AVV O Tesón: unha lembranza de 10 anos

Hai dez anos, o 26 de febreiro de 2003, mantíñase a primeira xuntanza, da que saiu a Acta Fundacional da AVV O Tesón. Foi no Cantón Bar, comezando ás 20:00 e participando Concepción Redondo Lastra, Pedro Monteserín Díaz, Gilberto Suárez Méndez, Antonio Gregorio Montes, Pedro Moreda Marful, Mª Aurelia Rodriguez Rey e Amadeo Arango Moreno. Nela quedaron claron os fins da asociación, dentro dos estatutos aprobados na mesma xuntanza:
a)contribuír á resolución dos problemas que xurdan e mellorar a convivencia dos veciós do concello
b)cantas outras actividades lícitas sexan da conveniencia dos intereses comúns do vecindario
c)A asociación non ten fins lucrativos nin está sometida a ningún réxime asociativo específico.
Asemade, foron designados de xeito provisional:
Presidente, Antonio Gregorio Montes
Secretario, Pedro Moreda Marful
Tesoureiro, Gilberto Suárez Méndez
Máis tarde, despois das xestións realizadas por Gilberto, o 8 de abril faríase a inscrición provisional no Rexistro Provincial de Asociacións co nº 2003/006278-1 (LU)

Despedindo o ano, despedindo un ribadense

   Hoxe é fin de ano. O dato non significa nada máis que unha convención, unha volta máis da Terra arredor do Sol completada dende un determinado punto de inicio. De feito, outras culturas teñen outros comezos de ano, e aínda que pouco a pouco parece que se vai uniformando cara ó comezo de ano occidental, hai que lembrar que os chinos, por exemplo, nos levan máis de 2 500 anos 'de avantaxe' no seu cómputo numérico. Así pois, o motivo da festa é máis ben 'convencional'.
    Aceptado o anterior, ó mellor sería cousa, como fai máis dun medio, de glosar o sucedido no ano. Desisto hoxe de facelo (quen quera, xa sabe que ten unhas 400 entradas no blog para facerse unha idea dalgunha cousa que foi pasando en Ribadeo e fóra), pero non de lembrar. De lembrar a unha persoa que xa non está connosco e que foi 'Ribadeo pata negra'. Deixo a continuación un pequeno escrito que fixen para unha publicación que sairá en 2013, e polo tanto cun formato adecuado a ela, non a un blog, para que sirva de metáfora dunha persoa que tampouco se adecuaba á tecnoloxía actual, con notas en pequenos papeles en varios bolsiños repletos de lembranzas contra o esquecemento, todas relacionadas con Ribadeo, e notas mecanografiadas nunha máquina de escribir.

-->

Gilberto segue

GilbertoSuárez Méndez, Ribadeo 19360731/ Ribadeo 20120611, segue vivo entre nós. Unha persoa non morre mentras o que ten feito perdura. E Gilberto fixo moito polo ben de todos, as súas obras perduran no tempo, renovándose ano tras ano nas mans doutras xentes que o teñen como referencia: o seu nome perdura, está vivo.

Quizáis alguén das novas xeracións non coñeza aínda a Gilberto, pero é difícil chegar a Ribadeo e estar un certo tempo sen saber del. O antroido (carnavales, dicía el) asóciase con el como unha constante durante moitos anos, dende o primeiro no 1984, formando parte dun grupo de xente que pouco a pouco se iría renovando.

Articulista na Comarca e noutros medios, as súas notas tentaban dar información ou formular peticións evitando aristas que poideran rasgar a comunicación: o primeiro era a harmonía.

Activista, participou fundou e máis adiante presidiu a asociación de veciños O Tesón, despois de ter participado noutra asociación de veciños de curta duración aló polos 80 do pasado século. Quizáis non veña mal facer un inciso e lembrar que foi el quen animou á xente, fixo o papeleo e recibiu a comunicación da inscrición da asociación, con data de saída de Lugo de 9 de abril de 2003, despois de xuntar a unha serie de persoas para constituír a comisión que lle dera nacemento. Comisión da que foi tesoureiro e que deu lugar a unha primeira directiva, da que foi vicepresidente, posto que deixaría para pasar a ocupar máis tarde a presidencia (abril 2006), que deixou a petición propia en xullo do 2007 nunha renovación sobre a que consta en acta: “A engadir como complemento o aplauso outorgado a Gilberto Suárez Méndez pola labor como impulsor da asociación e posterior directivo durante toda a vida da mesma”.

Xunto coa súa actividade nos xornais, participou en libros, sendo por exemplo artellador do libro dos carnavales de Ribadeo, dende o comezo ata o fin, xa sen Pepe, co que comezou. Representante de Follas Novas na súa xira arxentina, tamén foi o impulsor do retorno dos restos dos irmáns Moreno a Ribadeo. E poderiamos seguir cunha grande variedade de actividades en favor de Ribadeo e os ribadenses, presentes e pasados (aí queda o retorno dos irmáns Moreno); por poñer un exemplo máis, arredor do fútbol, afición e pasión que animou activamente, espallou e describiu nos seus artigos.

En fin, non se trata nestas liñas de facer unha biografía, que dun xeito ou outro xa as ten (dúas mostras na rede, http://www.galegos.info/gl/gilberto-suarez-mendez e http://gl.wikipedia.org/wiki/Gilberto_Suárez_Méndez), nin tampouco unha elexía coa consideración de que como xa pasou, foi bo. Ou de escapar de diferenzas nalgún tema, que tamén as tivemos. É sinxelamente o deixar claro que Gilberto respondía a 'por Ribadeo, o que faga falta'. E facía o que fora necesario para o ben de Ribadeo: iso guiaba a súa actuación.

Antonio Gregorio Montes, Secretario AVV O Tesón

Algunhas referencias na web:

http://elprogreso.galiciae.com/nova/34231.html

http://ribadeo.com/o-carnaval-de-ribadeo.html

http://ribadeando.blogspot.com.es/2006/04/aparatoso.html

http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/Os+Cocos+de+Ribadeo

http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/Antroido+Ribadeo+2001

http://ribadeando.blogspot.com.es/2007/07/nota-de-prensa-de-o-tesn.html

http://www.lavozdegalicia.es/amarina/2010/08/12/0003_8663508.htm

http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/25+aniversario+do+Entroido+Ribadense

