Baixo os telhados da noite
cavalgam os três Reis Magos.

Uma estrela pequeninha
vai-lhes as vias marcando,
e o vento marcha por diante
para avisar ao bem nado.

Baixo os telhados da noite
cavalgam os três Reis Magos.

No lusco-fusco da alva
rechouchiam os paxaros.
A Virgem arrola o neno,
o boi quenta-o co seu bafo.

Baixo os telhados da noite
cavalgam os três Reis Magos.

Pombas com azas de neve
vão-se na rua pousando.
Nos seus cavalos da lua
já chegam os três Reis Magos.

Baixo os telhados da noite
cavalgam os três Reis Magos.

Júlio Sigüenza: “Alá vem”

Alá vem o vento
pola noite fria:
alá vem o vento
cantar-lhe a Maria.

Alá vem a lua,
jeitosa de luz:
alá vem a lua
cantar-lhe a Jesus.

Alá vem a névoa,
ligeira de pé:
alá vem a névoa
cantar-lhe a José.

Xosé Díaz Xácome: “Agasallo a Virxen e ó Neno”

“Un doce agarimo
a brincar no ceo:
A Virxen sorindo
anainaba ó Neno

Na frol do mencer
o gozo máis ledo:
A Virxem cantando
para adomecelo

Mollada da lúa
frolía un recendo:
A Virxen, soñando,
bicaba ó pequeno

José-Martinho Montero Santalha: “Ternura do Natal”

Que a quente ternura   do santo Natal

afaste as tristezas   e todo outro mal.

Que o neno Jesus   que nasce em Belém

nos traga esperança   e colme de bem.

Que o santo José   e a Virgem Maria

nos encham a casa   de paz e alegria.

E que o novo ano   venha com bondade,

e renove a fé  e a felicidade.

Manuel Rivero

Amáñase un xenocidio sen paz?

 Amáñase un xenocidio sen paz?

    Un xenocidio é un unha guerra a morte contra un grupo concreto. Non entre dous grupos, senón 'contra un'. Algo que remata sendo unha guerra unidireccional, totalmente asimétrica, na que un grupo mata e outro morre, salvo algunha excepción que, como tal, dise que 'confirma a regra'.

    Por iso é difícil ver o xenocidio como guerra, pola asimetría. Por outra banda, mesmo é difícil para algunha sente velo, a secas: a asimetría fai que se vexa a quen ataca, pero non a quen morre. Non a quen ataca. Quen morre permanece na sombra, non exactamente oculto, senón con contornas non ben definidas, cunha existencia tal unha pantasma que non chega a existir realmente, que non ten existencia real como persoa. E, polo tanto, que non ten os atributos de persoa. Os dereitos de persoa. Que, á vista dos atacantes e quen escoita e comunga coa súa narrativa, xa perdeu o dereito a ser considerado, xa é ninguén, xa morreu antes de ser matado fisicamente. Ese mesmo esvaecemento dos que sofren o xenocidio fai que quen o comete non sexa visto como xenocida. Algo así como ‘se non aparece o morto, non se pode dicir que haxa un criminal’ que se ve nas películas da serie negra.

    Algo que non se pode amañar só coa falta dunha guerra declarada. Pero é que a paz non é a ausencia dunha guerra visible. Algo que non se pode amañar só coa falta dunha guerra declarada. Así, no caso palestino, Israel non ten que declarar a guerra, non ten sentido que o faga, a un territorio que controlaba xa previamente. De feito, non pode: quen declara a guerra a algo que di que é del mesmo?. Pero é que a paz non é a ausencia dunha guerra visible (aínda que no caso citado, hai visibilidade abonda de morte e destrución, mesmo en directo). De feito, hai quen lle pon adxectivos para destacar con énfase iso: unha paz 'xusta'. Unha paz 'na que todos teñan os mesmos dereitos'. Unha paz 'igualitaria'...

    A guerra comeza antes de que estale a propia conflagración bélica, enturbando a paz, poñendo as bases para que a loita sexa unha solución plausible. O xenocidio ten as súas bases abondo antes da primeira morte. Bases que se poñen cando se comeza a dicir que a desigualdade -e non hai dúas persoas iguais- fai que os dereitos duns e outros sexan diferentes. Cando se xera animadversión e logo, odio, ó diferente. Cando se deixa de consideras ó outro como persoa. E, ó consideralo como cousa, pódese facer con el o que se queira, mesmo desfacerse del. Xa non hai empatía, só utilitarismo a disposición de odios varios.

    Bo Nadal. E na Terra, paz. Só á xente de ‘boa vontade’?

LAS PENSIONES Y LA CLASE POLÍTICA. José María Rodríguez Díaz (2011)

    A conto da mensaxe do rei por Nadal, viume á cabeza este escrito de José María que xa tocaba poñer (sen que queira dicir que o que escribe non teña problemas):

Domingo, 16 de enero de 2011

LAS PENSIONES Y LA CLASE POLÍTICA

• Publicado por jmrd_ribadeo a las 11:26

Y se van a salir con la suya. Aprovechando la grave crisis, no sólo económica, sino que también política, ideológica y moral en la que estamos metidos, de cuya responsabilidad no están ellos exentos, llevan ya tiempo tratando de mentalizar a la sociedad con el subliminal mensaje de la necesidad de modificar el sistema actual de pensiones. De sus bocas salen constantes llamadas al sentido común y a la solidaridad para que la sociedad acepte como inevitable una serie de modificaciones sobre nuestras pensiones. Mensajes que, en su conjunto, implican la reducción y disminución de las mismas. Una hábil estrategia destinada a facilitar que la propia clase política pueda continuar con su propio estatus económico privilegiado en estos tiempos de crisis a costa de la clase trabajadora y poder así conservar sus propias pensiones privilegiadas.

Y para atemorizarnos basan sus hipócritas y falaces argumentos en unas supuestas estadísticas que afirman que en el año 2040 las pensiones serían inviables por el excesivo número de jubilados que habrá que sostener, ocho millones, frente al reducido número de trabajadores en activo. O, expresado en otros términos, que habrá más jubilados y que vivirán más años, pero una menor población trabajadora cotizando para financiar sus dilatadas pensiones.

Pero una serena y objetiva reflexión nos descubre que estamos ante argumentos erróneos y falaces, hábilmente manejados por los políticos para convencernos de la necesidad de estas restricciones. Omiten y ocultan ladinamente en sus proclamas otros factores importantes y decisivos a tener en cuenta en sus aciagos pronósticos, como son las necesarias políticas dirigidas al crecimiento de la población y del empleo y hasta de la misma emigración, que con una adecuada y eficaz política de desarrollo harían posible las futuras pensiones.

Es el primero de sus argumentos la tan manida afirmación de que la esperanza de vida para el ser humano ha aumentado. Pero una elemental reflexión sobre este hecho, que no se puede negar, nos descubre que esta afirmación carece de valor para el objetivo que la utilizan los políticos. Concluir, basados en esta afirmación, que una esperanza mayor de vida implica poder trabajar durante más tiempo, es una falacia. Porque aún siendo esto verdad, el vivir más años no implica necesariamente gozar de mejores condiciones físicas de vida, con la misma capacidad y vitalidad para el trabajo, que la que se tiene a los 65 años. Vivir más años no significa, ni vivirlos con salud, ni envejecer más tarde. Se puede retrasar el año en que nos morimos, pero no retrasar, necesariamente, ni la edad de envejecimiento ni las enfermedades que a esa edad nos sobrevienen.

