MÁIS QUE FARTOS. Pancho Campos Dorado

Imaxe collida de https://gl.wikipedia.org/wiki/Reino_de_Galicia, licenza Creative Commons recoñecemento compartir igual 3.0

 

 MÁIS QUE FARTOS

Pancho Campos Dorado

Fartos, máis que fartos, fastíos estamos en Ribadeo e na Galiza de soportar artigos de excitada arenga, espaventados e de patrioteros asturianos que vemos publicados no panfleto idioloxizante asturiano (LNE 29-05-22) como o da señora Ana M. Serrano, que non entende como a denominación xenuína e histórica da práctica marítima da Ría de Ribadeo, non se pode equiparar a un vulgarismo local que algúns asturianos empregan en termos do río Eo.

E non, non é igual unha postura que a outra, unha é unha identidade toponímica histórica e a outra un vulgarismo fluvial espurio á práctica marítima. Si, vulgarismo, que catro patrioteros tratan de impoñer a toda costa aos que tratamos de facer unha historia Galaica Astúrica conxunta, recoñecida incluso pola opinión dos estudosos asturianos cultos, como queda reflectida na portada da Revista Asturgalaica de Cultura, Campo del Tablado Nº1, Castropol 2004, que na ilustración da tapa aparece un mapa de Pedro Teixeira da “Ría de Ribadeo”, que foi publicado grazas á cortesía da Österreichische Nationalbibliothek de Viena. Ou sexa os asturianos cultos desmárcanse de tanto patrioterismo teimudo e tóxico, propio de espaventados que incluso chegan a actos vandálicos propios de hoolligans.

Mención dese citado mapa, feito entre os anos 1622-1630, e de outros centos máis mostrando a denominación histórica da Ría de Ribadeo, incluída parte da biografía deste cartógrafo portugués don Pedro de Teixeira Albérnaz, fíxoa don Evaristo Lombardero no informe elevado o IGN en nome da “Plataforma pola defensa da Ría de Ribadeo” (24 de Octubre de 2021, p.4 de 22).

Pero todo isto non lle importa os patrioteros. Incluso ó alcalde de Vegadeo (a histórica Veiga de Ribadeo) permítese o luxo, segundo expresa o artigo de dona Ana, de dicir por qué non pode chamarse Ría de Castropol. Naturalmente, vostedes poden chamarlle como lles veña en gana, pero non se pode elevar unha arbitrariedade localista e historicamente falsa, a un rango oficial ou cooficial. Esas cousas poderá facelas alguén para a propia parroquia na barra dun bar, pero non son exportables para engadir nos libros de texto, e neste caso, na cartografía marítima. Supoño que os alcaldes de Vegadeo e de Castropol poden poñer o que lles pete nos seus panfletos de Feiras e Mercados, ou en pasquíns de Busca e Captura, incluso inducir ou subvencionar esa mala práctica en asociacións xuvenís ou do Imserso, deportivas ou de calquera elenco que lles dean votos, para iso son políticos a soldo. Poden tomar (mal) exemplo de como se gastan os fondos públicos nas normas Tonicantonianas empregadas pola señora Ayuso.

Gustaríame saber que pensaría o Almirantazgo Británico de tal discusión, para mandarlle a opinión ao señor Lorenzo García Asensio, director xeneral do IGN (Instituto Geográfico Nacional), así como aos parlamentarios do Principado, comandados pola señora Mallada, cuxo apelido galaico provén do participio pasivo do verbo galego “mallar” (acepción 8: insistir en algo de forma teimuda). Como é posible que uns señores queiran cambiar as denominacións mariñeiras das cartas de navegación, cando a grandeza da Gran Bretaña e das Españas, sempre estivo relacionada coa lexislación e normativa da Administración Marítima debido ó poder das súas respectivas Armadas no mar?

Pero a indignación que parece ter a señora Serrano, está multiplicada á enésima potencia en todo o Reino da Galiza, que desde fai séculos nos levan arrebatando a nosa historia. Pode dicirme a señora Serrano en que documento atopa a denominación de Reino de Asturias antes do século XVIII-XIX-XX? En ningún. Sabe ate que ano se denominou Antigo Reino da Galiza á continuación da Gallaecia? Ate a reforma do ano 1833. Pero isto, á tropa españolista non lle interesa sabelo. A Universidade de A Coruña parece empezar a entendelo.