Gilberto

   Escribir unha necrolóxica non é algo que me guste facer. Mais cando se escrebe é porque se cree que a persoa meréceo. Gilberto, Gilberto Suárez Méndez, meréceo.
    Quizáis alguén das novas xeracións non coñeza aínda a Gilberto, pero é difícil chegar a Ribadeo e estar un certo tempo sen saber del. O antroido (carnavales, dicía el) asóciase con el e con outra persoa que nos deixou hai pouco tempo, Pepe, José Antonio González Iglesias, o mesmo que as festas, durante moitos anos, e como núcleo dun grupo de xente que pouco a pouco se ía renovando. Escritor na Comarca, as súas notas tentaban dar información evitando aristas que poideran rasgar a comunicación. Activista, fundou e dirixiu a asociación de veciños O Tesón. E xunto coa súa actividade nos xornais, participou en libros, sendo, xunto con Pepe, o artellador do libro dos carnavales de Ribadeo. Representante de Follas Novas na súa xira arxentina, tamén foi o impulsor do retorno dos restos dos irmáns Moreno a Ribadeo. E poderiamos seguir, como coa súa participación fundamental para a creación de O Tesón.
    Non se trata de facer unha biografía, que dun xeito ou outro xa as ten, ata onte, incompletas. Tampouco dunha elexía coa consideración de que como xa pasou, foi bo. Ou escapar de diferenzas nalgún tema, que as tivemos. Sinxelamente Gilberto respondía a 'por Ribadeo, o que faga falta'. E iso guiaba a súa actuación. Non dende o 31 de xullo do 1936 no que naceu, pero alomenos, dende que nos coñecimos. Ata onte.
    Algunhas referencias na web:

http://www.galegos.info/gl/gilberto-suarez-mendez
http://elprogreso.galiciae.com/nova/34231.html
http://ribadeo.com/o-carnaval-de-ribadeo.html
http://ribadeando.blogspot.com.es/2006/04/aparatoso.html
http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/Os+Cocos+de+Ribadeo
http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/Antroido+Ribadeo+2001
http://ribadeando.blogspot.com.es/2007/07/nota-de-prensa-de-o-tesn.html
http://www.lavozdegalicia.es/amarina/2010/08/12/0003_8663508.htm
http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/25+aniversario+do+Entroido+Ribadense
http://elprogreso.galiciae.com/nova/60291.html?lang=gl
http://publicadoenribadeo.wikispaces.com/Ribadeo+no+tempo

EL FUTURO DE LA TERCERA EDAD. José María Rodríguez Díaz (2010)

    Non é a primeira vez que Jsé María fala do problema da atención ós maiores, mais poñería aquí o comezo escrito da loita que se desenvolverá nos anos seguintes ata ter conseguido un novo xeriátrico para Ribadeo, deixando os previos como unha introdución ó tema..

Viernes, 23 de abril de 2010

EL FUTURO DE LA TERCERA EDAD

• Publicado por jmrd_ribadeo a las 13:16

El futuro que el destino le va a deparar a la población ribadense cuando se acerque a la edad dorada no parece nada halagüeño. Un colectivo que será cada vez más numeroso y estará más desprotegido por las condiciones de vida que el moderno modelo de familia parece le va a imponer sin remedio. Un modelo de vida que el ahora llamado progreso está imponiendo a la sociedad y trae como consecuencia inevitable para las familias la exigencia de anteponer la dedicación al trabajo al cuidado que sus mayores se merecen y esperan de ella. Es por eso que la gran mayoría de las personas estamos expuestos a sufrir un forzado destierro familiar en una de esas pocas casas especiales que hay dedicadas al acogimiento de los ancianos. Son los antes llamados asilos, y ahora geriátricos o residencias de la tercera edad; una denominación esta última que suena muy bien al oído para diferenciarla de los asilos, aunque responda a la misma realidad.

Sobre este tema he escrito ya muchas veces, intentando despertar en el ánimo de los políticos locales su preocupación por este gran problema social y su interés por conseguir la solución de esta urgente necesidad. Una grave necesidad, sobre todo en Ribadeo, que ve aumentar incesantemente su población y por lo tanto el número de los candidatos que se verán avocados en un futuro próximo muy próximo a necesitar de este recurso público para pasar sus últimos días. Pero mis llamadas fueron, como dice Cervantes cuando relata los inútiles esfuerzos de la sobrina y el ama de D. Quijote por apartar a su tío y señor de volver al ejercicio de la malandante caballería, “predicar en desierto y majar en hierro frío”. Los gestores municipales, preocupados por el desarrollo de otras actividades más asequibles a los fondos municipales que les pudieran aportar rendimientos electorales más fáciles e inmediatos han ido uno tras otro, pues “ab uno disce omnes” como dice el poeta Virgilio, vaciando las arcas municipales hasta endeudar gravemente al concejo, privándolo así de la capacidad económica para abordar este urgente y grave problema. Y así estamos, sin que hoy se vislumbre posibilidad alguna de que lleguemos un día a disfrutar de este necesario y esperado servicio, como lo hicieron otras poblaciones cercanas con muchos menos recursos que Ribadeo. Para apagar el grito de los ciudadanos y tranquilizar sus propias conciencias se hizo circular el rumor de que se proyectaba hacer una residencia moderna en la propiedad de la rectoral de Ove, cedida temporalmente por el obispado de Mondoñedo para este fin mediante un convenio. Falsos y engañosos rumores, para mantener colmada la ilusión y la esperanza del pueblo “ad captandum vulgus”. Porque, hasta donde yo sé, este convenio sólo implica el uso de bien, pero no su propiedad, condición indispensable para poder disponer de las aportaciones necesarias de la Administración Autonómica para la construcción del proyectado geriátrico.

La Comarca del Eo del día 10 de abril era portadora de una sugerencia hecha al concejo por nuestro buen amigo y vecino, colaborador habitual del semanario, D. Gilberto Suárez, persona que tiene suficientemente acreditado su interés por Ribadeo y por todo lo que signifique una mejor calidad de vida para sus habitantes, así como su preocupación por el futuro de tantas personas como las que se van a ver abocadas a sufrir los problemas de la falta de un acogimiento decente en su propia localidad para pasar sus últimos años. Apuntaba en su comentario el Sr. Suárez la posibilidad de que el ayuntamiento adquiriera un edificio que está en venta, contiguo a la residencia de ancianos “Hospital de San Sebastián” de esta localidad, con el fin de que se pudieran habilitar más habitaciones en ese centro para poder dar cabida a las personas que hoy están fuera de Ribadeo en residencias de otras localidades y a tantas otras personas que están en lista de espera. Me parece muy laudable su propuesta, fruto de su inquietud y sensibilidad por la solución de este grave problema, aunque ignoro la posible viabilidad de esta propuesta por tratarse de un edificio separado del Hospital por una calle. Pero, en todo caso, su propuesta no va a poder ser tenida en cuenta, por la grave falta de fondos municipales.