Otro no menos falso argumento utilizado por nuestra clase política es afirmar que en el año 2040 el sistema actual de pensiones no podrá hacer frente a los ocho millones de jubilados que entonces habrá en España. Y, efectivamente, no se podría pagar ese elevado número de pensiones con los ingresos producidos por los actuales trabajadores. Pero se supone que tendrá que haber el suficiente número de trabajadores en ese momento futuro para hacer frente con sus cotizaciones a esas pensiones. Si las actuales pensiones se están pagando con los ingresos efectuados por la actual clase trabajadora, no existe razón para afirmar que la clase trabajadora del año 2040 no pueda tener la capacidad numérica suficiente para pagar las pensiones de los ocho millones de futuros pensionistas. Por lo tanto, el secreto no está en aumentar la edad de jubilación, sino más bien en poner en marcha e impulsar un modelo productivo eficaz y una apropiada política económica y adecuada legislación laboral que permita que en el futuro haya el suficiente número de trabajadores en activo para hacer frente a las futuras pensiones.

¿Es posible lograr una recuperación económica y productiva capaz de conseguir este objetivo? Absolutamente posible, y ese debería ser el objetivo del gobierno actual, si se corrige la actual deriva de gasto de la clase política española, que absorbe la mayor parte de nuestros recursos en una insoportable macro administración, compuesta por más de 8000 municipios, 50 diputaciones, 17 autonomías con funciones duplicadas en sus 17 gobiernos, dos cámaras de representantes, sindicatos subvencionados, numerosos entes públicos innecesarios creados para refugio de la clase política, etc. etc., es decir, un exagerado número de administraciones destinadas a albergar a un enorme número de personas que, con su bla-bla-blá, viven opíparamente de unos recursos públicos que tendrían que estar destinados a otros fines más productivos y capaces de sostener las pensiones de los trabajadores.

Pero nuestra insolidaria clase política española pretende hacernos creer que con esa reforma se garantizan nuestras futuras pensiones, cuando en realidad lo que se garantiza son sus propias pensiones de lujo y sus privilegios de clase, para lo que no dudan en reducir nuestras pensiones y sumir al pueblo en la pobreza, hasta que un día no lejano salte todo por los aires.

Y aunque el pueblo sufre hoy indignado y en silencio los escandalosos privilegios de esta detestable clase política, con la obscena desigualdad que generan, no deja de preguntarse porqué las pensiones de los políticos son tan escandalosamente distintas de la de los demás trabajadores, sin que se cumplan en ellos las mismas condiciones de cuotas y de tiempo de cotización como se exige para los demás trabajadores y porqué tratan con estas medidas de reducir las nuestras y salvar las suyas. ¿Hasta dónde estará el pueblo dispuesto a aguantar?

José Mª Rodríguez

 

Outros Artigos de José María.

Elon máis eu

Elon máis eu

Elon Musk. D.P. collido de Wikimedia Commons

    Elon Musk máis eu (ou ti) somos fundamentalmente iguais: compartimos dende máis do 99,99% do xenoma a un mesmo planeta, respiramos o mesmo aire aínda que non traguemos a mesma contaminación, e os sentimentos de ledicia ou tristeza sabemos ambos como son, por moito que cada quen desfrute ou cargue cos seus.

    A pesar do anterior é probable que, nunha comparación feita nunha rede social ou nun xornal, se opte por deixar a unha beira esas semellanzas e pola contra, marcar as diferenzas. Diferenzas nas que non son tan valoradas as opinións sobre a redistribución da renda ou as consideracións sobre o dereito duns pobos a aniquilar a outros, senón máis ben esas que pasan polos cartos e o poder. É dicir, esas que indican que o iluminado empresario ten un patrimonio da orde de un millón de veces o meu (que a cifra poda ter un erro de medio millón arriba ou abaixo coido que é irrelevante) e unha influencia que multiplica esa cifra. Por exemplo, esta semana pasada accedín a unha ilustrativa imaxe na que salientaba de xeito gráfico que os seus interesados tweets -moitas veces propagadores de mentiras ou bulos- foron vistos entre xullo e novembro, campaña electoral estadounidense, 16 veces máis que todos os que corresponden a todo o conxunto de contas oficiais e persoais dos congresistas norteamericanos, incluídas 'estrelas' como Alexandria Ocasio Cortez, Bernie Sanders ou Ted Cruz. E, en relación ó meu blog Ribadeando, os seus tweets foron vistos practicamente un millón de veces máis que as miñas entradas. Iso si, a imaxe á que me refiro non poñía nada de que Elon é propietario de esa rede social ou de que os algoritmos de recomendación nela non só teñen nesgos, senón que están literalmente 'trucados' favorecendo a Elon ó tempo que eliminan informacións antiisraelís (coidado, non antisemitas!) entre outras sutilezas.

    Ou sexa, aínda que ambos habemos morrer, parece que a súa morte será algo máis coidada que a miña, ou que a influencia sobre o resto da humanidade e o noso futuro conxunto será tamén 'algo maior'. En ambos casos, debido ó poder dos cartos. Un poder que de por si non permite mentir (algo que ven dado pola natureza humana) pero facilita a difusión desas mentiras. E agora, despois de poñer a maquinaria de bulos e mentiras a disposición de Trump, como está demostrado, pona a disposición da ultradereita europea e mundial.

    Non deixa de ser curioso que X, a antiga Twitter, vaia de capa caída dende que a comprou o multimilmillonario (por moito que lle sirva para ganar influencia) mentres redes comunitarias, distribuídas, e libres, como Mastodon, que potencian o poder de difusión da comunidade en conxunto, estean a medrar a unha taxa reducida. Non pensaches en abandonar X aínda? Quizais deberamos ir pensando en facer un mundo máis igualitario... e actuar en consecuencia. Ese sería un bo Nadal!

NEOPURITANISMO. Xosé Carlos Rodríguez Rañón

 

NEOPURITANISMO

Xosé Carlos Rodríguez Rañón

    Iso é o que propugna o politicamente correcto dos bempensantes, non sempre xentes ben nin de ben, eses mesmos que non mudarían unha coma nin do Corán nin da Biblia, nin de ningún outro “libro sagrado” probabelmente. Segundo a novelista viguesa María Orduña “os libros non son manuais de conduta, nin referentes morais a seguir. Son reflexos de épocas concretas e dos seus propios autores. Cambiar o seu contido supón recoñecer a nosa incapacidade para contextualizalos”. Outra cousa é facer edicións críticas serias e construtivas nas que se maticen, sempre a partir do respecto á versión orixinal, visións ou aspectos controvertidos desde unha óptica estritamente contemporánea e actual que poida cuestionar certos desfases temporais ou culturais.

    Este revisionismo castrador e moralista intentou modificar os filmes de James Bond, os contos infantís de Roald Dahl ou as novelas de misterio de Agatha Christie, por poñer só uns cantos e inofensivos exemplos. Levándoo ao absurdo, o finalista do premio Nadal Esteban Navarro indica que se rematará por reescribir o Quixote, no que a protagonista sería unha muller (Dona Quixota) e Sancho Panza se chamaría Sancho Talla Grande para non ofender os obesos. Mesmo a visionaria Pardo Bazán pasaría a ser considerada unha simple reaccionaria, por non falar dos debuxos animados de Disney revisitados e reinterpretados.