A denominación da Ría de Ribadeo, é a gota que reborda o vaso da ignominia a que se ven sometendo a Galiza. “Historiadores” como Sánchez-Albornoz, cuxo apelido composto, cristián -musulmán, significa “fillo de Sancho con capucha”, e considerado un medievalista “insigne”, tanto que tivo a ousadía de enfrontarse a Castelao cando escribiu “Sempre en Galiza”, tratándoo de galeguista, pois ía en contra dos seus “estudos históricos” sobre a España por el concibida. Outro tan “ilustre” como o anterior foi Menéndez Pidal, entre outros. Vaia cuadrilla de comisionistas, diríamos hoxe.

Esta historia ficción española inventárona no século XIX, unha vez perdidas as colonias alén do mar (Cuba 1898, Filipinas 1899) e crearon unha Historia de España falsa, baseada en mitos inventados. Nunca existiu a batalla de Clavijo, nin a de Covadonga, nunca houbo unha Reconquista no norte da península, pois nunca foi conquistada polos árabes, aínda que houbera razzias esporádicas ou porque os árabes foron chamados como mercenarios para batallas particulares entre señores, tal e como ocorreu con Mauregato, que tivo logo que pagarlle o califa de Córdoba o Tributo das Cen Doncelas.

Nunca houbo rigorosidade histórica nos relatos, había que crear mitos para darlle un carácter heroico a personaxes que moitas das veces eran simples crápulas. Non hai historia cinguida a feitos correctamente documentados, todo está falseado e inventado, palabrería, estes “historiadores” non se refiren a documentos que se poidan contrastar, e en algúns casos traducen documentos ou os falsifican como lles ven en gana. Hai decenas de documentos supostamente históricos que non son capaces de soportar un exame paleográfico superficial.

Tal e como xeneraliza a señora Ana, cando se refire a contra-denominación da Ría de Ribadeo que teñen informes “feitos por especialistas” que acreditan a denominación Ría do Eo... Qué especialistas?? En qué son especialistas, en tirar esterco nas terras de patacas? Ou fala vostede de chiringuitos “ad hoc” creados polo Principado?

A historia medieval española, está tan viciada que da noxo. Foi feita tan a lixeira, ate fai uns poucos anos, que é como querer elevar a Madrid a categoría de Reino de Madrid, porque alí residen os reis, están as cortes e moitos reis e raíñas están enterrados no Escorial. Quizais deberíamos darlle ideas a señora Ayuso por aquelo da afinidade de que Madrid “es España”, é o demais terra conquistada??

Os galeguistas teremos que seguir na loita ante tanta falcatruada, e a Ría de Ribadeo converteuse desde a década dos oitenta en algo máis que un termo toponímico. É ese punto reivindicativo que ten que impedir que siga ese avance desmesurado da desgaleguización territorial e lingüística, para que non nos sigan pisando. O Marquesado da Ría de Ribadeo con Grandeza de España, título concedido pola Casa Real a don Leopoldo Calvo-Sotelo e Bustelo (BOE 151, Martes 25 xuño 2002) foi ese espaldarazo de nobreza ás xustas exixencias galegas, como así o quixo deixar patente don Leopoldo o pedirlle ó rei dito título, o cal pode tamén interpretarse como ese principio do fío de Ariadna capaz de guiarnos por este labirinto de malas intencións patrioteras.

Érguete Galiza!!

Adaptarse al envejecimiento poblacional. Pablo Mosquera Mata

Algunos parecen darse cuenta ahora de lo que viene siendo obvio desde hace varias décadas. En el mundo occidental hay una inversión de la pirámide poblacional. 

Si le aplicamos aquella vieja y rotunda definición del profesor Vallejo Nájera, sobre la inteligencia como capacidad de adaptación a los cambios. O estamos rodeados de gentes con bajo coeficiente intelectual. O alguien pone el viejo problema sobre la mesa, para llamar la atención y ofrecernos una solución a inventario de sus intereses.