Porque el problema principal estriba en que el concejo carece de posibilidad alguna para poder hacer frente a una necesaria primera inversión de un bien, condición sin la cual es imposible esperar la colaboración de ninguna otra administración. Es por eso que Ribadeo está condenado a pasar muchos años sin un geriátrico moderno y decente, adecuado a los tiempos actuales. Y los futuros ancianos se verán obligados a emigrar, si tienen suerte de encontrar cabida, a otros establecimientos alejados de su entorno en donde ya están otros ancianos de nuestra localidad. Y todo esto, ¡es lamentable tener que decirlo! ocurre por la traición de los políticos locales que prometiendo en sus programas electorales dedicarse a servir al pueblo, lo que realmente luego ocurre es que se aprovechan del pueblo para sus torcidos fines e intereses personales, dejando a los vecinos en la estacada.-

José Mª Rodríguez

Outros Artigos de José María.

Volvendo sobre os discursos na investidura como cronista oficial

Embaixo deixo os discursos do novo cronista oficial, Eduardo Gutiérrez ('Lalo Ventura') e a presentación de Farruco Graña. Ambos poideron lerse xa na Comarca, mais coido que son unha testemuña relevante para Ribadeo, e aquí quedan reproducidos.
Discurso de Farruco Graña:
" Señor Alcalde, D. Fernando Suárez Barcia, prezado D. Eduardo Gutiérrez Fernández, señoras e señores concelleiros, veciños e veciñas de Ribadeo, amigos todos:

Hoxe, sábado 23 de xullo de 2016, reunímonos en sesión extraordinaria para render homenaxe a D. Eduardo Gutiérrez Fernández, que en sesión plenaria celebrada o día 30 de maio de 2016 foi nomeado CRONISTA OFICIAL DE RIBADEO, e para facerlle entrega neste acto público e solemne do correspondente título.

Camiñando cada vez con paso máis firme sobre o século XXI, cómprenos hoxe botar unha ollada retrospectiva cara ao último terzo do século XIX e comezos do XX para podermos comprender mellor a valía da persoa que hoxe nos convoca. E quero facelo lembrando a prensa local daquel entón. O 5 de maio de 1866 aparece en Ribadeo "La Cuenca del Eo", de periodicidade semanal. Foi fundada e dirixida, durante a súa curta vida, por Segundo Moreno Barcia e Benigno Pico Bermies. Nas súas páxinas poñíase en valor a actividade desenvolvida no conxunto do país, xa se tratara da inauguración do alumeado de luz eléctrica nas nosas cidades ou da entrada en funcionamento do primeiro cable trasatlántico. Como non podía ser menos, tamén se destacaba a ilusión de se incorporar Ribadeo ao tren do progreso querendo destacar a través da súa incipiente actividade xornalística os pequenos avances que se ían conquistando.

Tamén podemos lembrar "El Ciudadano", un xornal fundado en novembro de 1868 por Andrés de la Cavallería, con clara vocación de defensa das liberdades. "El Eo", sería fundado o mércores 4 de xuño de 1879, unha publicación bisemanal de intereses xerais, novas e anuncios, sendo o seu fundador Antonio Fernández Caro y Ruíz. Preocupaban aos redactores deste xornal os imprescindíbeis traballos de mellora do porto e do proxecto de construción dunha ponte que habería de unir Castropol e Ribadeo. Asemade, tamén debemos resaltar o seu ton reivindicativo a prol de Ribadeo ante as autoridades gobernativas. Con posterioridade, "Las Riberas del Eo" daralle o relevo. Este xornal aparecerá o 1 de xaneiro de 1881, e foi o seu fundador, propietario e director, José María Pérez Cancio. As súas páxinas darán cabida a temas de ámbito local, traballos de carácter histórico (por exemplo os "Apuntes sobre Ribadeo") e colaboracións de persoeiros da vila e de correspondentes tanto en Bos Aires como na Habana. O 30 de xaneiro de 1971 deixa de publicarse.

Chegados a este punto corresponde mencionarmos a aparición de "La Comarca", semanario popular e independente que botou a andar o 5 de outubro de 1919 da man de Francisco Lanza. Desde as súas páxinas defendéronse durante anos campañas a prol dos intereses da comarca, a loita contra o caciquismo e tamén a reivindicación de infraestruturas como os ferrocarrís Bierzo-Ribadeo e Ferrol-Xixón. Cando Francisco Lanza se foi para América en 1927, a defensa da comarca e os seus intereses económicos e culturais seguiron a ser recorrentes. O noso semanario, desde 1975 denominado "La Comarca del Eo", soubo dar saída a toda a enerxía creativa que agromaba no concello e bisbarra, a un e outro lado do río Eo e da ría de Ribadeo. Dionisio Gamallo Fierros, José Ameijide Martínez, Luis Romay G. Arias, Isidoro Asensio Amor, Gilberto Suárez Méndez ou o propio Eduardo Gutiérrez Fernández, entre outros moitos, colaboraron de forma destacada nas súas páxinas.

Este paseo pola prensa local xa nos permitiu evocar varias personalidades que foron dando forma ao pouso cultural inmenso que como colectividade imos acumulando cada ano, un lustro tras outro, de década en década, século a século. Así, é de obrigado cumprimento lembrar as figuras de Fernando Méndez Sanjulián e os seus "Apuntes de Ribadeo", Juan Luis Vega Prada, e os seus "Temas Ribadenses", Antonia Lazúrtegui Cuervo e as súas "40 historias de Ribadeo", ou a Francisco Lanza co seu "Ribadeo antiguo" ou co seu "Falan os de Ribadeo"; tamén debemos destacar a figura de Dionisio Gamallo Fierros, que coas moitas consultas realizadas no arquivo municipal e a súa intensa relación coa veciñanza, logrou reunir abondosa información sobre as nosas xentes, os seus hábitos e costumes e transmitírnolos. Tamén Daniel Cortezón ten dedicado tempo e esforzo á intrahistoria do noso Ribadeo. Todos eles sonlle ben familiares a D. Eduardo GUTIÉRREZ FERNÁNDEZ e de seguro teñen ocupado moitas horas do seu prezado tempo e esforzo.

Velaí un elenco excelente para mirarmos ao noso pasado con clara intención de construírmos futuro: importante dinamismo social que se estende desde o século XIX. É certo que cada época xera a súa dinámica e a consabida escala de valores que hoxe poderiamos ver con certa distancia, pero non por iso podemos ignorar as achegas de cada momento. Sociedades como a de Fomento (“Sen instrución non hai liberdade”), a aínda presente Filantrópica-Dramática (que se propuxo promover e fomentar o bo gusto e a afección polo teatro e a declamación), o Círculo de Recreo (que xunto coa Filantrópica-Dramática xa citada fornecían de material á Banda de Música), foron todas elas deixando o seu pouso na nosa vila e contorna. Co século XX haberían de chegar as sociedades agrarias e círculos de obreiros, así como a Biblioteca Popular Circulante. En paralelo, desde o século XVI cónstanos a existencia de centros de ensino. Como non, vinculada á actividade do porto, desde o XIX, a Escola de Náutica e a de Comercio. No XX: a Pedro Murias e o Instituto de Segunda Ensinanza.