    A boa literatura ten que ser sempre molesta para facer (re)pensar o lector. Ha de ser incómoda tanto nas formas como no fondo porque a súa lectura implica acceder a sistemas de valores e crenzas que non sempre coinciden cos nosos e que nos permiten apreciar a evolución do pensamento humano e percatármonos das nosas propias contradicións interiores. Probablemente, este mesmo artigo, dentro duns anos, sexa posto en entredito sabe Deus por que intrascendentes motivos.

Un Chío de festas

    Un mes mais, a edición de Chío xa está dispoñible na rede. Este mes, dirixida de novo por Melina López, con verbas de Lucía Ferro ou as festas do San Froilán de fondo e foto de portada. Como outros meses, deixo a ligazón á revista, para ler en rede ou descargar, e aquí en baixo a miña colaboración (en .jpg e texto web):

Festa!. Na terra das festas, só fai falta o primeiro chío

    Comeza por un chío, e pronto, de xeito inmediato, podes estar envolto en chíos de paxaros da mesma bandada. Comezas a falar de festas, e moitas veces, é como se xa estiveras nelas, como se xa estiveras de festa, mergullado no medio da ledicia festeira. Unha sensación agradable que anima. Non sempre é así. Hai outras veces que por calquera razón te dis que oxalá pasara xa a dichosa festa (coñezo a xente abonda que lle pasa coas festas do Nadal, que manteñen con ela unha relación de amor-odio) ou, sinxelamente, que te preguntas que sentido ten unha festa determinada, soen ser festas que non viviches de novo, sentido que soe rematar sendo o de atraer visitas ó pobo para gañar cartos.

    Por outra banda, é xa case un tópico dicir 'as festas xa non son o que foron', a medio camiño entre o manriqueño 'cualquiera tiempo pasado fue mejor' e a nostalxia dos tempos de cando a xente que o di era máis nova. Algo potenciado pola abundancia relativa dos tempos presentes fronte a outros anteriores, onde a máis de menos recursos, as festas eran 'o' recurso onde se condensaba o entretemento. Hoxe en día, nos pobos da costa, non é que haxa festas no verán, senón máis ben que o verán e festa: a máis das tradicionais (o Carme, patronais...), sumáronselle outras novidades festeiras, as de época (indianos en Ribadeo, normanda en Foz, renacentista en Viveiro, Medieval en Mondoñedo...), as de exaltación dunha ou outra comida (comezaron por cousas como o percebe en Rinlo, pero xa pasaron da tortilla e andan polo ovo fritido...), os festivais de música (o Resu, si, pero a día de hoxe, varios en cada pobo)... Haberá xente que lembre aquela canción que dicía 'esta noche hay una fiesta'; a idea pódese trasladar na Mariña hoxe a todo o verán 'e máis aló'. Retomando o título, hoxe o primeiro chío, a primeira chamada á festa, xa está dada, sempre, e as festas encadéanse no tempo cara ó futuro.

    Hai xa tempo (2002), un centro de medias de Ribadeo (IES Porta da Auga), nun proxecto europeo (Festpop), fixo un estudo sobre as festas da zona, publicado co nome de 'As festas populares no entorno ribadense''. Máis de dous decenios despois, retomo de xeito moi breve algunha das (ideas e festas) alí tratadas en comparanza coa actualidade, xunto con algunha outra de doutros lugares da zona, e así, comezo por lembrar un artigo aparecido no 2007 no libro das festas do Carme de Ribadeo, no que Antón Álvarez Sousa titulaba: 'A festa do Carme, de patroa dos mariñeiros a festa turística. Unha chamada á reflexión'. O título é ilustrativo abondo, mesmo fai de máis o que expón en baixo del.

    Outra fonte de curiosidade pola súa evolución son os pregóns do antroido ribadense, algúns accesibles en https://gl.wikisource.org/wiki/Pregóns_Antroido_Ribadeo. Eses seis pregóns alí subidos, que abranguen un período de dez anos, presentan dun xeito lateral o avance, mellor, o cambio, nas festas do antroido ribadense. E dende aquela seguiron a variar, claro! Non exactamente como tentei prever no pregón do ano 1997, pero o certo é que tampouco de xeito tan diferente, como no nacemento de novas máscaras, o uso incrementado da electrónica ou a incógnita da resistencia dunha festa como o antroido fronte á perda da inocencia que medra polo uso de internet.

    Falaba na introdución do libro citado de achegar a 'esencia das festas populares' ás novas xeracións. E é que, sexa filtrada ou non a realidade polo tempo de vida e nacemento de cada quen, o certo é que todos temos consciencia (ás veces, mesmo rebelándonos contra ela) de que o entendemento do mundo vai variando de xeración en xeración como o fai de individuo en individuo. Pois ben, sinxelamente, as festas non son a excepción a ese cambio de percepción. O que significaron para outra xeración anterior xa non o significa, en termos xerais, para a actual. Nin na Mariña nin en ningures.

    Tamén falaba de que as festas son parte integrante da idiosincrasia dun pobo, que non se debe borrar da conciencia popular. E cada vez máis e cada vez menos. Cada vez menos pola interconexión mediática, que nos permite asomar ós xeitos doutros pobos, e, se cadra, copialos. Cada vez máis porque as festas salientan máis entre os últimos recunchos nos que queda o extra de cada pobo.
    Xente, motivo, lugar. Eras tres das premisas básicas que, poñía, toda festa necesita. Que fai toda festa. Pero tamén fai falla organizalas. E hoxe, as comisións de festexos teñen dificultades de renovación por diversos motivos. Dende aqueles lugares nos que sinxelamente non hai xente nova abondo, ós outros nos que as institucións queren facer e desfacer, e usar ó seu antollo as festas, para o que manteñen a comisión nomeada e secuestrada, pasando polos lugares onde as festas son, de moitos xeitos posibles, privatizadas. Ou un conxunto de todo o dito.
    'Cando tratamos de comparar unhas festas con outras, para mostrar o que teñen en común e o seu feito diferencial, o que estamos é poñendo a énfase na cultura do pobo, os medios dos que dispón, o seu xeito de ve-la vida...'. As anteriores son verbas sacadas do capítulo 'Un achegamento ás festas do pobo en Galicia' dese libriño de hai máis de vinte anos. E a cultura do noso pobo, os medios dispoñibles ou o seu xeito de ver a vida cambiou e está a cambiar. Este artigo comeza coa foto duns fogos de artificio sobre a ría de Ribadeo, algo que é popular nas festas tradicionais, e remata con outra de algo que xa é tradicional e que ten variado o sentido das festas dende pequenos, as diversións de pago. Nesa evolución, coa multitude de festas na Mariña, das San Lucas á Maruxaina, pasando polas festas de San Roque ou a romaría de Santa Cruz, cada unha segue a ter o seu aquel, tentando rexeitar o afán unificador da ledicia a nivel mundial, mais unificando as nosas xentes nesa ledicia.