Alguno que se titula como Geriatra, debería repasar los parámetros de la Gerontología. Esa ciencia o arte que trata de dar vida a los años. Hoy no es noticia que los usuarios del Sistema Nacional de Salud ingresados en hospitales tengan más de 65 años. Para los optimistas indica que tener esa edad es formar parte de la mayoría y que llegamos a tal estadio de la vida en magníficas condiciones, incluidos los derechos integrales e integrados para ejercer la ciudadanía. Para los pesimistas, que sólo saben aplicar criterios economicistas, estamos a punto de morir del éxito por haber sido capaces de darle años a la vida.

De todos los indocumentados, los que me preocupan son los que se plantean la cuestión en el reducido espacio de la atención sanitaria. Pero el miedo se transforma en pánico cuando exigen Geriatras, desarrollo de la Geriatría y poner edad a las indicaciones para ingresar en cuidados intensivos o ser indicativo para un implante. Lo mejor que se puede decir de tales titulados es que se han quedado obsoletos. Ya no se hacen hospitales monográficos. La super especialización asistencial es aplicar que lo mejor es enemigo de la bueno. Hace años que en la Universidad, en los Departamentos de Salud Pública, señalamos la necesidad de regresar a la Medicina Interna, y a la adaptación de los equipos de salud multidisciplinares, a las características del usuario en su entorno.

No se debe confundir envejecimiento con dependencia. Como deberíamos sentir vergüenza cuando a un muchacho de casi catorce años, lo tiene que tratar su pediatra. O aquellos hospitales oncológicos que en su día eran como las leproserías o sanatorios antituberculosos. Que un médico sepa diagnosticar y tratar a enfermos mayores de 65 años, es algo "justo y necesario". Que una unidad de enfermería conozca los cuidados que debe dispensar a esa inmensa mayoría de pacientes ingresados en salas de hospitalización con más de setenta años, es imprescindible. Que los centros de salud tengan una frecuentación máxima entre los cohortes de población más avanzadas, es tan lógico como la propia eliminación de barreras arquitectónicas o el discurso del gran europeísta Delors sobre como el cuidar era un ingente nicho de nuevos empleos, o como los viajes del Imserso son una actividad lúdica necesaria y complementaria para las cuentas de la hostelería. El problema se centra en financiar el espacio socio sanitario en pleno envejecimiento poblacional, que se suma, a otras dos perversas variables: la nueva revolución tecnológica que elimina mano de obra y la tendencia capitalista al empleo precario con salarios miserables, todo ello conduce a que el actual sistema de financiación del espacio socio sanitario se complique y entre en gravísima crisis de sostenibilidad.

No sólo vencemos más enfermedades que antes impedían alcanzar la antigua denominación de tercera edad. Es que hasta los más tontos se han dado cuenta que hay una población- de mayores- consumerista, con sus propios gustos y experiencias, que son clientela muy importante a la hora de hacer ofertas de ropa, calzado, deporte, ocio, cultura, programación mediática, vehículos, turismo, incluso esa segunda oportunidad que comenzó con discretas aulas para los mayores y ahora son alumnos de la Universidad, Conservatorios, Museos, etc., o de los programas de Erasmus.

Hace años, desde mi jefatura de servicio por oposición, recomendaba leer la obra de Simone de Beauvoir, ponía como ejemplo al Canciller Adenauer, al Premier Churchill, al Presidente Nikita Jrushchov, como miembros activos de la gerontocracia. Hoy lo raro es hacer una tertulia de domingo en A Mariña y no descubrir que la inmensa mayoría de los allí presentes somos jubilados-pensionistas-activos-informados.

Si lo que pretenden algunos es que la juventud además de pagar las cotizaciones a la Seguridad Social, ahorren mediante un plan de pensiones, díganlo, pero terminen de una vez lo que vengo llamando "la gestión del miedo", y no usen a presuntos expertos cuyos dicterios son insostenibles más allá de hacerse publicidad para sus intereses privados.

Esquecidos

   Rematou a vida laboral. Ás veces, logo parece a partir de aí que atan os cans con longanizas para os xubilados. E polo tanto, que son esquecibles cando non son envexados. O certo é que son esquecidos. Logo non considerados.