Como fomos destacando ao longo desta intervención, as mulleres e homes de Ribadeo téñense caracterizado, ao longo dos séculos, por desenvolver unha intensa actividade cultural acorde coa puxanza económica e comercial da nosa vila e parroquias. Temos destacado exemplos abondosos de ilustres persoeiros que nos souberon transmitir esas inquedanzas e actividades desenvolvidas polos nosos devanceiros. Este labor viuse especialmente proxectado a través da moi activa prensa local, de ilustres ribadenses (a quen xa lles foi recoñecido ese mérito publicamente) e dun tecido asociativo moi dinámico e comprometido que soubo proxectar cara a Galiza e o mundo enteiro o noso legado cultural.

Ao longo da segunda metade do século XX os homes e mulleres que devecían por un mundo mellor e máis xusto, un mundo libre que respectara a diversidade cultural, mergulláronse nun proceso de recuperación dos valores democráticos xunto cos nosos sinais de identidade. Nesa aposta xogaron un papel moi importante as agrupacións culturais que foron xurdindo ao longo de Galiza. Entre elas, a Agrupación Cultural Francisco Lanza, de Ribadeo. Alá polos últimos anos da ditadura franquista xente nova, con moitos folgos, xente non tan nova, pero máis que rexuvenecida ao abeiro da nova época que se albiscaba, e coa ilusión de recuperar a semente plantada nos anos 30, pouco a pouco todos xuntos lograron dar forma a actividades que enchían de contido eses soños de liberdade. Unha delas era a promoción da cultura, a difusión dos nosos valores literarios, o respecto polo noso patrimonio natural e paisaxístico, pola nosa maneira de producir, o amor pola nosa lingua. Velaí o esforzo realizado, entre outros, polas xentes de Francisco Lanza. Unha das persoas que máis colaborou na posta en valor dese legado histórico e cultural de Ribadeo foi a persoa en torno á cal hoxe nos reunimos.

D. Eduardo GUTIÉRREZ FERNÁNDEZ naceu en Ribadeo un 3 de febreiro de 1948. Ao longo da súa vida mantivo sempre compromisos culturais e políticos coa súa terra. Así, foi membro fundador da Agrupación Cultural Francisco Lanza de Ribadeo e foi, desde 1978 e ata comezos do século XXI, o seu Presidente. Tamén foi director teatral, conferenciante e autor de varios artigos. A súa vida profesional desenvolveuse na Escola de Capacitación Agraria “Pedro Murias”, onde exerceu a docencia ata que se xubilou. Participou no proceso de creación da Federación de Asociacións Cuturais Galegas, da cal foi tamén o seu primeiro presidente; formou parte da directiva da AS-PG (Asociación Socio-Pedagóxica Galega) e pertence á Asociación Internacional de Estudios Galegos.

Polo que se refire ao seu labor político, desde 1983 foi concelleiro do BNG en Ribadeo, ocupando a alcaldía entre 1987 e 1995; ademais de concelleiro, do 95 ó 97 foi Deputado provincial e durante a V e VI Lexislatura foi Deputado no Parlamento de Galicia pola circunscrición electoral de Lugo. No anterior mandato municipal foi concelleiro polo PSdeG-PSOE, candidatura pola que se presentara como cabeza de lista e candidato á alcaldía.

Para alén de súa traxectoria política, podemos definir a D. Eduardo GUTIÉRREZ FERNÁNDEZ como un ribadense que desde sempre destacou polo seu intenso labor cultural. Ademais da súa capacidade profesional, tamén moi vinculada a Ribadeo e á súa actividade produtiva agro-gandeira, D. Eduardo GUTIÉRREZ FERNÁNDEZ desenvolveu un traballo ensaístico máis que considerábel. Publicou tres ensaios: "A lingua é o noso escudo" (1978), "Introdución ao «Sempre en Galiza»” (1986), e "Alexandre Bóveda en «A Nosa Terra»” (1987); por este último traballo recibiu o Premio de Ensaio da Asociación Cultural Alexandre Bóveda, da Coruña, en 1987. Ademais disto, participou en publicacións colectivas e encargouse da edición, limiar e notas da obra de Francisco Lanza "Falan os de Ribadeo", publicada por Edicións do Castro en 1974. En Ribadeo somos coñecedores do seu "Do vello Ribadeo" editado pola A.C. Francisco Lanza. Varias das revistas editadas pola Agrupación Cultural Francisco Lanza, os Cadernos Ribadenses contan con colaboracións súas. A través das páxinas dun número especial dedicado ao décimo aniversario da Agrupación Cultural Francisco Lanza podemos comprobar a intensa actividade desenvolvida en Ribadeo durante os anos do tardofranquismo e a transición política. A intelectualidade galega do século XX ten visitado Ribadeo e proxectado á súa vez a imaxe de Ribadeo cara ao conxunto do país, grazas ao labor de persoas como D. Eduardo GUTIÉRREZ FERNÁNDEZ. Tamén debemos dicir que as súas investigacións permitíronnos recuperar e poñer de novo en valor para a nosa memoria colectiva aspectos senlleiros da nosa historia: o mesmo nos achegan ata a Porta da Vila e a Torre do Reloxo, como nos trasladan ata o aeródromo de Vilaframil; lévannos polas rilleiras de arriba e de abaixo, lémbrannos a puxanza das parroquias de Cedofeita, A Devesa ou Rinlo, ou nos brindan anécdotas acerca do comportamento a seguir nas nosas praias en tempos escuros. Lémbrannos as nosas corais de antano, ou repasamos con el algunhas noticias do "Círculo de Recreo" de Ribadeo e a "Filantrópica-Dramática". En fin: conectou o noso pasado xa case milenario da man de Francisco Lanza, co presente que lle tocou vivir ao longo da segunda metade do século XX, proxectándoo cara ao futuro de todos e todas nós.

Por todo iso, e pola súa moi acreditada valía intelectual, consideramos a D. Eduardo GUTIÉRREZ FERNÁNDEZ merecedor do título honorífico de Cronista Oficial de Ribadeo.

"
Discurso de aceptación de Eduardo Gutiérrez:

 A lembrar que o acto de investidura foi tratado en Eduardo Gutiérrez, e diversas outras cousas relacionadas con el están agrupadas en http://ribadeando.blogspot.com.es/search/label/Eduardo%20Guti%C3%A9rrez. Asemade, que premendo co rato sobre a imaxe pode lerse independente e cambiarse o seu tamaño.