Algunha foto e algo arredor dela

Algunha foto e algo arredor dela

    Chegáronme por varias canles entre onte domingo, día grande das patronais de Ribadeo, e hoxe luns, varias fotos e varios memes feitos a partir delas. As fotos son tomas do alcalde de Ribadeo, Daniel Vega, coa vasoira e recolledor en man limpando a parte alta das escaleiras do concello ribadense o día da patroa pola mañá. É dicir, en plenas festas e despois de pagar, dende hai xa tempo, a unha empresa contratada un extra para reforzar o servizo de limpeza e manter impoluto o pobo, ou ao menos a zona máis visible del. Como complemento, outra foto tomada pouco despois, ó frente da corporación, escoitando á Banda 'de Gaitas' de Ourense en formación diante do concello. A esas fotos logo se lle xuntaron memes, con lendas commo 'novo fichaxe de FCC' (a empresa contratada para limpar máis, ou 'o castigado da clase', ou coa foto trucada como se estivera varrendo cartos (querendo supoñer que como comisión do contrato de limpeza).

    Como se pode observar, as fotos son de risa fácil, e iso pode provocar que sexan o que agora se chama 'trending topic' a través das redes. Mais, máis aló dese primeiro impulso a rir, coido que poden ter numerosas outras lecturas, mesmo contraditorias unhas coas outras. Por exemplo:

    - O alcalde de Ribadeo déixase sacar unha foto traballando nun traballo manual para o concello, o que o dignifica de xeito independente a que na súa labor como alcalde o faga ben ou mal. Mesmo diríase que a foto pode ser propaganda pagada polo alcalde!

    - O alcalde déixase ver limpando, como se por outra banda non estivera presumindo a diario dunha controvertida limpeza do pobo. Está visto que non é capaz de que a xente contratada de reforzo limpe nin a propia casa do concello!

    - O alcalde, á primeira de cambio, adícase a outras cousas que non son as propias da alcaldía. Aí están estas fotos para amosalo!

    - Que pouca previsión e que mala programación hai no concello para que o alcalde teña que estar a limpar no último momento para non quedar como un porco!

    As anteriores son só algunhas das moitas posibilidades que se poden pasar pola cabeza, ás que habería que aumentar as cábalas sobre a orixe do lixo que podía haber en tal lugar un festivo pola mañá, ou mesmo a natureza de tal lixo, que non se apreza (devolto dun botellón? Pipas dos pícaros de primeira hora do festivo?). De calquera xeito, de forma natural, a xente máis achegada a simpatizar co alcalde collerá as interpretacións máis favorables, mentres que no outro extremo quedarase cos memes máis punzantes. Moita xente non irá máis aló do 'desfrute' puntual, mentres haberá quen sinxelamente apartará fotos e memes como unha parvada.

    Parvada si, pero aí quedará testemuña dun feito que é posibe que se comente tanto como o custe aumentado do alumeado de Nadal ou a oportunidade, agresión á ría, perigosidade e presencia do novo mirador sobre a ría, por non falar doutros temas.

104 anos Pintando. Xosé Carlos Rodríguez Rañón

Escola de Artes de Vigo, onde trballou Luis Torras. Lic. CCBYSA 3.0, obra de HombreDHojalata en Commons.

 

104 ANOS PINTANDO

Xosé Carlos Rodríguez Rañón

    O pasado 15 de xaneiro finaba en Vigo o pintor máis lonxevo do mundo en activo. Tiña 111 anos e comezara cos pinceis aos 7. Uns meses antes morrera tamén, xusto centenaria, a súa dona e musa. Luis Torras tiña o costume de conceder unha entrevista todos os 29 de decembro (data do seu nacemento) ao xornal da cidade, do que era o subscritor máis antigo.

    Gozou sempre dunha saúde excelente. A chamada gripe española de 1918 colleuno sendo neno, na guerra civil ficou xordo dun ouvido e, até hai só uns meses, non deixou de pintar até notar que comezaba a perder mobilidade, xa que vivía só aínda que perto da súa familia. Nin tan sequera o Covid 19 o amolou. Polo seu propio desexo, non haberá ningún tipo de homenaxe pública.

    Home enxoito, austero e de hábitos férreos apagouse o mesmo día que a cidade olívica desconectaba as súas, xa máis que famosas, luces de nadal, que mesmo representou nun dos seus cadros. Pintou, sempre figurativamente, naturezas mortas, paisaxes das súas localidades preferidas (o barrio vigués do Berbés, A Guarda ou Combarro), escenas náuticas, un Cristo de grande formato e retratos de familiares até producir unhas 500 obras, saídas do seu obradoiro na casa da súa nai da rúa Emilia Pardo Bazán. Algunhas destruiunas e só ficou coas que considerou aceptábeis. A Casa das Artes (na que foi mestre de pintura moitos anos) conserva a súa colección persoal permanente. Tamén o concello de Vigo conta cuns 50 dos seus lenzos, todos eles dunha elegancia harmoniosa de cores frías e neutras. Na derradeira obra (que deixou inacabada) un tiovivo era o único que figuraba.

Demasiado grande para deixar de comernos

Composición de Marble Blue e Urinal Mouth, collidas ambas de Commons, D.P.-NASA e lic. CC BY 2.0, elsie esq.

Demasiado grande para deixar de comernos

     Despois das celebracións festivas de Nadal e fin de ano, algúns teremos comido de máis. E, fartos non só de comida, senón tamén música de propaganda navideña, ou de anuncios de colonias, ou de desexos, de felicitacións dadas e recibidas, pode que nos reconveñamos a nós mesmos na procura de xustificacións ou comparacións, tentado achar algunhas explicacións sexan de consumo ou de receitas de felicidade. Así, lembrando o comezo do parágrafo, 'o comer', podemos ligar encherolas a fame noutros lugares, ou, polo contrario, a outras enchentes maiores de diverso tipo. A un tipo destas últimas, metaforicamente falando, se refire o título destas verbas. A esas encherolas tan fabulosas que nin se lles chama así porque xa sobrepasa o significado da palabra, non hai palabras, hai que inventalas. A 'encherolas' nas que mesmo nós somos prato a engulir.

    Hai un dito na economía que nos venden que ven a expresar a idea de que hai empresas a un determinado nivel por exemplo, estatal, que son demasiado grandes, demasiado importantes, con demasiado peso na economía correspondente como para deixalas caer, deixalas quebrar, o que ven a traducirse en seguir deixando que nos traben e nos coman como queiran. Ía dicir, 'deixalas morrer', pero ese é un proceso longo, que dá tempo á substitución, ou mesmo ó esnaquizado en varias partes. Iso, aínda que todos eses procesos sexan compatibles co mantemento de axudas ou o parasitismo da sociedade que explotan. Non, estoume a referir a procesos case súbitos -de aí o de 'deixalas caer', con caída como un proceso rápido-, que se dan a coñecer practicamente de repente. E faise (fano) así, porque mentres, no período anterior á noticia, os directivos e contables correspondentes, ou os maiores propietarios, dun ou outro xeito gardaron silencio sobre o mal que ían as cousas, ou o descontrol que existía, ou o que sexa, eles seguiron beneficiándose da situación, mediante bonificacións ou protexendo o seu poder.