   Pode permitirse a sociedade non considerar parte do seu corpo? Contradicións que non son máis que aparentes, vindo moitas veces do descoñecemento, outras da desconsideración, os xubilados son vistos como xente sen cargas, que pode voar libre, sen considerar o seu pasado e menos o seu futuro, que se ve asegurado. É dicir, por unha banda quedan como deshumanizados, nun aparte das persoas que teñen que procurar o seu sustento, e por outra, privilexiados sen dereito. Só así, mirando un pouco máis aló, se pode explicar que, despois de levar xa ben máis de tres anos de concentracións e manifestacións continuadas, a sociedade siga ignorando o feito da mobilización de pensionistas e se produzan titulares como 'Los jubilados saldrán a la calle para protestar contra la reforma de las pensiones' (nun diario o 26 de setembro) como se fose a primeira vez que o fan. Que despois do titular, no corpo da nova faga unha precisión cun 'volverán a movilizarse', como se tiveran deixado de facelo, non mellora as cousas; máis ben afasta a verdade do papel. Peor aínda, que despois de que se leve repetindo a consigna 'goberne quen goberne, as pensións deféndense', se pase sen mirar pola orixe da protesta e se centre como pedra arreboladiza contra o goberno actual parece que trate de aliñar ó colectivo no bloque antigobernamental. En calquera caso, indica un descoñecemento inducido.

   Por certo, e facendo un inciso, falo todo o tempo de 'xubilados', ó fío da nova que remato de citar, mais o colectivo é o de pensionistas, máis amplo pero abranguendo un grupo que a sociedade considera con características semellantes.

   Volvendo ó tema, os anos pasan e o colectivo segue esquecido e vulnerable. Igual que se esquecen as cousas vellas que xa non se usan. E é que o 'uso' dos xubilados era para o traballo. Unha vez que deixan de traballar dentro do sistema económico, adeus, xa non son usables e parece que non producen beneficios e polo tanto, non teñen dereito máis que á misericorda. Diríase que nada máis falto de verdade, dende o dereito ó descanso despois do traballo (si, como o descanso da fin de semana ou as vacacións) a toda unha serie de servizos que ofrecen por estar aí. Dende o estendido coidado dos netos ata a transmisión de saber non regulado ou este mesmo escrito, feito por un xubilado e que forman parte dunha contribución á sociedade máis aló da remuneración salarial. E iso, obviando outros usos que a sociedade fai, do colchón e aguante de moitas familias a outros menos evidentes. Ou non se escoitaron voces de protesta polo retardo da posta en marcha das viaxes do Imserso e semellantes? E non foron os xubilados os que protestaron, senón os hostaleiros que se beneficiaban do programa: os xubilados, nesa protesta, eran meros vehículos de transporte de cartos con destino á industria hostaleira privada.

   Coa consideración de 'quen protesta', chegamos a un punto no que hai que dicir claro que as protestas poden verse como minoritarias. Como case tódalas protestas. En Ribadeo, as concentracións dos primeiros sábados de mes, que xan van camiño das 50, teñen unha participación que en ningún caso chegou ó 10 % dos afectados no concello. Mais esas cifras son algo normal, a non ser en casos de colectivos moi integrados, concienciados e necesitados dunha intervención urxente. Pola contra, neste caso as diferenzas de todo tipo no interior do colectivo son patentes (aínda que ás veces non sexan percibidas dende o exterior); a concienciación é moi variable, dependendo non só da historia persoal de cadaquén, senón tamén da situación socioeconómica; e a urxencia, tratándose de algo que afecta ó resto da vida de cada un, non se ve en xeral como tal, senón difuminada por actuacións alleas ó longo de todo ese período que non se sabe cando durará para cada unha das persoas.

   Quen se manifesta sabe que non o está a facer só por si; mesmo moitas veces é sobre todo, polos demais. E iso fai que a protesta non aminore e que se prologue no tempo. A máis, está protestando unha xeneración que tivo que bregar duro por conseguir o que agora todos desfrutamos. Esa xeración seguirá a lembrar ó resto que existe, que non pode ser esquecida sen máis.