Concordo cos destacados por ACISA en 2012 en Ribadeo

Os medios difundiron a nota de prensa de ACISA (a Asociación de Comerciantes, Industriais e Autónomos de Ribadeo) na que da conta da asamblea e cea social que terán o 18, así como da decisión de facer dous nomeamentos. Un, o de 'Ribadense do ano', concédese a título póstumo a Gilberto Suárez, e o outro, o de asociado do ano, a Gráficas Ribadeo.
Non pensei no tema, máis en retrospetiva, parécenme totalmente adecuados, de non ter sido destacados con anterioridade. Gilberto, como xa deixei escrito noutro lugar, con ou sen título, era un ribadense consciente de selo, e como tal traba de actuar en ben da comunidade. En relación a Paco Iriarte, o patrón de Gráficas Ribadeo, levo tratando con el e coa súa empresa tempo abondo para ter unha idea de como funciona e de sentir aprezo por el e a súa labor.
Coido que a idea de ACISA, que o ano pasado fixo o primeiro destaque de ambos títulos, é boa. O que non me impide lamentar que o título de 'ribadense do ano' non sexa feito a partir dun consenso social máis amplo que ACISA, quizáis liderado por unha institución como o concello.

Recoñecemento

Hai días deixaba nota da petición de O Tesón dun recoñecemento a Gilberto Suárez, que se viría a unir a outros recoñecementos pendentes en Ribadeo. Parece que o Concello recolleu o guante e aparece na súa web un longo listado (impreciso polo momento) de recoñecementos que se farán no próximo pleno de Ribadeo, aínda que non aparece diretamente o nome de Gilberto.

O Tesón convoca asamblea. Actualización cunha petición para Gilberto

Xunto coa entrada anterior sobre a asamblea de O Tesón, unha nova: tratarase da petición do nome de Gilberto Suárez Méndez para unha rúa en Ribadeo.

COMPAÑEIRO JOSÉ MARÍA RODRIGUEZ. Francisco José Campos Dorado

 Como empezar unha carta de despedida que non quero escribir. Como dicirche adeus para sempre, amigo e compañeiro, pensando que nunca poderei volver a escoitar as túas respostas cando eu che fale e che consulte todo o que me faga falta. Como expresarche a miña amizade, ademais de cunha aperta ou cun apertón de mans como sempre que nos víamos.
Empecei a coñecerte aquel día do ano 2007 na asemblea da AAVV “O Tesón”, cando fun elixido como relevo de Gilberto Suárez, pois o home sentíase xa cansado coas súas cousas, e me xuntei convosco na directiva, xunto con Antonio Gregorio, Soledad, Jóse, Rocío Botana e Arturo Linares. Como pensar, naquel momento, que chegaría a sentirme tan arroupado e tan orgulloso de estar codo con codo traballando con todos vosoutros.
Para min haberte coñecido e haber cooperado cun home coma ti, honesto, honrado e tan involucrado na política social, que nunca lle importou caer mal ou ben, a este ou a aquel, ou a esta ou aquela facción, con tal de levar adiante unha idea ou unha acción que entre todos víamos que era causa de abandono ou un despropósito en prexuízo do pobo, ou que era un servizo necesario para o benestar da xente, e que tiña que facerse ben. Esta idea do social, soubeches comunicárnola daquela maneira, pero foi un privilexio haber vivido no teu tempo e haber compartido contigo, ducias de horas de amena e instrutiva charla, tomando un café ou un bo caldo de viño tinto, ou branco ou unha caña de cervexa, acompañada dunha excelente Tapa de Ribadeo. Como prescindir desa mente tan sumamente traballadora e privilexiada que era capaz de desenrolar unha utopía e transformala en realidade palpable, case que perfecta, baseándose na audacia de pensamento, nun extraordinario interese na acción, na constancia de darlle volta tras volta ás ideas, ata atopar esa porta que se abre á razón indiscutible, para facer o que hai que facer, porta de entrada a ese mundo onde os soños se transforman en realidade concluínte. Como expresar coa serenidade necesaria esa exposición de ideas, que tantas veces contrasta coa adversidade da intolerancia ou cun desmando da linguaxe. Como ser prudente na exposición, cando a sangre che fai berrar de pena polo que estás vendo. Pois ben, o teu era saber facer, coa linguaxe máis culta, unha exposición maxistral xunto coa incisiva proclamación das ideas e da acción.
Foise José María, un intelectual de tal calibre que será moi difícil de igualar. Para a Historia de Ribadeo, ben contada, baseada en feitos e en documentos reais, é unha enorme perda. A súa vida ten uns anos de incesante publicación de libros e relatos históricos e lingüísticos. Os seus estudos meticulosos na tradución do “Diploma do Rei Silo” que data do 23 de agosto do ano 775 e de varios documentos do século XII e XIII, levárono a escribir o magnífico traballo sobre “El Convento de Esperautano y su Coto” situándoo en A Graña do Concello de Ribadeo, rompendo mitos de malas traducións do latín, onde desmonta as malas interpretacións, de Tabulata, como Trabada, de Celeiro como Celeiro de Mariñaos, etc. etc. Os libros: “Estudo sobre a Toponímia de Ribadeo”, ano 2007; “Sobre os Castros de Ribadeo”, ano 2009; “La Sede Episcopal de los Britones”, do ano 2009, incluído nos Estudos Mindoniensis; “Vilaselán, aproximación histórica”, ano 2010; “La Colegiata de Ribadeo, ano 2011; “Santo Estebo de Augas Santas”; “Santo Estebo da Pagá”, e un cento de artigos periodísticos máis. Os seus magníficos e documentados traballos históricos foron publicados nos Cadernos de Estudos Mindonienses, unha garantía da sapiencia de José María.
Dicía Ralph W. Emerson: “O esplendor da amizade non radica nunha man estendida ou na bondade dun sorriso, se non na inspiración que o espírito ó descubrir que alguén cre en nosoutros, está disposto a brindarnos a súa confianza”. Eu sempre fun un mariñeiro solitario, e pouco souben da vida social, ata que coñecín os membros da directiva de “O Tesón”, e alí estaba José María. Non quixera xamais chorar pola falta dun compañeiro, pois a auga salgada das bágoas, quero que sempre me recorden as delicias do Mar, a miña vida mariñeira, e nunca a tristeza das despedidas. Pero en algunhas ocasións ocorre, que o pracer inicial dá presentación xúntase coa amargura dun: adeus meu amigo.

Unha lembranza despois de defuntos

    Nestes días o cemiterio de Ribadeo tivo unha morea de visitas, como tódolos anos por estas datas. Fronte á entrada principal, a capela foi moito menos visitada que o conxunto do cemiterio, pero quen a visitou puido ver que as fiestras laterias non teñen adorno ningún, quedando con vidrieiras só os rosetóns de cabeza e entrada.

    Queda a foto de lembranza, e a lembranza de como comezou o tema do expolio das vidrieiras, ou como xa hai case dous anos houbo quen se puxo a traballar para que as vidrieiras se recuperasen. Sen froito polo momento, e esquecéndose o tema ata que ocorra outra ... [Lembro asemade o libro sobre as vidrieiras en pdf]. Na capela está a tumba dos irmáns Moreno, benefactores ribadenses ós que se lle debe a construcción da Torre dos Moreno ou o mesmo cemiterio, coa súa capela e as súas vidrieiras, e que descansan nese chan en parte pola acción de Gilberto Suárez Méndez, desaparecido este mesmo ano.