    Poden relacionarse esas situacións das que falo co típico 'privatizar beneficios, socializar perdas', co que están ligadas dun xeito evidente, pero nin é necesario. O caso é que ambas son ideas que beben e viven da mesma fonte. Mantén vivas esas ideas unha imaxe que sitúa o privado como mellor que o público; que o comunitario remata sendo malo, funcionando mal e o personalizado e privatizado, bo, cun funcionamento óptimo. E que por iso, os dereitos deben ser todos privados. O que ven sendo, privativos de quen pode impoñelos mentres outra xente se ve privada deles. Por certo, esa imaxe que presenta o público mal e o privado ben, ten exemplos e contraexemplos os que se queira, pois ó fin trátase de actividades levadas a cabo por humanos, mentres está claro a extensión ou concentración de beneficios nun ou outro caso, así como os intereses que hai detrás para que o privativo teña boa prensa.

    Como consecuencia, ó longo do tempo temos, a cousa indo do rescate bancario porque os bancos son bos e necesarios, 'e se hai unha debacle bancaria vai ser peor', ás alfombras vermellas a Alcoa para que siga contaminando mentres exporta beneficios e socializa perdas a través de tarifas eléctricas, ou tenta de achegar a lexislación para o seu propio beneficio. E sempre hai algún apoio, comprado ou convencido de diversos xeitos.

    Por certo, voltando ó comezo, quen moito come, tamén bota moita merda. E non só de xeito metafórico; isto inclúe non só ás persoas ou ós animais, senón ás grandes empresas e ás consecuencias das súas accións.

4 de decembro de 2023, pleno. Acta e algún comentario

4 de decembro de 2023, pleno. Acta e algún comentario

    Hai un par de días foi publicada a acta do pasado pleno do concello de Ribadeo de 4 de decembro. Deixo a ligazón e algún comentario.

    ACTA DO PLENO 2023-0017 [ACTA PLENO. ORDINARIO 4 DECEMBRO 2023]

     Comeza o tema cunha curiosidade: nunha das actas a aprobar constaba Fernando Suárez Barcia como alcalde, o que foi posto sobre a mesa polo actual alcalde, Daniel Vega Pérez. Naturalmente, foi feita a 'corección' como aparece nesta acta.

    Dous puntos máis adiante aparece outra corrección, pola que se lle devolven taxas mal cobradas, 403,20 €, a Mario Penelo Riva, quen debeu decatarse e pedir a súa devolución.

    Agora resulta que os concellos teñen que ter un 'plan estratéxico de subvencións', que foi aprobado. Aí detállanse os importes do conxunto das subvencións no 2024-2026 en extraescolares (9000 ou 9800 €, segundo o ano), festexos (40500 o próximo ano, máis 4500 en premios) ou en cultura (2000 €/ano para premios, máis para actividades), por exemplo.

    O punto sexto recolle unha nova adicación exclusiva, a de Montse Seijo, concelleira de RRHH, seguridade e atención cidadá, que pasa de ter adicación parcial a completa, e asignación de 1500 €/mes brutos a 2368,65 €/mes. Pouco trae a acta da deliberación que houbo, según a mesma acta.

    Despois de aprobar a variación da RPT (Relación de Postos de Traballo) do concello, pasouse á aprobación do orzamento, que a oposición di que non tivo tempo de mirar. O orzamento, en resume, é este:

[Por se alguén o quere en modo texto, reprodúzoo ó final dese xeito]

    O orzamento foi aprobado, sinalando a oposicion divrsas disconformidades.

    As preguntas finais, que soen ser máis do día a día, foron sobre o alumenado do Nadal, subministro, montaxe e funcionamento, sobre o prezo de subvención das actividades do Nadal, sobre a rehabilitación do Xulgado de Paz, o mantemento dos campos de fútbol, o uso inadecuado do parque móbil de concello, as actividades privadas lucrativas en locais do concello, o cobro por ver Matria e o uso desexable da lingau galega nos orzamentos. Sinala a acta algunha breve resposta, non a todas as preguntas.

    Duración do pleno: entre 20:30 e 23:15.

-- Orzamento:

GASTOS
Cap. Descripción Recursos
A.- OPERACIONES CORRIENTES
1 GASTOS DE PERSONAL 4.845.925,22
2 GASTOS CORRIENTES EN BIENES Y SERVICIOS 4.811.635,53
3 GASTOS FINANCIEROS 82.789,60
4 TRANSFERENCIAS CORRIENTES 371.089,28
5 FONDO DE CONTINGENCIA Y OTROS IMPREVISTOS 318.731,49
Total operaciones Corrientes 10.430.171,12
B.- OPERACIONES DE CAPITAL
6 INVERSIONES REALES 1.720.232,40
7 TRANSFERENCIAS DE CAPITAL 5.500,00
8 ACTIVOS FINANCIEROS 27.045,54
9 PASIVOS FINANCIEROS 160.612,12
Total operaciones de Capital 1.913.390,06
Total Presupuesto 12.343.561,18

INGRESOS
Artículo Descripción Por artículos
IMPUESTOS DIRECTOS 0,00
11 IMPUESTOS SOBRE EL CAPITAL 2.641.000,00
13
IMPUESTO SOBRE LAS ACTIVIDADES
ECONOMICAS 193.000,00
TOTAL CAPITULO 1 2.834.000,00
IMPUESTOS INDIRECTOS 0,00
29 OTROS IMPUESTOS INDIRECTOS 740.000,00

TOTAL CAPITULO 2 740.000,00
TASAS, PRECIOS PUBLICOS Y OTROS
INGRESOS 0,00
30
TASAS POR PRESTACION DE SERVICIOS
PUBLICOS BASICO 1.959.000,00
32
TASAS POR REALIZACION DE ACTIV.DE
COMPETENCIA LOC 157.000,00
33
TASAS POR UTILIZ. PRIV. O EL
APROVECHAM DOM.PUBLI 409.000,00
34 PRECIOS PUBLICOS 293.500,00
39 OTROS INGRESOS 87.274,06
TOTAL CAPITULO 3 2.905.774,06
TRANSFERENCIA CORRIENTES 0,00
42 DE LA ADMINISTRACION DEL ESTADO 2.513.335,05
45 DE COMUNIDADES AUTONOMAS 1.140.257,51
46 DE ENTIDADES LOCALES 50.000,00
TOTAL CAPITULO 4 3.703.592,56
INGRESOS PATRIMONIALES 0,00
55
PRODUCTOS DE
CONCESIONES,APROVECHAMIENTOS
ESPECIA 512.809,02
TOTAL CAPITULO 5 512.809,02
ENAJENACION DE INVERSIONES REALES 0,00
60 DE TERRENOS 85.000,00
TOTAL CAPITULO 6 85.000,00
TRANSFERENCIAS DE CAPITAL 0,00
75 DE COMUNIDADES AUTONOMAS 904.340,00
76 DE ENTIDADES LOCALES 331.000,00
TOTAL CAPITULO 7 1.235.340,00
ACTIVOS FINANCIEROS 0,00
83
REINTEGROS PRESTAMOS DE FUERA DEL
SECTOR PUBLICO 27.045,54
TOTAL CAPITULO 8 27.045,54
PASIVOS FINANCIEROS 0,00
91 PRESTAMOS RECIBIDOS EN EUROS 300.000,00
TOTAL CAPITULO 9 300.000,00

TOTAL PRESUPUESTO 12.343.561,18]

De 28D a 18F ou 20230218

De 28D a 18F ou 20230218

    O Nadal ven cada vez máis anticipado. É unha frase que xa se volveu crónica. Das luces á venda de turróns, pasando polas felicitacións, todo ou case todo parece apoiala.