Nota de prensa de O Tesón

O día de hoxe, sábado 28 de xullo, ás 12.30 en segunda convocatoria tivo lugar no Salón de Actos da Casa do Mar de Ribadeo a Asemblea Xeral Extraordinaria da Asociación de Veciños O Tesón de Ribadeo para decidir a nova directiva.
En primeiro lugar, e ante a posibilidade de desaparición da asociación por falta de directivos, pasouse revista a varios aspectos, dende as posibilidades que levaban á disolución ata o programa de asuntos que sería necesario retomar por unha hipotética nova directiva, entre os que se atopan a colaboración no Plan Xeral de Ordenación Municipal, o prestar a atención a temas diversos sobre a ría (como exemplo, o último, as zapatas da ponte dos Santos), o seguemento das antenas de telefonía móbil, a atención ós maiores, o tema dos ruídos que molestan o descanso, as relacións co concello ou o castro das Grobas.
Con posterioridade, tras falar en xeral sobre os cargos e a marcha da sociedade, acordouse por unanimidade a seguinte directiva:
Presidente: Fco. José Campos Dorado
Vicepresidente: José Mª Rodríguez Díaz
Secretario: Antonio Gregorio Montes
Vicesecretaria: Soledad Rodríguez Díaz
Tesoureiro: José Mª Bao Fariña
Vogais: José Fco. Alonso Quelle, Rocío Botana García.
Finalizou a xuntanza sendo as 13horas e 15 minutos co aplauso de agradecemento outorgado a Gilberto Suárez Méndez, impulsor dende o primeiro momento da sociedade e que por primeira vez disculpa o non formar parte da nova directiva.
En Ribadeo, a 28 de xullo de 2007

Pessoa e o Ribadeo actual

Mentres en Ribadeo segue con sordina o caso Reinante no PSOE, alcalde, Secretario e arquitecto aparecen como imputados pola licencia a ACUINOR (piscifactoría de Meirengos), incrementando o circo municipal. Por casualidade, entre onte e antonte, en comarcas vellas (primavera 2005), vin cousas como que Gilberto Suárez, citando fontes con mando municipal databa o final da circunvalación para aquel agosto, aínda que tiña as súas dúbidas, ou que o alcalde dicía que o tráfico se regularía por semáforos... vamos, cousas que din os alcaldes por dicir.
Mentres, estiven lendo unha obriña moi curta de Fernando Pessoa recén traducida ó galego descargable en internet en Bivir que noutro momento non me chamaría a atención, pero que na situación de Ribadeo si que ma chamou: 'O banqueiro anarquista'. só 28 páxinas.

De novo, Ribadeo 'pallá'

A ría de Ribambo en Google segue sen variar. Que saíra o tema ata na tele e se lograra unha ampla profusión de citas , dende ribadeando ata http://www.surfr.it/2007/07/12/foto-e-notizie-fondamentali-sulla-gallizia/lang-pref/en/ (onde, en italiano, pónse "unita ad ovest con l'Asturias dal fiume Rio de Ribambo, sfuma lentamente a sudovest nelle Rías Baixas") ou http://www.club406.es/foro/viewtopic.php?f=25&t=544 (onde aparece "Lugar: rio de ribambo Ría que separa Lugo y asturias") non fixo variar polo momento a denominación. Agora 'yo escribo' deixa un comentario en 'As bicis son para o verán' referindo unha nova tropelía xeográfica con Ribadeo, do estilo das que ten denunciado múltiples veces Gilberto Suárez na Comarca, pero dista, na tele. A vela: http://www.youtube.com/watch?v=r8NJZZbLpVk O resultado: Ribadeo está en Asturias.

Lembrando festa: libro das festas patronais de Ribadeo 2007

Nestes días nos que sentimos a necesidade de orden de xeito diferente ó habitual, tpeime co libro doas festas patronais de Ribadeo de 2007. A primeira reacción foir ler (índa non o fixera), e logo, facer posible de xeito doado a lembranza a outra xente. A solución foi escanear. Iso si, suprimín as follas que só teñen anuncios -a maioría- deixando só as de información da festa -exactamente 2-, a portada, unha páxina de fotos e os textos de colaboración, incluíndo o saúda do alcalde. O contido é:
* Imaxes para a lembranza (2 fotos do século pasado)
* Saúda do alcalde
* Colasín dos paus (Víctor Moro)
* Ribadeo tivo un río (Francisco Díaz-Fierros Viqueira)
* Recordos (Miguel Gutiérrez)
* Placer para los sentidos (Gilberto Suárez)
* Fotos da Raíña e Damas de honra: Ana Fernández, Arabela Otero e Denisse Martínez
* Mudanzas heráldicas (Eduardo Gutiérrez)
* Programa das festas
* Cuestión de fósforo (Roberto R. Rodríguez)
* Octopografía ribadense (Carlos Álvarez Lebredo)
* De festas e botellón (Antonio Díaz Amor)
* Tracadonove (Suso Ventura)
* A torre (Eva Moreda R.)
* Poesías (Eli García-Bouso Martínez)
* O precursor percusionista (Jorge Deaño)
Velaeiquí:

Libro festas patronais ribadeo 2007 from Antonio Gregorio Montes

O contido está disponible tamén en https://issuu.com/agremon/docs/libro_festas_patronais_ribadeo_2007