    Pode que desentoe o apoio da temperie. Pero iso non é humano, aínda que sexamos nós quen marquemos a pauta para o cambio. Ou pode que as guerras, pero as que chamarían máis a atención aquí están 'lonxe' por moito que sexan sobre o mesmo terruño de planeta no que vivimos, e non se ven máis que por televisión capada polos propios exércitos (cando menos). En troques, neste 2023, tivemos outro adianto de Nadal, en forma de agasallo especial: as previstas eleccións en Galicia.

    18F. Parece nome dun arma de combate, os Phantom F18 que hai uns anos eran a insignia aérea do exército español permitida polos norteamericanos. Pero non, son as siglas, nome en clave das próximas eleccións galegas, dado en función da data do 18 de febreiro para a que foron convocadas. Unhas eleccións que se teñen comentado 'en clave de' separación temporal das vascas, algo así como se a coordinación de datas en convocatorias anteriores fora unha especie de UTE, unidade temporal de empresas, para acometer unha obra. Ou 'en clave de' apoio a un líder dun partido que polo momento non conseguiu o que quería. Entre outros 'en clave de' posibles.

     Despois dunha auténtica precampaña de meses, entramos no período de campaña sen chamarse campaña de xeito oficial, que queda por lei encalzada nas dúas semanas previas ás eleccións. Ditada a convocatoria antes do 24/25 de decembro, xa está na rúa dende o mesmo día a nova de que todo o mundo esta preparado. Ese todo o mundo inclúe como moito tres partidos, que aínda que se pretenda, queda claro que deixan fóra do club outras formacións políticas que si, quixeran estar aí. Claro que a veciñanza do anuncio ó 28F, o día dos inocentes, parece unha sinal clara de que a nosa presunta inocencia vai ter que cargar con moitas inocentadas.

    18F ou 20240218? A segunda é unha forma de poñer a data exacta da convocatoria, mentres a primeira sería a máis 'in the wave', 'na onda' da política que se pretende facer guai mentres se dilúe o significado de 'política'. Ambos, un adianto, a modo de título, de diferentes visións comunicadas. Pretensións diferentes de xeitos de ver a realidade e o futuro do país. Unha realidade que pode ser interpretable (serao), pero que é única. E unha data que, unha vez decidida, tamén o será, póñase na nomenclatura que se queira.

Lembrando a paz polo Nadal

    24 de decembro Noiteboa... e paz no mundo para a xente de boa vontade. Non para todos. Do Sudán a Iemen, pasando por Palestina ou Ucraína, xente que vive a guerra nos lembra tamén outra xente moito máis preto de nós que tamén sofre por causas diversas. Non se trata de parecer un crego nun sermón, senón de observar e vivir na realidade. E poñer o ombreiro para mellorala.

    Un domingo máis, a plataforma de Ribadeo pola paz agruparase diante do concello ás 12:30 para poñer un gran de area para construír a paz.

    E non, non serán os únicos ó longo e largo do mundo. Aí está Amar Bharati co seu, para nós, desconcertante xesto: leva 50 anos co brazo dereito levantado pedindo a paz, como pode consultarse na Galipedia. Un acto raro. Para nós posiblemente sen sentido, pero non para el e os seus seguidores.

 

Vén a luz a iluminarnos

    Esta noite do 21 ó 22 de decembro sería a noite máis curta do ano, co que, a partir de aquí, comezarían a medrar os días: xa atardece máis tarde, pero segue (e seguirá aínda uns días máis) a amencer tamén máis tarde. De aí a data do Nadal, continuación do alivio ancestral ó notar que a luz aumenta. E, no noso calendarios, tamén se achega o novo ano. Hai tres semanas que comezaron a incrementarse os adornos e luces de festa. Mañá algunha xente estará atenta ás ondas para ver se se llepega algún número valioso en sorteo. Hai xa días que comecei a recibir bos desexos de amigos. Así pois, é o tempo:

Navidade, desigualdade

    O Nadal parece un tempo de paradoxos. Na realidade, coido que non é nese sentido máis especial ca outras épocas do ano. Mais as contradicións teñen quizáis máis posibilidades de evidenciarse. Por exemplo, coa iluminación. E non me estou referindo os brilantes absurdos de competición como Vigo e outras vilas que queren ser tamén famosas polo mesmo concepto (e atraer visitas a toda costa coa esperanza de fomentar o comercio, sen pararse noutras consideracións ou prexuízos). Non. En calquera vila poden verse desigualdades. Desigualdades ás que moitas veces estamos afeitos, de tan 'tradicionais' que son. Unha secuencia moi pequena de fotos, (mesmo algunha, movida) dende o centro da vila a partes máis afastadas pode servir para amosalo (máis ben, para lembrar algo que xa se sabe):

Parque / Pza. España

 

Avda. Galicia

R/ Vilalba

R/ Luz Pozo Garza

R/ Pintor Fierros

Dúas visións do pleno do luns en Ribadeo

Dúas visións do pleno do luns en Ribadeo

    Luns houbo un pleno no concello de Ribadeo, do que xa puxen a orde do día. Non asistín, polo que teño que falar por terceiros. Polo momento, polos comunicados da alcaldía e do principal partido da oposición, mais algún comentario solto. Quizáis, como única matizción pola miña parte, á nova do concello onde se di que van mellorar os orzamentos entre todos. Entendo que están aprobados e que que entón non caben melloras a non ser que se lles poñan parches...

    Polo demais, os estilos de ambos son abondo diferentes como quen vexa máis abaixo poderá comprobar. Unha nota máis: como ven sendo habitual, corrixo a puntuación dos números que aparecen para adaptala á normativa actual. Cousa de deformación profesional miña.

    Deixo primeiro o comunicado do concello, anotando que na sección de 'novas' da web municipal xa teñen imaxes dunha calidade abondo superior á que viñan colgando (que non eran as que se enviaban ós medios, de máis peso dixital). Máis abaixo, a nota de prensa do BNG:

    -- Nota de prensa do Concello:

Ribadeo é un dos primeiros Concellos en aprobar os orzamentos para 2024. Ascende a 12,3 millóns de euros

05/12/2023

Dani Vega subliña que son os máis altos da historia ribadense.

Ribadeo é un dos primeiros Concellos en aprobar os orzamentos para 2024. Son 12,3 millóns de euros, “o que os converte nos máis altos da historia ribadense”, destacou o alcalde, Dani Vega.

O rexedor explicou que “son uns orzamentos que se incrementan significativamente en dúas partidas: benestar social e inversión. A benestar social destinamos 3,5 millóns de euros, dos que 1,6 millóns de euros van para o servizo de axuda no fogar; outra partida de 1,6 millóns de euros destínase á reforma integral do hospital asilo; 250 000 euros para a compra dos terreos do novo centro de saúde; nas actividades Preto de Ti, que realizamos nas parroquias e na vila, o Concello con fondos propios investirá 10 000 euros e con fondos da Xunta de Galicia 40 000 euros; na residencia de maiores investiremos 20 000 euros e tamén incrementamos as axudas a todas as entidades asociativas no conxunto do benestar social pasando de 11 000 a máis de 15 000 euros. Non so incrementamos as axudas senón que incorporamos á Cruz Vermella, xa que non contaba con colaboración económica por parte do Concello e no 2024 si que a vai ter”.

No apartado de inversións Daniel Vega indicou que “si no 2023 investíamos 1,1 millóns de euros neste orzamento investiremos 1,7 millóns de euros. Hai un incremento nesta partida de 600 000 euros. Si queremos que melloren as infraestruturas necesitamos orzamento: Plan Único da Deputación, á que lle agradezo a súa colaboración, 356 000 euros; novo plan de infraestruturas que nos financia a Xunta de Galicia outros 350 000 euros; aos que ai que sumarlle 95 000 euros do Agader (tamén da Xunta); á mellora das contornas significativas de moitas parroquias destinamos 120 000 euros”.

O alcalde aposta por un Ribadeo máis sostible e máis verde: “e imos mellorar dous puntos moi importantes como son o Parque de San Francisco no que investiremos 200 000 euros e tamén no Parque de Indianos ao que destinamos 50.000 euros, porque precisa dunha mellora integral. En edificios significativos, como pode ser a Casa do Viejo Pancho, son 50 000 euros os que vai investir a Xunta e na nova xefatura da Policía Local. Non podemos permitir que estea nunhas instalacións que mais ben parecen doutro século. Precisa dun novo espazo, que vai ser a antiga Casa de Teléfonos e imos investir máis de 60 000 euros coa colaboración da Xunta”.

Para Daniel Vega “hai un traballo moi importante. En tan so cinco meses Ribadeo é un dos primeiros Concellos en aprobar os orzamentos. Creo que é algo a destacar e que lles quero agradecer a todos os técnicos municipais a súa colaboración e o seu traballo. E tamén a todo o goberno, a tod@s @s concelleir@s que están traballando todos os días. Tamén lle agradezo a colaboración tanto ao PSOE como ao BNG. Votaran o que votaran creo que imos traballar todos e colaborar todos e mellorar estes orzamentos”. 

 O rexedor agarda que “a colaboración dos grupos da oposición sexa total e absoluta. Nos contamos con eles, escoitamos as súas propostas e seguimos contando coa colaboración de todas as institucións: a Deputación de Lugo, o Goberno do Estado e a Xunta de Galicia. Entre todos aprobamos os maiores orzamentos da historia de Ribadeo, pensando única e exclusivamente en Ribadeo”.

    -- Comunicado do BNG:

O BNG DE RIBADEO DENUNCIA A ACTITUDE CÍNICA, DEMAGÓXICA E ESCURANTISTA DE DANIEL VEGA NO PLENO DOS ORZAMENTOS DO ANO 2024.

No pleno deste luns 4 de decembro, o alcalde de Ribadeo adoptou unha actitude cínica, demagóxica e escurantista ocultando información e xogando coas palabras e coas quendas de intervención. Como podemos entender, senón, que no debate co concelleiro responsábel da área de Facenda, Vicente Castro, o alcalde se negara a responder á pregunta acerca de convenios que se puideran ter asinado con outras administracións, e despois, en rogos e preguntas, dixese que si coa boca pequena? Por que non aclara o alcalde de Ribadeo que convenios hai asinados, se é iso verdade, e con que administración? Como podemos cualificar a actitude dunha alcaldía que un día sobe documentación cunhas cifras e, ao día seguinte corrixe dita información sen avisar á oposición? Non contento con tanto despropósito, despois, no debate, acusa ao noso compañeiro, ben coñecedor da facenda local, de non ter estudado a fondo a información. Máis cinismo é imposíbel!

Pero o grupo municipal do BNG estudou ben a fondo as contas. E comprobou que son uns orzamentos faltos de rigor e esaxeradamente inflados ao servizo da vaidade desenfreada de Daniel Vega. Son uns orzamentos que inclúen inversións subvencionadas por convenios dos que se negou a falar durante o transcurso do pleno. Inclúen tamén previsións de ingresos irrealizábeis no exercicio 2024. Así, por exemplo, hai previsións de ingresos polo imposto sobre construcións, instalacións e obras (ICIO), ou polo canon da concesión administrativa da auga, que non se van poder concretar no ano 2024. E iso, porque toda a tramitación que está aínda pendente de realizar (estudos previos, licitación, etc.) lévannos mesmo a finais do ano 2025. O alcalde quere gastar xa o diñeiro do ano 2025 e aínda non rematou o 2023. Imos apañados!

Tamén temos detectado, en base ás previsións feitas nestes orzamentos, que o lixo vai acabar subindo case un 40 %. Si: aqueles que nunca subirían os impostos. Iso mesmo dicía Rajoy antes de gañar as eleccións en 2011. E despois fixo o que fixo. Bo alumno o noso alcalde. Pero non estivo moi fresco ao intentar refutar a crítica do BNG pola suba do lixo pois, primeiro achacou tal suba á incorporación do contedor marrón (para materia orgánica), e que iso xa vén do anterior goberno do BNG, que comezou o proceso. Pero máis tarde destacou que se debía dito incremento á suba do canon de SOGAMA. Pouco rigor nos orzamentos e pouco rigor nas intervencións.

Temos visto así mesmo erros graves de tramitación con partidas erróneas que non se corresponden con inversións reais; mesmo temos detectado algún apartado en branco, como o do Fondo de Compensación. Que pouca elegancia! Corrixiron ese dato, así o recoñeceron no pleno, pero non tiveron a decencia de comunicalo á oposición. Sería para despois poder reprocharnos que non coñeciamos ben os orzamentos? Nós si que os miramos. A concelleira delegada de Facenda, mirar miraríaos, pero tan só lle dedicou ao tema dous minutos no pleno cando os presentou.

En canto aos gastos de persoal, non son recollidos con fidelidade nestes orzamentos: así, aparecen partidas que non se axustan ao anexo ademais doutras que están duplicadas. Mesmo no resumo de gastos por capítulos non se recollen os importes reais de gastos de persoal, que en realidade van ascender a 5 064 656,71€.

Polo que se refire a gastos sociais hai unha clara redución de partidas. Así, en subministración para alimentos redúcese drasticamente a partida e no CIM (Centro de Información á Muller) diminúe até un 50%. O programa de actividades de animación social e a partida de mocidade para actividades de verán e nadal tamén sofren importantes recortes. Iso si: os gastos protocolarios e de publicade mantéñense (que conste que, visto o visto, lograr que se manteñan até pode chegar a ser unha virtude ante a desgraza de tanto dispendio!).

En fin: trátase duns orzamentos carentes de rigor, inflados artificialmente de cara á galería e pensados para gastar sen control nin medida. O goberno municipal do PP ten nestes momentos a maioría e procedeu á súa aprobación. Pero, xa o iremos vendo ao longo do ano 2024, estes desaxustes han traer consecuencias para a estabilidade financeira do Concello, a casa común de todos e todas as ribadenses. Por iso o grupo municipal do BNG de Ribadeo votou en contra. Non gustou nada ao alcalde de Ribadeo a nosa coherencia: na fase de rogos e preguntas volveu a proferir insinuacións faltas de toda consistencia e que raian na calumnia. Cando o señor Daniel Vega se emprega tan a fondo é porque non lle queda nada serio e rigoroso que dicir e acode ao insulto e á infamia.