A todo tren

Pode que a falta relativa de nova no verán impulse outro tipo de noticias menores. Así está de novo tanto onte como hoxe na prensa que Ribadeo subvenciona a viaxe de ata 300 xubilados á Feira de mostras do Noroeste no Ferrol. Está ben subvencionar o tren: é máis ecolóxico. En troques, o xeito de facelo chámame a atención, porque o que se está a subvencionar non é o tren. Entendo que favorecer ós maiores está moi ben, pois teñen os seus dereitos (en pouco, direi 'temos os nosos dereitos'), pero o tema lembra ó dos 'circenses' do 'panem et circenses romano', É dicir, unha versión das moitas dos chamado 'opios do pobo'. Pode que o lembre máis porque a nova repetida coincide con outra semellante, esta aplicada ós máis novo e que non fai uso dun transporte tan ecolóxico (pode que porque ós novos lles veña mal camiñar tanto ata e dende os andenes da FEVE) e ademáis, a promoción paréceme algo máis sen sentido, a promoción da movida nouturna. Sabida é a miña posición respecto á movida por mor do ruído, e cando pode diminuír algo, téntase manter. E é que os sectores insostibles pero con poder nun momento dado intentan favorecerse a traverso da súa influencia no dominio público. Véxase como exemplo o sector inmobiliario, do que dende anos é sabido que non podía manter o ritmo de traballo (o asombro foi que tardara tando en estoupar a burbulla), e que se ve recompensado despois de toda a burbulla, agresións ó medio, ganancias avultadas, etc, con intentos diversos de reactivación vía o aumento de vivendas sociais (que tal a alternativa de socializar o exceso construído, por exemplo) ou impulsando a obra pública (que podería vir moi ben dun xeito racional, non como parche a un sector afín).
En fin, un par de novas relacionadas con Ribadeo: a cesión das estradas que atravesan o pobo xunto cun millón de euros para o seu adecentamento xa ten algunha proposta por parte dos partidos políticos. Agora resulta que se pide por exemplo un paso de peóns no Voar. Lembrando o refrán, 'nunca é tarde se é un bó ben'.
Hoxe hai xuntanza de alcaldes da Reserva da Biosfera en Taramundi, despois de que o Principado anunciara onte axudas para os concellos asturianos implicados. Despois de ver o destino das axudas, coido que podería ser outro cúmio máis para comer e pouco máis, alomenos relacionado coa Reserva. Veremos.
En Rocas Brancas, de novo a baixada a levou o mar: todos sabemos o desgaste a que somete o mara ás estruturas que nel se fan...
Aproveito para felicitar a Gilberto Suárez, que gañou máis de 6 millóns das antigas pesetas á bonoloto. Que as disfrute!

Ribadeo no tempo, a través das imaxes (outro Ribadeo foi posible) / 2ª entrada de hoxe

Parece que se perfila como un dos libros clave para este ano en Ribadeo. Chegarase á segunda edición? Douscentos cincoenta exemplares da primeira parece que se quedan insuficientes, se ben polo momento hainos porque só se reparten a socios de O Tesón. Se alguén quere un, que se poña en contacto... ser socio da asociación ten un custe de 10€
Datos:
ISBN 84-6110861-2
D.L. LU 281-2006
Edita: AAVV O Tesón, Aptdo.92, 27700 Ribadeo
Contidos: textos lic. Creative Commons c.i. 2.1.
Autores:
Antonio Gregorio
Gilberto Suárez
José María Rodríguez

Aparatoso

    Aparatoso. Por sorte, é o calificativo que mellor se axusta ó accidente de onte, pois non houbo víctimas. O remolque, cargado con chatarra, saíuse do seu carril, cruzou a vía (en negro na imaxe tomada do Sigpac), rachou a barandilla (en rosa) e caeu en parábola, cortou un par de árbores ó facelo e arrastrouse pola pendente un pouco ata parar á beira do precipicio (vermello) tras volcar lateralmente e quedar a parte de diante para atrás. Chama a atención ver o remolque alí e imaxinarse o que tería pasado se se cruzase con unha caravana de coches en sentido contrario como a que soe haber moitas veces os fines de semana. Aínda que menos, aparatosas tamén as declaracións do alcalde: o centro de día por fin merece a atención activa que reclamo fai tempo, ó declarar a congregación que o levaba que deixaba ás súas funcións. E velaí que nos enteramos (ou nos lembran) que ó ser doado pola SSM A Concordia, os membros desa sociedade terán preferencia. Nas mesmas declaracións, tamén aparece novamente a petición de cartos á Xunta para construír un aparcamento nas cocheras de ERSA ... que aportará algo (parece que dificil será que o faga nunha porcentaxe alta, ó que se ve) se o proxecto é prorogado (o célebre PAGUS) Aparece tamén no periódico o tema da recollida de sinaturas para declarar zonas acústicamente contaminadas en Ribadeo, como nota de titular para a Asamblea de O Tesón. Pero unha cousa é que se aproveite a Asamblea para decir que quen queira asinar que asine e outra diferente que ese tema se tratara polo Tesón en asamblea, o que non foi, xa que foron dúas xuntanzas extraordinarias cada unha cun punto na orde do día, com ose deu na nota de prensa. En principio, non penso mandar correción, pero coido que debe quedar claro polo menos aquí: unha cousa é que unha asociación se adique a recoller sinaturas e outra que se recollan unhas cantas aproveitando a asamblea da asociación, pois o resultado debe ser diferente (implicaría unha recollida moito maior en caso de que a asociación emprendera unha campaña), e esto segundo é o que ocorreu. Presento a nota de prensa enviada:

O pasado sábado 22 de abril tiveron lugar dúas asambleas extraordinarias da asociación de veciños “O Tesón” de Ribadeo.

A primeira delas, para elección dunha nova directiva, saldouse cunha continuidade axustada a un ano por compromiso dos eeelexidos da directiva saínte, para facilitar a renovación total da asociación. Renovan cargo Gilberto Suárez Méndez (novo Presidente), José Mª Rodríguez Rodríguez e Antonio Gregorio Montes (que continúan nos seus postos). Ós anteriores, unha vez rematada a asamblea, uníronse Mª Aurelia Rodríguez Rey, Mª Rosa García Méndez e José Antonio Fernández Méndez. Así, este conxunto coordinará a asociación ata que sexa presentada unha nova candidatura directiva, nn descartándose que aprticipe na coordinación algún socio máis para cuestións concretas, tal como foi exposto na asamblea. A directiva entrante a máis das propias labores directivas propúxose ter como punto de mira a promoción dun novo conxunto directivo no prazo antedito de un ano para facilitar a total renovación social, para o que se preveen accións de contacto cos socios, animando á participación na sociedade.

A segunda asamblea, mantida a continuación, variou os estatutos da sociedade para tentar que no futuro a transición entre eqipos directivos sexa máis suave e doada, xa que básicamente trátase de que os postos directivos teñan unha vixencia de catro anos, renovables de xeito parcial cada dous, facilitando ademáis que se presenten persoas individuais a postos concretos dentro da directiva.

A indicar que asistiron só o 15% dos socios, que ademáis asinaron unha petición para declarar as chamadas 'zona nova' e 'zona vella' de movida como zonas acústicamente contaminadas.