Do Chío de decembro

    Remata de chegar a min o último Chío polo momento, o número da revista dixital do mes de decembro. Dela sorprendéronme varias cousas, pero o seu tamaño, asequible ata o último recuncho en pouco tempo, fai que mellor que comentalas, facilite o acceso.

    Como en números anteriores de Chío, teño unha pequena participación. Déixoa aquí tal como foi enviada, sen a maquetación que en Chío a fai diferente:

Chiar cara ó inverno

    Nestes momentos, o vento golpea fóra da casa. Métese a noite cara ó inverno con moito vento e algo menos de chuvia. O aire ven, e miro fóra e leo por onde o fai mirando os signos das herbas fronte a min.

Mentres, o mundo segue. A ría, cada vez máis estreita, prepárase para un novo apertuxarse da auga entre terra e rocha desprazada aquí e aló por intereses diversos. É curioso. A auga era a que días atrás, coa marea chea, facía que a Veiga se inundara outra vez. Algo cada ano é máis frecuente cun mar que leva subido dez centímetros no que vai de século.

E seguimos. Á vista xa están algúns deses desexos de ano novo que tanto custa manter, que non soen chegar nin a fin de mes, como un dos moitos soldos escasos que escorren entre moitas mans neste país. Non son os únicos en discontinuarse: como na canción que nos avanza que unha perna tapa a outra, unha guerra tapa a outra a pesares das boas intencións que se manifestan de xeito grandilocuente. O mesmo ca eses acordos que resultan ser máis bonitas verbas ca outra cousa prometendo facer o que sexa para parar o desastre climático mentres se seguen a subvencionar as actividades que levan ó desastre.

Pero imos achegándonos ó Nadal. Estarán acendidas as luces en Vigo, esas que iluminan o universo eclipsando a vista das estrelas, ou do este mes máis luminoso Xúpiter. Eclipsaranas ós comúns mortais que non poden -podemos- irnos a un lugar deserto, afastado do mundanal ruído. Está a chegar o tempo do sorriso fácil, da boa vontade enlatada, da superación provisional das preocupacións, da permisividade en aras do anterior e do futuro que se está a fastidiar precisamente por esa mesma permisividade. Un paseo á beira da ría para esquecer que se está a converter nun río. Unha compra para esquecer o estrago que esas compras producen. Unha volta en coche, onde sexa, para esquecer preocupacións como o envelenamento da atmosfera co mesmo fume que estamos a xerar. Ou unha camiñata polo monte rematado de se queimar?

Si, é doado. O que? Non importa, iremos polo doado: é doado! Mesmo as verbas aguantan con todo. E cada vez hai máis. Non só as producidas por unha chamada intelixencia artificial que promete cousas que non é consciente de poder cumprir (é que acaso a IA actual é consciente?). Mais tamén con palabras, con outro carácter moito máis colaborativo, humano e máis noso, con esforzo de aquí, a Galipedia acadou o mes pasado 200 000 artigos. Ribadeo, Futuro ou Cambio climático están entre eles. Un pequeno lume de esperanza de cara a un porvir polo que hai que loitar.

Repaso o escrito mentres amence. Chove no escuro, pero a luz loita por facerse día.

O Nadal en Ribadeo ten programa. Este:

 O programa de actividades nas festas do Nadal, nun formato algo máis amplo:

FELIZ NAVIDAD. José María Rodríguez Díaz (2008)

    Unha entrada diferente na que, co motivo do Nadal, e asumindo un entorno que é o seu, José María fai partícipe da felicidade que desexa a toda a comunidade, sen esquecer o deixar claras as súas críticas antes dun ano que se prevía problemático, de continuación de crise.

Miércoles, 17 de diciembre de 2008

FELIZ NAVIDAD

• Publicado por jmrd_ribadeo a las 19:37

La rueda del tiempo sigue velozmente girando año tras año en un movimiento incesante de ciclos, unos mejores y otros peores, que nos van acercando lentamente a la meta final. En estos días nos hace llegar, otra vez, esa entrañable etapa festiva, casi siempre cargada de recuerdos nostálgicos, que son las fiestas de Navidad. Unas fechas que, con crucifijo o sin el, están marcadas por el recuerdo del acontecimiento y la celebración del nacimiento de Jesús de Nazaret. Son fechas que todos, sin excepción, aprovechamos también para expresar a nuestros seres queridos y amigos nuestros sentimientos de alegría, de amor y de paz.

Y, aprovechando el inicio de un nuevo año, nos intercambiamos, también, nuestros deseos de salud y prosperidad para el nuevo recorrido que nos espera. Y aunque los augurios que nos llegan no son demasiado optimistas, pues parece que se avecina una larga etapa llena de agobios y limitaciones, los parabienes y los buenos deseos para el nuevo año se imponen.

Con el fin del año entramos, también, en la etapa de los balances, que este año presentan fuertes contrastes; una etapa que muchos preferirían olvidar para siempre: los millones de ciudadanos afectados por el paro y por la crisis; y una etapa en la que algunos, entre los que se puede contar la clase política, se alegran por los logros conseguidos: dinero, fama, honores y privilegios. Son las dos Españas, en versión económica, en las que aún se divide la sociedad en pleno siglo XXI.

Pero la verdadera felicidad por la que, a veces, tanto luchamos y nos esforzamos no está en esos valores caducos y mundanos, que con tanto ahínco muchos persiguen. La verdadera felicidad está en nuestro propio interior, en otros valores que están más allá de lo puramente material y mundano. No hemos de buscar fuera lo que está dentro de nosotros mismos y por lo que merece la pena luchar: valores que no se cotizan en bolsa, más asequibles y consistentes y a los que no afecta la crisis: el respeto y la solidaridad con los demás y la ayuda a los necesitados.

Ya se que no son momentos para alegrarse. Nubarrones oscuros cubren el horizonte que tenemos enfrente presagiando la tormenta. No se vislumbran amaneceres radiantes frente a nosotros. El futuro no parece prometedor. No se divisan horizontes de esperanza. La clase política que nos gobierna vive embriagada de autocracia en el paraíso de su bienestar económico, blindada ante la crisis y ajena a los sufrimientos del pueblo. La ineficiente política de derroche, de exhibición y de mentiras de los diferentes gobiernos que conforman el Estado sigue impasible su curso, ajena a la galopante crisis que padece la sociedad.

Pero, ante estos graves pronósticos, las fiestas que estos días conmemoramos son un eco esperanzador del mensaje que Jesús de Nazaret trajo a los hombres. Un mensaje de esperanza y de amor para iluminar nuestros corazones durante estas fiestas y disipar, al menos por unos días, ese horizonte de sombras y malos augurios.

Quiero hacer llegar a todos, especialmente a mis amables lectores, mis mejores deseos de unas felices fiestas navideñas y todo lo mejor para el año 2009, tanto a los que simpatizan con estos mis comentarios de opinión como a los que discrepan de ellos y los critican. En todo caso, a todos agradezco la atención que me prestan, incluso a aquellos que no los comparten, pues su postura es signo de libertad, algo que hemos de tener todos en alta estima, pues, como le decía D. Quijote a su escudero: “La libertad, Sancho, es uno de los mejores dones que a los hombres dieron los cielos”.

Felices fiestas y venturoso Año Nuevo.-

José Mª Rodríguez

Outros Artigos de José María.