Facendo historia: sobre' Vilaselán, aproximación histórica'

A semana pasada, falando cunha persoa allea en principio a Ribadeo pero que xa vai coñecendo moitas cousas da nosa vila, dicíame que a historia de Ribadeo está por contar. Era un parecer, visto a partir dunha perspectiva foránea, pero compartido por moita xente e contrastable coa realidade ribadense.
Unha parte de ese Ribadeo que está por lembrar é Vilaselán, en contraste e ó mesmo tempo acordo con que en parte o pobo de Ribadeo sexa tamén pertencente á parroquia de Vilaselán. Para cubrir a base da historia desa parroquia remata de saír do prelo o último (polo momento) libro de José María Rodríguez.
José Mª xa nos ten aberto varios campos, relacionados coa historia das persoas e lugares ou coa das palabras, con varios libros a parte das súas colaboracións en revistas especializadas e os seus puntuais artigos na Comarca del Eo. Como mostra, aí están “Estudio sobre toponimia de Ribadeo”, do 2007, no que relaciona historia e actualidade a traverso dos nomes, ''Sobre os castros de Ribadeo", obra editada no 2008, identificando as raíces lonxanas dos poboamentos da bisbarra e dirixida a un pasado que aínda pode ser fecundo para o noso pobo, ou a súa participación en 'Ribadeo no tempo, a través das imaxes: outro Ribadeo foi posible', no que colaboramos ambos con Gilberto Suárez, aproveitando as fotos de que nos conseguiu Pepe, no 2006. Para artigos especializados, valla de exemplo o seu recente 'El monasterio de Esperautano, un problema resuelto' publicado en Estudios Mindonienses no ano 2008.
Coido que non é necesario, por coñecido, deixar un esbozo biográfico dunha persoa que leva participado en postos directivos en varias asociacións veciñais e ten amosado de diversos xeitos o seu interese polo pobo, mesmo unha e outra vez nos seus escritos, que non todos son de tema histórico, senón máis ben preferentemente de interese social.
Así, centrándonos no libro, chama primeiramente a atención a portada e a contraportada. A primeira, un documento antigo (escrito correspondente á 'Fundación de la cofradía de Nuestra señora del Rosario', de 1607), feito polo tanto non só cun tipo de letra que hoxe costa traballo recoñecer, senón cun estilo de expresión ó que lle ocorre o mesmo, e aínda máis, que se pode facer difícil de interpretar pola mentalidade que daquela se tiña. Un documento típico para o traballo sobre o tema do libro, que simboliza a porta á información que hai detrás dos meros datos e que hai que recopilar para escribir un libro como este. Na contraportada, un plano da parroquia para o catastro do Marqués de la Ensenada (1752), que, doutro xeito, ven representar algo parello á portada, e, ó mesmo tempo, ofrece unha saída do libro, delimitante, que contrasta coa introducción daquela, un dos moitos documentos contrastados que se podería atopar ó chou de dispoñelos todos en conxunto. Así, obsérvase neste documento que o termo parroquial de Vilaselán vese limitado en parte con 'La Villa', 'Sra. De Obe' e na meirande parte terrestre, con 'Fra de San Juan de Piñeyra' (feligresía de ...), seguindo liñas rectas. E cunha costa na que non se fai distingos entre mar e ría, ou á inexistencia da Illa Pancha no descrito (neste caso, queda a dúbida de que sexa por corte dos límites no pliego), ou ós meandros que forma o río de Vilaselán, que polo contrario, si aparece, sen ser nomeado.
E, no medio, o libro. Son os detalles de documentos como os anteriores os que dan as claves para estruturar a historia de xeito unívoco, minimizando as dúbidas. Supón así unha interpretación de documentos para convertilos en información, procura de datos, análise do territorio, ... algo que é exposto en dúas partes ben diferenciadas. A primeira, o que ten representado a agrupación territorial e os seus avatares. A segunda, a estrutura orgánica propia, diríamos intemporal, que subministra o fondo a esa agrupación, a súa relación coa igrexa. Ambas partes, sinaladas cunha mirada actual e ilustradas non só coas fotos que fan de encadre a aspectos da obra, senón tamén coa transcrición de moitos documentos, partes deles ou sinxelas citas, que nos permiten, ó tempo que vemos a interpretación de José Mª, introducirnos na nosa propia interpretación e representación, e, con elas, na historia que nos ven dada e á que pertencemos.

 Obras de José Mª Rodríguez

 

Unha lembranza persoal

Remato de chegar á páxina do ISBN coas miñas publicacións rexistradas (libros). Como memoria persoal no día das letras galegas, vai:
ISBN (13): 978-84-604-7714-3
ISBN (10): 84-604-7714-2
Título: Dúas ciencias para administra-lo mundo (1993)
Autor: Gregorio Montes, Antonio
Editor: Gregorio Montes, Antonio

ISBN (13): 978-84-605-1420-6
ISBN (10): 84-605-1420-X
Título: Dúas ciencias para administra-lo mundo : física e quimica, FP 2, 1 Administrativo (1994)
Autor: Gregorio Montes, Antonio
Editor: Gregorio Montes, Antonio

ISBN (13): 978-84-604-7616-0
ISBN (10): 84-604-7616-2
Título: Escomenzando a xogar ca materia (1993)
Autor: Gregorio Montes, Antonio
Editor: Gregorio Montes, Antonio

ISBN (13): 978-84-604-6713-7
ISBN (10): 84-604-6713-9
Título: Electricidade básica, ciencias de la naturaleza, ESO. Unidad didáctica (1993)
Autor: Gregorio Montes, Antonio , [ et. al. ]
Editor: Gregorio Montes, Antonio

ISBN (13): 978-84-604-3765-9
ISBN (10): 84-604-3765-5
Título: Unidade didáctica aberta a enerxía (1992)
Autor: Gregorio Montes, Antonio , [ et. al. ]
Editor: Gregorio Montes, Antonio

ISBN (13): 978-84-609-5603-7
ISBN (10): 84-609-5603-2
Título: Ribadeando : 2004 : Ribadeo de 1-X a 31-D (2005)
Autor: Gregorio Montes, Antonio
Editor: Gómez Alonso, Gregoria

ISBN (13): 978-84-611-0452-9
ISBN (10): 84-611-0452-8
Título: Ribadeo falls : presentación sobre as casas caíntes de Ribadeo (2006)
Autor: Gregorio Montes, Antonio
Editor: Gómez Alonso, Gregoria

ISBN (13): 978-84-611-0861-9
ISBN (10): 84-611-0861-2
Título: Ribadeo no tempo, a través das imaxes : outro Ribadeo foi posible (2006)
Autor: Gregorio Montes, Antonio ; Suárez Méndez, Gilberto ; Rodríguez Díaz, José María
Editor: Asociación de Veciños o Tesón
Hai algunha máis, pero non aparezo de primeiro:
84-8121-896-0
Título: Orientacións á física, 2 Bacharelato : problemas, cuestións e prácticas
por exemplo

Outra escollera na ría de Ribadeo? Veremos.

    A pasada fin de semana tiveron lugar no Concello de Castropol unhas xornadas ornitolóxicas. Entre os actos, houbo unha charla de Gilberto Sánchez da que lne ('La Nueva España', xornal asturiano) cita en relación á escollera das Figueiras: 'Toda obra civil en la ría del Eo altera su dinámica y termina por afectar a las aves'. Non teño todo o vídeo da charla pero si, por cortesía de Adrián Suárez (que me pasou o vídeo de Casilda López Armada), as dúas intervencións finais, de Gonzalo Moure e do alcalde de Castropol, Francisco Javier Vinjoy. Aquí queda: